Arresten:
1. Teixeira de Mattos - oneigenlijke vermenging
2. Breda/St. Antonius - voor zichzelf doen vormen (zaaksvorming)
3. Depex/Bergel - bestanddeelvorming
4. Hinck/Van den Werff & Visser (Love Love) - shit met schepen enz
5. Kuikenbroederij - zaaksvorming bij natuurlijk proces
6. Portacabin (p.82) - wanneer is iets een onroerende zaak
7. Prorail/Stichting Rijswijk wonen - bestanddeel, tijdelijke hulpfunctie
8. Glencore/Nationale Borgmaatschappij - pandrecht bij vermenging
9. UTB/Glencore - bestanddeel, fysieke verbondenheid
Bestanddelen: onderdelen van zaken. Het zijn zelf geen zaken, omdat ze geen
zelfstandig bestaan hebben. Wanneer een zaak wordt afgebroken verliezen
bestanddelen hun band met het geheel en zijn het zelfstandige zaken. 2 mogelijke
criteria voor bestanddelen:
• Verkeersopvatting (Art. 3:4 lid 1 BW): wat men in het algemeen vindt dat een
zelfstandige zaak is.
• Fysieke criterium (Art. 3:4 lid 2 BW): een zaak die met een hoofdzaak zodanig
verbonden wordt dat zij daarvan niet kan worden afgescheiden zonder dat
beschadiging van betekenis wordt toegebracht aan een der zaken, wordt
bestanddeel van de hoofdzaak.
Andere bepalingen over bestanddelen:
• Art. 5:14 lid 3 BW: een hoofdzaak is de meest waardevolle zaak of de zaak die
volgens verkeersopvattingen de hoofdzaak is.
• Art. 5:20 lid 1 sub e BW): onroerende zaak kan nooit bestanddeel zijn van een
roerende zaak. De eigendom van de onroerende zaak bepaalt steeds de eigendom
van de roerende zaak
Natrekking: een zaak verliest zijn zelfstandigheid doordat het bestanddeel wordt van
een andere zaak. Art. 5:14 ev BW - Roerende zaken, Art. 5:20 ev BW -
onroerende zaken.
Zaaksvorming: er wordt van meerdere zaken een zaak met een geheel nieuwe
identiteit gevormd. Art. 5:14 ev BW - Roerende zaken, Art. 5:20 ev BW -
onroerende zaken.
Art. 5:3 BW: de eigenaar van een zaak is ook eigenaar van al haar bestanddelen.
Gemeenschap (Art. 3:166 lid 1 BW): als meerdere personen rechthebbende zijn
van een zaak. Gemeenschap is de onderlinge verhouding
Deelgenoten: de individuele personen uit een gemeenschap.
Art. 3:166 lid 2 BW: aandelen van deelgenoten zijn gelijk, tenzij anders
overeengekomen.
Zaaksvervanging (Art. 3:167 BW): goederen die in plaats van een
gemeenschappelijk goed optreden, behoren tot de gemeenschap.
Art. 3:168 lid 2 BW: als er geen overeenkomst tot stand kan komen doordat partijen
het niet eens kunnen worden, kan een deelgenoot naar de kantonrechter met het
verzoek om een benodigde regeling te treffen. Rechter oordeelt naar billijkheid, doet
een belangenafweging en kijkt naar het algemeen belang. Rechter moet hierbij
letten op het oordeel van de meerderheid en de grootte van de aandelen.
Art. 3:168 lid 5 BW: kantonrechter kan goederen onder bewind stellen. Goederen
worden dan overgedragen aan een bewindvoerder.
, Onvoorziene omstandigheden (Art. 3:168 lid 3 BW): kantonrechter kan een
regeling wijzigen of buiten werking stellen op grond van onvoorziene omstandigheden.
De regeling lijkt op Art. 6:258 BW. Verschil is dat Art. 3:168 BW een ruimere
bevoegdheid geeft aan de kantonrechter, aangezien hij vrij is in zijn beoordeling
terwijl bij Art. 6:258 BW er aan zware eisen moet worden voldaan.
Een beherende deelgenoot is bij het eindigen van zijn beheer rekening en
verantwoording verschuldigd. Hiervan kan niet worden afgeweken (Art. 3:168 lid 5
jo. 4:161 BW). Op grond van Art. 3:173 BW kunnen de overige deelgenoten
vorderen dat beheerder ieder jaar rekening en verantwoording moet afleggen.
Beëindiging van het beheer kan doordat:
• De gemeenschap eindigt
• Een andere deelgenoot beheerder wordt
• De rechter een andere deelgenoot aanwijst als beheerder
• De rechter de goederen onder bewind stelt.
Aandeel vervreemden (Art. 3:168 lid 1 jo. 3:96 BW): deelgenoot kan zijn aandeel
vervreemden. De verkrijger wordt dan gebonden (Art. 3:168 lid 4 BW). Verkrijger
heeft onderzoeksplicht ten aanzien van regelingen tussen deelgenoten.
Derdenbescherming:
• Art. 3:24 ev BW: bij een onjuiste of niet-volledige inschrijving in de registers wordt
verwerver beschermd.
• Art. 3:36 BW: als verwerver verkeerde info heeft gekregen van deelgenoten.
Gebruik van gemeenschappelijk goed (Art. 3:169 BW): deelgenoten hebben in
beginsel het volledige recht van gebruik. Ze kunnen niet allemaal tegelijk gebruik
maken van het gemeenschappelijk goed. Het gebruik van het goed moet te
verenigen zijn met de andere deelgenoten. Hierbij is de billijkheid van belang.
Bij conflicten kan de rechter een gebruiksregeling vaststellen. Hierbij kan hij het
gebruik geheel aan 1 deelgenoot overlaten tegen vergoeding van geld aan de andere
deelgenoten.
Beheer (Art. 3:170 BW): onderhouden en behouden van het goed. Lid 2,3:
deelgenoten zijn gezamenlijk bevoegd.
Uitzondering uit lid 1: deelgenoten zijn ieder afzonderlijk bevoegd tot het
verrichten van handelingen:
• Dienende tot gewoon onderhoud en tot behoud van het gemeenschappelijk goed
• Die geen uitstel kunnen lijden.
Procederen (Art. 3:171 BW): iedere deelgenoot is bevoegd tot het vorderen en
indienen van verzoekschriften, tenzij een regeling anders bepaalt.
In beginsel moeten deelgenoten kosten naar evenredigheid van aandeel dragen.
Hiervan kan in een regeling van afgeweken worden (Art. 3:172 BW). Een deelgenoot
kan een machtiging tot verkoop van een gemeenschappelijk goed verzoeken bij een
rechter (Art. 3:174 BW).
Aandeel kan vervreemd worden en het is vatbaar voor uitwinning.
Art. 3:175 BW: iedere deelgenoot kan over zijn aandeel beschikken. Schuldeisers
kunnen altijd het aandeel uitwinnen van hun schuldenaar op grond van lid 3.
Verkrijging (Art. 3:176 BW): verkrijger van een aandeel moet een mededeling
daarvan doen aan de andere deelgenoten. Als dit niet zsm gebeurt, is verkrijger
aansprakelijk voor eventuele schade.
1. Teixeira de Mattos - oneigenlijke vermenging
2. Breda/St. Antonius - voor zichzelf doen vormen (zaaksvorming)
3. Depex/Bergel - bestanddeelvorming
4. Hinck/Van den Werff & Visser (Love Love) - shit met schepen enz
5. Kuikenbroederij - zaaksvorming bij natuurlijk proces
6. Portacabin (p.82) - wanneer is iets een onroerende zaak
7. Prorail/Stichting Rijswijk wonen - bestanddeel, tijdelijke hulpfunctie
8. Glencore/Nationale Borgmaatschappij - pandrecht bij vermenging
9. UTB/Glencore - bestanddeel, fysieke verbondenheid
Bestanddelen: onderdelen van zaken. Het zijn zelf geen zaken, omdat ze geen
zelfstandig bestaan hebben. Wanneer een zaak wordt afgebroken verliezen
bestanddelen hun band met het geheel en zijn het zelfstandige zaken. 2 mogelijke
criteria voor bestanddelen:
• Verkeersopvatting (Art. 3:4 lid 1 BW): wat men in het algemeen vindt dat een
zelfstandige zaak is.
• Fysieke criterium (Art. 3:4 lid 2 BW): een zaak die met een hoofdzaak zodanig
verbonden wordt dat zij daarvan niet kan worden afgescheiden zonder dat
beschadiging van betekenis wordt toegebracht aan een der zaken, wordt
bestanddeel van de hoofdzaak.
Andere bepalingen over bestanddelen:
• Art. 5:14 lid 3 BW: een hoofdzaak is de meest waardevolle zaak of de zaak die
volgens verkeersopvattingen de hoofdzaak is.
• Art. 5:20 lid 1 sub e BW): onroerende zaak kan nooit bestanddeel zijn van een
roerende zaak. De eigendom van de onroerende zaak bepaalt steeds de eigendom
van de roerende zaak
Natrekking: een zaak verliest zijn zelfstandigheid doordat het bestanddeel wordt van
een andere zaak. Art. 5:14 ev BW - Roerende zaken, Art. 5:20 ev BW -
onroerende zaken.
Zaaksvorming: er wordt van meerdere zaken een zaak met een geheel nieuwe
identiteit gevormd. Art. 5:14 ev BW - Roerende zaken, Art. 5:20 ev BW -
onroerende zaken.
Art. 5:3 BW: de eigenaar van een zaak is ook eigenaar van al haar bestanddelen.
Gemeenschap (Art. 3:166 lid 1 BW): als meerdere personen rechthebbende zijn
van een zaak. Gemeenschap is de onderlinge verhouding
Deelgenoten: de individuele personen uit een gemeenschap.
Art. 3:166 lid 2 BW: aandelen van deelgenoten zijn gelijk, tenzij anders
overeengekomen.
Zaaksvervanging (Art. 3:167 BW): goederen die in plaats van een
gemeenschappelijk goed optreden, behoren tot de gemeenschap.
Art. 3:168 lid 2 BW: als er geen overeenkomst tot stand kan komen doordat partijen
het niet eens kunnen worden, kan een deelgenoot naar de kantonrechter met het
verzoek om een benodigde regeling te treffen. Rechter oordeelt naar billijkheid, doet
een belangenafweging en kijkt naar het algemeen belang. Rechter moet hierbij
letten op het oordeel van de meerderheid en de grootte van de aandelen.
Art. 3:168 lid 5 BW: kantonrechter kan goederen onder bewind stellen. Goederen
worden dan overgedragen aan een bewindvoerder.
, Onvoorziene omstandigheden (Art. 3:168 lid 3 BW): kantonrechter kan een
regeling wijzigen of buiten werking stellen op grond van onvoorziene omstandigheden.
De regeling lijkt op Art. 6:258 BW. Verschil is dat Art. 3:168 BW een ruimere
bevoegdheid geeft aan de kantonrechter, aangezien hij vrij is in zijn beoordeling
terwijl bij Art. 6:258 BW er aan zware eisen moet worden voldaan.
Een beherende deelgenoot is bij het eindigen van zijn beheer rekening en
verantwoording verschuldigd. Hiervan kan niet worden afgeweken (Art. 3:168 lid 5
jo. 4:161 BW). Op grond van Art. 3:173 BW kunnen de overige deelgenoten
vorderen dat beheerder ieder jaar rekening en verantwoording moet afleggen.
Beëindiging van het beheer kan doordat:
• De gemeenschap eindigt
• Een andere deelgenoot beheerder wordt
• De rechter een andere deelgenoot aanwijst als beheerder
• De rechter de goederen onder bewind stelt.
Aandeel vervreemden (Art. 3:168 lid 1 jo. 3:96 BW): deelgenoot kan zijn aandeel
vervreemden. De verkrijger wordt dan gebonden (Art. 3:168 lid 4 BW). Verkrijger
heeft onderzoeksplicht ten aanzien van regelingen tussen deelgenoten.
Derdenbescherming:
• Art. 3:24 ev BW: bij een onjuiste of niet-volledige inschrijving in de registers wordt
verwerver beschermd.
• Art. 3:36 BW: als verwerver verkeerde info heeft gekregen van deelgenoten.
Gebruik van gemeenschappelijk goed (Art. 3:169 BW): deelgenoten hebben in
beginsel het volledige recht van gebruik. Ze kunnen niet allemaal tegelijk gebruik
maken van het gemeenschappelijk goed. Het gebruik van het goed moet te
verenigen zijn met de andere deelgenoten. Hierbij is de billijkheid van belang.
Bij conflicten kan de rechter een gebruiksregeling vaststellen. Hierbij kan hij het
gebruik geheel aan 1 deelgenoot overlaten tegen vergoeding van geld aan de andere
deelgenoten.
Beheer (Art. 3:170 BW): onderhouden en behouden van het goed. Lid 2,3:
deelgenoten zijn gezamenlijk bevoegd.
Uitzondering uit lid 1: deelgenoten zijn ieder afzonderlijk bevoegd tot het
verrichten van handelingen:
• Dienende tot gewoon onderhoud en tot behoud van het gemeenschappelijk goed
• Die geen uitstel kunnen lijden.
Procederen (Art. 3:171 BW): iedere deelgenoot is bevoegd tot het vorderen en
indienen van verzoekschriften, tenzij een regeling anders bepaalt.
In beginsel moeten deelgenoten kosten naar evenredigheid van aandeel dragen.
Hiervan kan in een regeling van afgeweken worden (Art. 3:172 BW). Een deelgenoot
kan een machtiging tot verkoop van een gemeenschappelijk goed verzoeken bij een
rechter (Art. 3:174 BW).
Aandeel kan vervreemd worden en het is vatbaar voor uitwinning.
Art. 3:175 BW: iedere deelgenoot kan over zijn aandeel beschikken. Schuldeisers
kunnen altijd het aandeel uitwinnen van hun schuldenaar op grond van lid 3.
Verkrijging (Art. 3:176 BW): verkrijger van een aandeel moet een mededeling
daarvan doen aan de andere deelgenoten. Als dit niet zsm gebeurt, is verkrijger
aansprakelijk voor eventuele schade.
