Cursus 9
Jaartallen
1740: Cornelis Troost: Rumor erat in casa
1775: Begin van de Amerikaanse Vrijheidsoorlog
1776: Onafankelijkheidsverklaring Verenigde Staten van Amerika
1778: H. van Alphen: Proeve van kleine gedigten voor kinderen
1780: Opkomst van de roman als literaire vorm
1781: Eise Eisinga bouwt in zijn huis te Franeker zijn planetarium af
1782: De eerste Nederlandse briefroman verschijnt: Betje Wolf en Aagje Deken: De Historie
van mejufrouu Sara Burgerhart
1789: Begin Franse Revolute m de bestorming van de Bastlle
1795: Einde Republiek Zeven Verenigde Nederlanden, begin Bataafse Republiek
1799: Napoleon aan de macht in Frankrijk
1804: Napoleon laat zich tot keizer kronen, einde Franse Revolute
1815: Slag bij Waterloo, einde van het bewind van Napoleon; Willem I koning van Nederland
van België
1830: Belgische opstand breekt uit
1839: België als zelfstandig koninkrijk erkend; Eerste spoorlijn Amsterdam-Haarlem;
Hildebrand: Camera Obscura
1848: De Grondwet, Nederland wordt een parlementaire democrate
1860: Multatuli: Max Havelaar
1867: Piet Paaltjes: Snikken en grimlachjes
1871: Aleta acobs: de eerste studente
1885: Frederik van Eeden: De kleine Johannes
1888: Louis Couperus: Eline Vere; Vincent van Gogh Zonnebloemen
1889: Herman Gorter: Mei
1890: Louis Couperus: Noodlot
1894: Marcellus Emants: Een nagelaten bekentenis
1900: Louis Couperus: De stlle kracht; Frederik van Eeden: Van de koele meren des doods
Hoofdstuk 1
1.1 Internationale ontwikkelingen
1775: begin Amerikaanse vrijheidsoorlog -> onafankelijkheid VS (1776)
14 juli 1789: Bastlle bestormd
o Begin Franse Revolute
o 1804: Napoleon Bonaparte keizer, Revolute defnitef voorbij.
Natonalisme: bevorderde het streven naar eenwording
Gebroeders Grimm -> verzameling volkssprookjes.
1.2 Van Republiek naar koninkrijk
Pruikentjd: mannen en vrouwen droegen pruiken in de pruikentjd.
Bataafse Republiek (1795-1806)
1848: Willem II stemde in met nieuwe grondwet ( ohan Rudolf Thorbecke)
, o Nederland werd een Parlementaire democrate waarin ministers verantwoording moeten
afleggen tegenover de Staten-Generaal.
Verstedelijking: waarbij het aantal steden groeit, en een groot deel van de bevolking in steden
woont.
Moderne tjd, met stoommachines, spoorwegen en trek naar de stad.
Door de modernisering nam de ontkerkelijking toe: loslaten van de kerk.
o Versterking van geloof door verzuiling
o Katholieken en protestanten gingen het dagelijkse leven in eigen kring organiseren.
Feminisme: Vrouwen eisten gelijke rechten op en streden om kiesrecht.
Hoofdstuk 2
2.1 Verlichting
De verlichtng was een emancipatebeweging van de burgerij. De burgerij maakte zich vrij van
traditonele visies en belangen op gebieden als geloof en politek.
Basis bevrijding was zelfstandig kritsch denken = rato
o Handelen op basis van zelfstandig nadenken ipv navolgen autoriteiten en gewoonten.
In de verlichtng was opvoeding, onderwijs en het verspreiden van kennis belangrijk.
Volgens de verlichtng moesten de mensen mondig zijn.
o Men bepleite verdraagzaamheid en godsdienstvrijheid.
2.2 Kunst in de achtende eeuw
Cornelis Troost (kunstenaar) was in de 18e eeuw nog opvoeder en opinievormer van zijn publiek.
In de 18e eeuw verdween de symboliek.
o Kunst moest begrijpelijk zijn voor de burger
2.3 Kunst in de negentiende eeuw
De 19e-eeuwse kunst kende verschillende stromingen zoals romantek,
realisme en impressionisme.
2.4 Romantiek
De romantek was een ontwikkeling in de kunst, aantal kenmerken:
o Expressie van eigen gevoelens
o Romantsche kunstenaar had vrijheidsdrang, hij brak regels met kunst.
o Leefde met onvrede met de hem omringende werkelijkheid. Kloof tussen ideaal en
werkelijkheid. Gevolgen: romantsche leiden en melancholie.
o Moest over verbeelding beschikken. Bijv. verleden, natuur.
o Namen een maatschappij betrokken standpunt in -> toonden engagement.
2.5 Realisme
Kenmerken:
o Weergeven in eigentjdse werkelijkheid.
o Streefden ernaar om mensen af te beelden in sociale en economische werkelijkheid.
o Alledaagse situate werd een serieus onderwerp voor een schilderij of beeldhouwwerk.
Jaartallen
1740: Cornelis Troost: Rumor erat in casa
1775: Begin van de Amerikaanse Vrijheidsoorlog
1776: Onafankelijkheidsverklaring Verenigde Staten van Amerika
1778: H. van Alphen: Proeve van kleine gedigten voor kinderen
1780: Opkomst van de roman als literaire vorm
1781: Eise Eisinga bouwt in zijn huis te Franeker zijn planetarium af
1782: De eerste Nederlandse briefroman verschijnt: Betje Wolf en Aagje Deken: De Historie
van mejufrouu Sara Burgerhart
1789: Begin Franse Revolute m de bestorming van de Bastlle
1795: Einde Republiek Zeven Verenigde Nederlanden, begin Bataafse Republiek
1799: Napoleon aan de macht in Frankrijk
1804: Napoleon laat zich tot keizer kronen, einde Franse Revolute
1815: Slag bij Waterloo, einde van het bewind van Napoleon; Willem I koning van Nederland
van België
1830: Belgische opstand breekt uit
1839: België als zelfstandig koninkrijk erkend; Eerste spoorlijn Amsterdam-Haarlem;
Hildebrand: Camera Obscura
1848: De Grondwet, Nederland wordt een parlementaire democrate
1860: Multatuli: Max Havelaar
1867: Piet Paaltjes: Snikken en grimlachjes
1871: Aleta acobs: de eerste studente
1885: Frederik van Eeden: De kleine Johannes
1888: Louis Couperus: Eline Vere; Vincent van Gogh Zonnebloemen
1889: Herman Gorter: Mei
1890: Louis Couperus: Noodlot
1894: Marcellus Emants: Een nagelaten bekentenis
1900: Louis Couperus: De stlle kracht; Frederik van Eeden: Van de koele meren des doods
Hoofdstuk 1
1.1 Internationale ontwikkelingen
1775: begin Amerikaanse vrijheidsoorlog -> onafankelijkheid VS (1776)
14 juli 1789: Bastlle bestormd
o Begin Franse Revolute
o 1804: Napoleon Bonaparte keizer, Revolute defnitef voorbij.
Natonalisme: bevorderde het streven naar eenwording
Gebroeders Grimm -> verzameling volkssprookjes.
1.2 Van Republiek naar koninkrijk
Pruikentjd: mannen en vrouwen droegen pruiken in de pruikentjd.
Bataafse Republiek (1795-1806)
1848: Willem II stemde in met nieuwe grondwet ( ohan Rudolf Thorbecke)
, o Nederland werd een Parlementaire democrate waarin ministers verantwoording moeten
afleggen tegenover de Staten-Generaal.
Verstedelijking: waarbij het aantal steden groeit, en een groot deel van de bevolking in steden
woont.
Moderne tjd, met stoommachines, spoorwegen en trek naar de stad.
Door de modernisering nam de ontkerkelijking toe: loslaten van de kerk.
o Versterking van geloof door verzuiling
o Katholieken en protestanten gingen het dagelijkse leven in eigen kring organiseren.
Feminisme: Vrouwen eisten gelijke rechten op en streden om kiesrecht.
Hoofdstuk 2
2.1 Verlichting
De verlichtng was een emancipatebeweging van de burgerij. De burgerij maakte zich vrij van
traditonele visies en belangen op gebieden als geloof en politek.
Basis bevrijding was zelfstandig kritsch denken = rato
o Handelen op basis van zelfstandig nadenken ipv navolgen autoriteiten en gewoonten.
In de verlichtng was opvoeding, onderwijs en het verspreiden van kennis belangrijk.
Volgens de verlichtng moesten de mensen mondig zijn.
o Men bepleite verdraagzaamheid en godsdienstvrijheid.
2.2 Kunst in de achtende eeuw
Cornelis Troost (kunstenaar) was in de 18e eeuw nog opvoeder en opinievormer van zijn publiek.
In de 18e eeuw verdween de symboliek.
o Kunst moest begrijpelijk zijn voor de burger
2.3 Kunst in de negentiende eeuw
De 19e-eeuwse kunst kende verschillende stromingen zoals romantek,
realisme en impressionisme.
2.4 Romantiek
De romantek was een ontwikkeling in de kunst, aantal kenmerken:
o Expressie van eigen gevoelens
o Romantsche kunstenaar had vrijheidsdrang, hij brak regels met kunst.
o Leefde met onvrede met de hem omringende werkelijkheid. Kloof tussen ideaal en
werkelijkheid. Gevolgen: romantsche leiden en melancholie.
o Moest over verbeelding beschikken. Bijv. verleden, natuur.
o Namen een maatschappij betrokken standpunt in -> toonden engagement.
2.5 Realisme
Kenmerken:
o Weergeven in eigentjdse werkelijkheid.
o Streefden ernaar om mensen af te beelden in sociale en economische werkelijkheid.
o Alledaagse situate werd een serieus onderwerp voor een schilderij of beeldhouwwerk.
