Leerdoel 1: De student kent de oorzaken van schulden, verschillende typen
schulden alsmede de invloed van schulden hebben op andere leefgebieden
Definitie armoede: Mensen worden als arm gezien wanneer ze voor langere tijd niet de
middelen hebben om goederen en voorzieningen te betalen die we in de maatschappij
belangrijk vinden.
Oorzaken van armoede:
- Conjuncturele verklaring: schommelingen binnen de economische groei van het
land. Economische crisis heeft een invloed op de werkloosheidscijfer en het
aantal gezinnen die in armoede leeft. Maatregelen die de overheid neemt kunnen
op langer termijn ook invloed hebben op de werkloosheidscijfers, schulden en
armoedeproblematieken. Voor mensen die dicht bij de pensioenleeftijd zitten is
een nieuwe baan vinden erg lastig en zijn hun kansen binnen de banenmarkt erg
klein.
- Structurele verklaringen: Maatschappelijk ontwikkelingen die op langer termijn.
Het duurt generaties lang voordat iemand uit de armoede komt. Discriminatie
speelt nog steeds een deel in de arbeidsmarkt en zorgen technische ontwikkeling
en de geit dat sommige landen heel goedkoop producten maken voor
loonongelijkheid. Investeren in onderwijs, huisvesting en werkgelegenheid zou
ervoor kunnen zorgen dat het leven binnen armoeden een betere kans hebben in
de maatschappij
- Demografische verklaring: samenstelling van het volk. Eenoudergezinnen,
mensen met immigratie achtergrond en lager opgeleiden lopen een hoger risico
op armoede.
- Culturele verklaring: Normen en waarden die binnen een bepaalde groep
heersen.
- Institutionele verklaring: regels en wetten die door de overheid zin opgesteld en
die van invloed zijn op armoede.
- Individuele verklaring: keuzes die personen maken. En de hulpbronnen die
iemand heeft. Armoede hangt samen met geld, slechte gezondheid, weinig
zelfvertrouwen, een klein sociaal netwerk en niet participeren in de samenleving.
In Nederland zijn er ongeveer 2,5 miljoen mensen van 16 jaar en ouder die laag
geletterd zijn. Dit kan invloed hebben op de geld inkomsten. Mensen die wel deze
vaardigheid bezitten kunnen ook problematische schulden krijgen. Zelfcontrole
speelt hier een belangrijke rol in. Dit is een deel erfelijk. Als mensen geloven dat
hun geldproblemen snel opgelost zijn leidt dit tot snellere resultaten.
- Machtsverschillen: Groepen in de samenleving die hun macht in hun eigen
voordeel gebruiken en hierdoor armoede veroorzaken. Hierdoor blijven de rijken
rijk en de armen arm. Bv Brazilië
Soorten schulden:
- Aanpassingsschulden: deze schulden ontstaat als iemand zijn uitgavenpatroon
niet aanpast nadat het inkomen gedaald is.
- Overlevingsschulden: inkomsten zijn te laaf om alle uitgaven die noodzakelijk zijn
te kunnen betalen.
, - Overstedingsschulden: Binnen het huishouden genoeg inkomen voor alle vasten
lasten, maar de mensen geven te veel uit aan zaken die niet per se nodig zijn.
- Compensatieschulden: laag inkomen dat net genoeg is voor alle noodzakelijke
dingen door psychologische problemen doet men echter uitgaven die men niet
kan betalen in de hoop negatieve gevoel die men heeft te compenseren.
- Overige schulden: Onterecht moeten terugbetalen van uitkeringen of toeslagen,
overbruggen tot men een uitlering of toeslag ontvangt, psychische problemen,
LVB, slachtoffer worden van online fraude en na een echtscheiding er achter
komen dat je ex partner veel schulden heeft waar je niks van af weet dan kan de
gehele schulden bij jou terecht komen.
Invloed op leefgebieden:
1. Financieel: Schulden kunnen leiden tot financiële stress, beperkte toegang tot
krediet en een hogere kans op armoede.
2. Emotioneel: Schulden veroorzaken vaak angst, depressie en spanning in relaties.
3. Gezondheid: Schulden kunnen leiden tot slaapproblemen, verhoogde bloeddruk
en andere gezondheidsproblemen als gevolg van stress.
4. Sociaal: Schulden kunnen leiden tot isolatie, schaamte en verminderde sociale
participatie.
5. Werk: Schulden kunnen de productiviteit en focus op het werk verminderen,
resulterend in verminderde carrièremogelijkheden.
6. Juridisch: Schulden kunnen leiden tot juridische procedures, zoals beslaglegging
of faillissement, die verdere financiële en emotionele belasting veroorzaken
Korter!
Conjunctuur (schommelingen binnen economische groei land)
Structureel (maatschappelijke ontwikkelingen lange termijn)
Demografisch (samenstelling bevolking)
Cultureel (normen & waarden (man + vrouw bijv.))
Institutioneel (invloed regels en wetten)
Individueel ( keuzes + hulpbronnen)
Machtsverschillen (rijken rijk, armen arm)
Korter!
Overbestedingsschulden (te veel geld aan zaken die niet nodig zijn)
Compensatieschulden (negatieve gevoelens compenseren,
Noodzakelijke uitgaven lukken niet)
Overlevingsschulden (te weinig geld voor noodzakelijke uitgaven)
Aanpassingsschulden (uitgavenpatroon niet aanpassen nadat inkomen is gezakt)
Overige schulden (uitkeringen/toeslagen terugbetalen, <- wachten op,
Psychische problemen, fraude, studenten schuld bij DUO, echtscheiding)
,Leerdoel 2: De student kent de verschillende vormen van armoede
- Absolute armoede: Wanneer een individu of huishouden niet beschikt over
voldoende middelen om te voorzien in basisbehoeften zoals voedsel, onderdak
en kleding.
- Relatieve armoede: Dit verwijst naar een situatie waarin mensen niet beschikken
over de middelen en kansen die als normaal worden beschouwd in de
samenleving waarin ze leven, zelfs als ze boven de absolute armoedegrens leven.
- Structurele armoede: Armoede die voortkomt uit diepgewortelde sociale en
economische systemen die kansenongelijkheid in stand houden, zoals
gebrekkige onderwijskansen, discriminatie op de arbeidsmarkt en
ontoegankelijke gezondheidszorg.
- Generatiearmoede: Wanneer armoede van generatie op generatie wordt
doorgegeven, vaak als gevolg van beperkte economische mobiliteit en gebrek aan
toegang tot middelen zoals onderwijs en werkgelegenheid.
- Stedelijke armoede: Armoede geconcentreerd in stedelijke gebieden,
gekenmerkt door gebrekkige huisvesting, werkloosheid, gebrek aan toegang tot
basisdiensten en sociale uitsluiting.
- Rurale armoede: Armoede die voornamelijk voorkomt in plattelandsgebieden,
waar beperkte toegang tot infrastructuur, onderwijs en werkgelegenheid de
economische en sociale ontwikkeling belemmert.
Leerdoel 3: De student kent financiële vaardigheden
Iemand die financiële vaardigheden vertoont bezit genoeg goed, kan verantwoordelijk
besteden, kan geldzaken organiseren, is voorbereid op onverwachts uitgaves en heeft
voldoende basisvaardigheden van geld.
Leerdoel 4: De student weet wat executieve functies zijn en op welke manier deze
van belang zijn voor financieel competent gedrag
Executieve functies zijn:
- Aandacht richten, vasthouden, verdelen en loslaten
- Emoties reguleren
- Flexibel zijn als zaken veranderen
- Onderdrukken van ongewenst gedrag
- Activiteit opstarten
- Zaken organiseren
Executieve functies zijn de regiefuncties van ons brein.
Deze functies heeft het brein nodig om probleemoplossend
te functioneren. De executieve functies volgends Dawson zijn:
1. Werkgeheugen: het vermogen om zaken te onthouden en om informatie uit je
lange termijngeheugen te halen.
2. Respons-inhibitie: jezelf inhouden
3. Flexibiliteit: snel kunnen schakelen in een situatie en meebewegen in dingen die
anders kunnen gaan.
, 4. Timemanagement: vermogen om de dingen die je moet doen in te schatten qua
benodigde tijd.
5. Planning:
6. Organisatie: na plannen moet het nog worden uitgevoerd
7. Emotieregulatie:
8. Volgehouden aandacht: aandacht richten, vasthouden, verdelen en loslaten
9. Doelgericht doorzettingsvermogen: als iets tegenzit kan je doorzetten
10. Taakinitatie: starten aan je taal
11. Metacognitie: vermogen op zelfreflectie.
Als je in bezit bent van deze functies is het een grote kans dat je financieel competent
gedrag vertoont.
Financieel competent gedrag door Nibud:
- Voldoende inkomsten verwerven om van te leven
- Verantwoordelijk besteden
- Geldzaken organiseren
- Voorbereid zijn op (on)voorziene gebeurtenissen
Leerdoel 5: de student weet de wijze van aanvraag op toeslagen en
bijstandsuitkering
Te zien in de Kleine groene gids blz. 200.
Leerdoel 6: De student heeft kennis over werkloosheidwet, de ziektewet en de
participatiewet en weet wanneer iemand daar recht op heeft
1. Werkloosheidswet (WW):
o Recht op een uitkering volgens de Werkloosheidswet ontstaat wanneer
iemand werkloos wordt en voldoet aan bepaalde voorwaarden, zoals een
voldoende arbeidsverleden en beschikbaarheid voor werk.
o Het arbeidsverleden bepaalt de duur en hoogte van de WW-uitkering.
o Werkzoekenden moeten zich inschrijven bij het UWV Werkbedrijf en actief
op zoek gaan naar werk om hun uitkering te behouden.
2. Ziektewet:
o De Ziektewet voorziet in een uitkering voor werknemers die door ziekte of
zwangerschap tijdelijk niet kunnen werken en geen recht hebben op loon
van hun werkgever.
o Werknemers hebben recht op een Ziektewetuitkering als ze voldoen aan
de voorwaarden, zoals arbeidsongeschiktheid door ziekte of
zwangerschap.
o De uitkering wordt uitgekeerd door het UWV.
3. Participatiewet:
o De Participatiewet is bedoeld voor mensen die door verschillende
omstandigheden niet in staat zijn om in hun eigen inkomen te voorzien.
o Recht op een uitkering volgens de Participatiewet hangt af van
verschillende factoren, waaronder inkomen, vermogen en gezinssituatie.
schulden alsmede de invloed van schulden hebben op andere leefgebieden
Definitie armoede: Mensen worden als arm gezien wanneer ze voor langere tijd niet de
middelen hebben om goederen en voorzieningen te betalen die we in de maatschappij
belangrijk vinden.
Oorzaken van armoede:
- Conjuncturele verklaring: schommelingen binnen de economische groei van het
land. Economische crisis heeft een invloed op de werkloosheidscijfer en het
aantal gezinnen die in armoede leeft. Maatregelen die de overheid neemt kunnen
op langer termijn ook invloed hebben op de werkloosheidscijfers, schulden en
armoedeproblematieken. Voor mensen die dicht bij de pensioenleeftijd zitten is
een nieuwe baan vinden erg lastig en zijn hun kansen binnen de banenmarkt erg
klein.
- Structurele verklaringen: Maatschappelijk ontwikkelingen die op langer termijn.
Het duurt generaties lang voordat iemand uit de armoede komt. Discriminatie
speelt nog steeds een deel in de arbeidsmarkt en zorgen technische ontwikkeling
en de geit dat sommige landen heel goedkoop producten maken voor
loonongelijkheid. Investeren in onderwijs, huisvesting en werkgelegenheid zou
ervoor kunnen zorgen dat het leven binnen armoeden een betere kans hebben in
de maatschappij
- Demografische verklaring: samenstelling van het volk. Eenoudergezinnen,
mensen met immigratie achtergrond en lager opgeleiden lopen een hoger risico
op armoede.
- Culturele verklaring: Normen en waarden die binnen een bepaalde groep
heersen.
- Institutionele verklaring: regels en wetten die door de overheid zin opgesteld en
die van invloed zijn op armoede.
- Individuele verklaring: keuzes die personen maken. En de hulpbronnen die
iemand heeft. Armoede hangt samen met geld, slechte gezondheid, weinig
zelfvertrouwen, een klein sociaal netwerk en niet participeren in de samenleving.
In Nederland zijn er ongeveer 2,5 miljoen mensen van 16 jaar en ouder die laag
geletterd zijn. Dit kan invloed hebben op de geld inkomsten. Mensen die wel deze
vaardigheid bezitten kunnen ook problematische schulden krijgen. Zelfcontrole
speelt hier een belangrijke rol in. Dit is een deel erfelijk. Als mensen geloven dat
hun geldproblemen snel opgelost zijn leidt dit tot snellere resultaten.
- Machtsverschillen: Groepen in de samenleving die hun macht in hun eigen
voordeel gebruiken en hierdoor armoede veroorzaken. Hierdoor blijven de rijken
rijk en de armen arm. Bv Brazilië
Soorten schulden:
- Aanpassingsschulden: deze schulden ontstaat als iemand zijn uitgavenpatroon
niet aanpast nadat het inkomen gedaald is.
- Overlevingsschulden: inkomsten zijn te laaf om alle uitgaven die noodzakelijk zijn
te kunnen betalen.
, - Overstedingsschulden: Binnen het huishouden genoeg inkomen voor alle vasten
lasten, maar de mensen geven te veel uit aan zaken die niet per se nodig zijn.
- Compensatieschulden: laag inkomen dat net genoeg is voor alle noodzakelijke
dingen door psychologische problemen doet men echter uitgaven die men niet
kan betalen in de hoop negatieve gevoel die men heeft te compenseren.
- Overige schulden: Onterecht moeten terugbetalen van uitkeringen of toeslagen,
overbruggen tot men een uitlering of toeslag ontvangt, psychische problemen,
LVB, slachtoffer worden van online fraude en na een echtscheiding er achter
komen dat je ex partner veel schulden heeft waar je niks van af weet dan kan de
gehele schulden bij jou terecht komen.
Invloed op leefgebieden:
1. Financieel: Schulden kunnen leiden tot financiële stress, beperkte toegang tot
krediet en een hogere kans op armoede.
2. Emotioneel: Schulden veroorzaken vaak angst, depressie en spanning in relaties.
3. Gezondheid: Schulden kunnen leiden tot slaapproblemen, verhoogde bloeddruk
en andere gezondheidsproblemen als gevolg van stress.
4. Sociaal: Schulden kunnen leiden tot isolatie, schaamte en verminderde sociale
participatie.
5. Werk: Schulden kunnen de productiviteit en focus op het werk verminderen,
resulterend in verminderde carrièremogelijkheden.
6. Juridisch: Schulden kunnen leiden tot juridische procedures, zoals beslaglegging
of faillissement, die verdere financiële en emotionele belasting veroorzaken
Korter!
Conjunctuur (schommelingen binnen economische groei land)
Structureel (maatschappelijke ontwikkelingen lange termijn)
Demografisch (samenstelling bevolking)
Cultureel (normen & waarden (man + vrouw bijv.))
Institutioneel (invloed regels en wetten)
Individueel ( keuzes + hulpbronnen)
Machtsverschillen (rijken rijk, armen arm)
Korter!
Overbestedingsschulden (te veel geld aan zaken die niet nodig zijn)
Compensatieschulden (negatieve gevoelens compenseren,
Noodzakelijke uitgaven lukken niet)
Overlevingsschulden (te weinig geld voor noodzakelijke uitgaven)
Aanpassingsschulden (uitgavenpatroon niet aanpassen nadat inkomen is gezakt)
Overige schulden (uitkeringen/toeslagen terugbetalen, <- wachten op,
Psychische problemen, fraude, studenten schuld bij DUO, echtscheiding)
,Leerdoel 2: De student kent de verschillende vormen van armoede
- Absolute armoede: Wanneer een individu of huishouden niet beschikt over
voldoende middelen om te voorzien in basisbehoeften zoals voedsel, onderdak
en kleding.
- Relatieve armoede: Dit verwijst naar een situatie waarin mensen niet beschikken
over de middelen en kansen die als normaal worden beschouwd in de
samenleving waarin ze leven, zelfs als ze boven de absolute armoedegrens leven.
- Structurele armoede: Armoede die voortkomt uit diepgewortelde sociale en
economische systemen die kansenongelijkheid in stand houden, zoals
gebrekkige onderwijskansen, discriminatie op de arbeidsmarkt en
ontoegankelijke gezondheidszorg.
- Generatiearmoede: Wanneer armoede van generatie op generatie wordt
doorgegeven, vaak als gevolg van beperkte economische mobiliteit en gebrek aan
toegang tot middelen zoals onderwijs en werkgelegenheid.
- Stedelijke armoede: Armoede geconcentreerd in stedelijke gebieden,
gekenmerkt door gebrekkige huisvesting, werkloosheid, gebrek aan toegang tot
basisdiensten en sociale uitsluiting.
- Rurale armoede: Armoede die voornamelijk voorkomt in plattelandsgebieden,
waar beperkte toegang tot infrastructuur, onderwijs en werkgelegenheid de
economische en sociale ontwikkeling belemmert.
Leerdoel 3: De student kent financiële vaardigheden
Iemand die financiële vaardigheden vertoont bezit genoeg goed, kan verantwoordelijk
besteden, kan geldzaken organiseren, is voorbereid op onverwachts uitgaves en heeft
voldoende basisvaardigheden van geld.
Leerdoel 4: De student weet wat executieve functies zijn en op welke manier deze
van belang zijn voor financieel competent gedrag
Executieve functies zijn:
- Aandacht richten, vasthouden, verdelen en loslaten
- Emoties reguleren
- Flexibel zijn als zaken veranderen
- Onderdrukken van ongewenst gedrag
- Activiteit opstarten
- Zaken organiseren
Executieve functies zijn de regiefuncties van ons brein.
Deze functies heeft het brein nodig om probleemoplossend
te functioneren. De executieve functies volgends Dawson zijn:
1. Werkgeheugen: het vermogen om zaken te onthouden en om informatie uit je
lange termijngeheugen te halen.
2. Respons-inhibitie: jezelf inhouden
3. Flexibiliteit: snel kunnen schakelen in een situatie en meebewegen in dingen die
anders kunnen gaan.
, 4. Timemanagement: vermogen om de dingen die je moet doen in te schatten qua
benodigde tijd.
5. Planning:
6. Organisatie: na plannen moet het nog worden uitgevoerd
7. Emotieregulatie:
8. Volgehouden aandacht: aandacht richten, vasthouden, verdelen en loslaten
9. Doelgericht doorzettingsvermogen: als iets tegenzit kan je doorzetten
10. Taakinitatie: starten aan je taal
11. Metacognitie: vermogen op zelfreflectie.
Als je in bezit bent van deze functies is het een grote kans dat je financieel competent
gedrag vertoont.
Financieel competent gedrag door Nibud:
- Voldoende inkomsten verwerven om van te leven
- Verantwoordelijk besteden
- Geldzaken organiseren
- Voorbereid zijn op (on)voorziene gebeurtenissen
Leerdoel 5: de student weet de wijze van aanvraag op toeslagen en
bijstandsuitkering
Te zien in de Kleine groene gids blz. 200.
Leerdoel 6: De student heeft kennis over werkloosheidwet, de ziektewet en de
participatiewet en weet wanneer iemand daar recht op heeft
1. Werkloosheidswet (WW):
o Recht op een uitkering volgens de Werkloosheidswet ontstaat wanneer
iemand werkloos wordt en voldoet aan bepaalde voorwaarden, zoals een
voldoende arbeidsverleden en beschikbaarheid voor werk.
o Het arbeidsverleden bepaalt de duur en hoogte van de WW-uitkering.
o Werkzoekenden moeten zich inschrijven bij het UWV Werkbedrijf en actief
op zoek gaan naar werk om hun uitkering te behouden.
2. Ziektewet:
o De Ziektewet voorziet in een uitkering voor werknemers die door ziekte of
zwangerschap tijdelijk niet kunnen werken en geen recht hebben op loon
van hun werkgever.
o Werknemers hebben recht op een Ziektewetuitkering als ze voldoen aan
de voorwaarden, zoals arbeidsongeschiktheid door ziekte of
zwangerschap.
o De uitkering wordt uitgekeerd door het UWV.
3. Participatiewet:
o De Participatiewet is bedoeld voor mensen die door verschillende
omstandigheden niet in staat zijn om in hun eigen inkomen te voorzien.
o Recht op een uitkering volgens de Participatiewet hangt af van
verschillende factoren, waaronder inkomen, vermogen en gezinssituatie.
