Week 1
Esperanto
Een wereldtaal ontworpen door Lejzer Zamenhof.
L. L. Zamenhof
Ontwerper van de wereldtaal esperanto.
Robert Phillipson, Linguistic imperialism
Boek over het fenomeen waarbij een dominante taal over wordt gebracht op een volk als
gevolg van het imperialisme.
Ngũgĩ wa Thiong’o
Keniaanse schrijver.
Chinua Achebe
Nigeriaanse schrijver.
Calcutta, India
Hoofdstad van de deelstaat West-Bengalen in India.
Pidgin
Een vereenvoudigde taal die ontstaat wanneer mensen met verschillende moedertalen die
elkaars taal niet kennen elkaar toch proberen te begrijpen. In veel gevallen gaat het hier om
voormalige koloniën, waar de taal van de koloniserende macht zich vermengde met de
oorspronkelijke taal van het gebied.
Creole
Pidgintaal.
Papiamento
Taal op basis van het Portugees.
Singlish
Singapore English.
‘Kanak sprak’
Een sociolect dat wordt gesproken door 2e en 3e generatie Turken in Duitsland.
Feridun Zaimoğlu
Duits-Turkse schrijver. Hij schreef onder andere het boek ‘Kanak sprak’, waar het sociolect
zijn naam vandaan heeft.
Herodotus (c. 484-425 BCE)
Schrijver van ‘De Historiën’ over de Perzische Oorlogen. Hij was geschiedschrijver en
kaartmaker. Hij legde orale geschiedenis vast.
Al-Sharif al-Idrisi (c. 1100-1166 CE)
Al-Idrisi was een moslimgeleerde uit de twaalfde eeuw die kan worden beschouwd als een
,van de eerste geleerden op het gebied van de wereldgeschiedenis. Hij is bekend geworden
als de maker van een landkaart die deel uitmaakt van een aardrijkskundig compendium van
Rogier II, koning van Sicilië. Deze kaart, vervaardigd op basis van Griekse, islamitische en
christelijke aardrijkskundige kennis, toont de wereld als een cirkelvormige landmassa
omgeven door een oceaan en afgebeeld met het zuiden bovenaan: dat was immers de
richting waarin werd gebeden.
Leopold von Ranke (1795-1886)
19e eeuwse Duitse historicus die de basis legde voor de moderne geschiedwetenschap.
Oswald Spengler (1880-1936)
Duitse historicus en schrijver van ‘Der Untergang des Abendlandes’. Hij had een organische
visie op geschiedenis. Hij zag ‘civilization’ als een hoogtepunt waar het westen al voorbij
was, de beschaving is achteruit aan het gaan.
Dipesh Chakrabarty
Historicus die stelt dat termen die worden gebruikt om over een universeel verleden te
spreken eigenlijk allemaal geworteld zijn in Europese gedachten en geschiedenis. Hij
schreef ‘Provincialising Europe’.
Rashid al-Din (1247-1318)
Perzische historicus en Mongoolse administrateur. Schrijver van de Jami' al-tawarikh, een
werk dat wordt beschouwd als het eerste geschiedkundige werk dat alle toen bekende
beschavingen en samenlevingen trachtte te beschrijven.
Chinggis (Genghis) Khan (c. 1155-1227)
Stichter van de Mongoolse dynastie. Hij verenigde de Mongoolse stammen en stichtte qua
oppervlakte het grootste aaneengesloten imperium in de wereldgeschiedenis. Zijn naam
betekent letterlijk grote leider.
Kubilai Khan (1215-1294)
Kleinzoon van Genghis Khan. De stichter van de Yuan dynastie een de eerste officiële
Mongoolse keizer van China.
Zijderoute
Een netwerk van karavaanroutes door Centraal-Azië, waarlangs gedurende vele eeuwen
handel werd gedreven tussen China en het oosten van Azië aan de ene kant en het Midden-
Oosten en het Middellandse Zeegebied aan de andere kant. Dit was eeuwenlang de
belangrijkste verbinding tussen het Oosten en Westen. Gedurende de Pax Mongolica kon
langs de zijderoute veilig gehandeld worden.
Pax Mongolica
Periode van vrede onder de Mongolen. In deze tijd van politieke stabiliteit bloeide de handel
van de zijderoute weer op.
Week 2
Dona Beatriz Kimpa Vita
Nganga die Congo opnieuw wilde opbouwen door kindoki. Ze claimde bezeten te zijn door
, st. Antonius en richtte de Antoniaanse beweging op, wat een mix van het christendom en
Congolese tradities was. Ze werd in 1606 als heiden verbrand op de brandstapel.
Kingdom of Kongo
Een rijk dat bestond vanaf circa 1400-1888. Aan het eind van de 15e eeuw kwam het in
contact met de Portugezen. De koninkrijken Portugal en Congo sloten een
bondgenootschap wat onder andere betekende dat Congo slaven zou gaan leveren. Naast
economische belangen was het bekeren van de Congolese bevolking tot het christendom
een grote prioriteit van de Portugezen.
Nzinga Ankuwa and Afonso Mvemba a Nzinga
Koningen van Congo.
Nganga
Een Congolees medium naar de wereld van geesten.
Kindoki
Inheemse Congolese spiritualiteit.
Toni Malau
Naam voor st. Antonius in de inheemse Afrikaanse taal Kikongo.
Cultural appropriation
Het toe-eigenen van onderdelen van een andere cultuur waarbij sprake is van een ongelijke
machtsverhouding.
Encomiendas
Vergunningen om indiaanse slavenarbeid af te dwingen.
Encomenderos
Kolonisten met encomiendas om indiaanse arbeid af te dwingen.
Triangles of trade
Handel tussen Europa, Afrika en Amerika. 2 voorbeelden:
● Slaven uit Afrika → Caribbean, producten → Europa, handelaren → Afrika
● Rum uit New-England → Afrika, slaven → Caribbean, molasses (ingrediënt
van rum) → New-England
Middle Passage
De Middenpassage was het deel van de route in de Driehoekshandel over de Atlantische
Oceaan, waarover Afrikanen vanuit Afrika naar de slavenmarkten in Amerika werden
gebracht.
Olaudah Equiano
Een achttiende-eeuwse koopman en schrijver van Afrikaanse afkomst die in Groot-Brittannië
en de Britse kolonies leefde. Hij was een belangrijk abolitionist.
Philip Curtin, The Plantation complex
Esperanto
Een wereldtaal ontworpen door Lejzer Zamenhof.
L. L. Zamenhof
Ontwerper van de wereldtaal esperanto.
Robert Phillipson, Linguistic imperialism
Boek over het fenomeen waarbij een dominante taal over wordt gebracht op een volk als
gevolg van het imperialisme.
Ngũgĩ wa Thiong’o
Keniaanse schrijver.
Chinua Achebe
Nigeriaanse schrijver.
Calcutta, India
Hoofdstad van de deelstaat West-Bengalen in India.
Pidgin
Een vereenvoudigde taal die ontstaat wanneer mensen met verschillende moedertalen die
elkaars taal niet kennen elkaar toch proberen te begrijpen. In veel gevallen gaat het hier om
voormalige koloniën, waar de taal van de koloniserende macht zich vermengde met de
oorspronkelijke taal van het gebied.
Creole
Pidgintaal.
Papiamento
Taal op basis van het Portugees.
Singlish
Singapore English.
‘Kanak sprak’
Een sociolect dat wordt gesproken door 2e en 3e generatie Turken in Duitsland.
Feridun Zaimoğlu
Duits-Turkse schrijver. Hij schreef onder andere het boek ‘Kanak sprak’, waar het sociolect
zijn naam vandaan heeft.
Herodotus (c. 484-425 BCE)
Schrijver van ‘De Historiën’ over de Perzische Oorlogen. Hij was geschiedschrijver en
kaartmaker. Hij legde orale geschiedenis vast.
Al-Sharif al-Idrisi (c. 1100-1166 CE)
Al-Idrisi was een moslimgeleerde uit de twaalfde eeuw die kan worden beschouwd als een
,van de eerste geleerden op het gebied van de wereldgeschiedenis. Hij is bekend geworden
als de maker van een landkaart die deel uitmaakt van een aardrijkskundig compendium van
Rogier II, koning van Sicilië. Deze kaart, vervaardigd op basis van Griekse, islamitische en
christelijke aardrijkskundige kennis, toont de wereld als een cirkelvormige landmassa
omgeven door een oceaan en afgebeeld met het zuiden bovenaan: dat was immers de
richting waarin werd gebeden.
Leopold von Ranke (1795-1886)
19e eeuwse Duitse historicus die de basis legde voor de moderne geschiedwetenschap.
Oswald Spengler (1880-1936)
Duitse historicus en schrijver van ‘Der Untergang des Abendlandes’. Hij had een organische
visie op geschiedenis. Hij zag ‘civilization’ als een hoogtepunt waar het westen al voorbij
was, de beschaving is achteruit aan het gaan.
Dipesh Chakrabarty
Historicus die stelt dat termen die worden gebruikt om over een universeel verleden te
spreken eigenlijk allemaal geworteld zijn in Europese gedachten en geschiedenis. Hij
schreef ‘Provincialising Europe’.
Rashid al-Din (1247-1318)
Perzische historicus en Mongoolse administrateur. Schrijver van de Jami' al-tawarikh, een
werk dat wordt beschouwd als het eerste geschiedkundige werk dat alle toen bekende
beschavingen en samenlevingen trachtte te beschrijven.
Chinggis (Genghis) Khan (c. 1155-1227)
Stichter van de Mongoolse dynastie. Hij verenigde de Mongoolse stammen en stichtte qua
oppervlakte het grootste aaneengesloten imperium in de wereldgeschiedenis. Zijn naam
betekent letterlijk grote leider.
Kubilai Khan (1215-1294)
Kleinzoon van Genghis Khan. De stichter van de Yuan dynastie een de eerste officiële
Mongoolse keizer van China.
Zijderoute
Een netwerk van karavaanroutes door Centraal-Azië, waarlangs gedurende vele eeuwen
handel werd gedreven tussen China en het oosten van Azië aan de ene kant en het Midden-
Oosten en het Middellandse Zeegebied aan de andere kant. Dit was eeuwenlang de
belangrijkste verbinding tussen het Oosten en Westen. Gedurende de Pax Mongolica kon
langs de zijderoute veilig gehandeld worden.
Pax Mongolica
Periode van vrede onder de Mongolen. In deze tijd van politieke stabiliteit bloeide de handel
van de zijderoute weer op.
Week 2
Dona Beatriz Kimpa Vita
Nganga die Congo opnieuw wilde opbouwen door kindoki. Ze claimde bezeten te zijn door
, st. Antonius en richtte de Antoniaanse beweging op, wat een mix van het christendom en
Congolese tradities was. Ze werd in 1606 als heiden verbrand op de brandstapel.
Kingdom of Kongo
Een rijk dat bestond vanaf circa 1400-1888. Aan het eind van de 15e eeuw kwam het in
contact met de Portugezen. De koninkrijken Portugal en Congo sloten een
bondgenootschap wat onder andere betekende dat Congo slaven zou gaan leveren. Naast
economische belangen was het bekeren van de Congolese bevolking tot het christendom
een grote prioriteit van de Portugezen.
Nzinga Ankuwa and Afonso Mvemba a Nzinga
Koningen van Congo.
Nganga
Een Congolees medium naar de wereld van geesten.
Kindoki
Inheemse Congolese spiritualiteit.
Toni Malau
Naam voor st. Antonius in de inheemse Afrikaanse taal Kikongo.
Cultural appropriation
Het toe-eigenen van onderdelen van een andere cultuur waarbij sprake is van een ongelijke
machtsverhouding.
Encomiendas
Vergunningen om indiaanse slavenarbeid af te dwingen.
Encomenderos
Kolonisten met encomiendas om indiaanse arbeid af te dwingen.
Triangles of trade
Handel tussen Europa, Afrika en Amerika. 2 voorbeelden:
● Slaven uit Afrika → Caribbean, producten → Europa, handelaren → Afrika
● Rum uit New-England → Afrika, slaven → Caribbean, molasses (ingrediënt
van rum) → New-England
Middle Passage
De Middenpassage was het deel van de route in de Driehoekshandel over de Atlantische
Oceaan, waarover Afrikanen vanuit Afrika naar de slavenmarkten in Amerika werden
gebracht.
Olaudah Equiano
Een achttiende-eeuwse koopman en schrijver van Afrikaanse afkomst die in Groot-Brittannië
en de Britse kolonies leefde. Hij was een belangrijk abolitionist.
Philip Curtin, The Plantation complex
