Samenvatting DBG 2.1:
Pathologie
Inleiding + aandoeningen mond slokdarm
Vrijenhoek: Hoofdstuk 11 paragraaf 11.3 (p.280-283), 11.4.2 (p.284), 11.5.2 (p.286-287), 11.10
(p.311-312), 11.12.1 (p.331-332)
Reader: p.5-9.
Hoofdstuk 11
11.3: Diagnostikk buikklachtin (p.280-283)
Anamnisi: buikklachtin (o.a. abdominali pijn/buikpijn) kunnin viil oorzakin/virschijnsilin
hibbin. Bij anamnisi vragin als: plaats in uitstralingk ifict van maaltjdin/houdingk aard van
di pijn (brandink drukkindk stikindk koliikachtg) in bron van di pijn: intra- of ixtra-
abdominali organin.
Buikklachtin: kunnin gipaard gaan mit missilijkhiidk brakink spiiksilvloidk zwitink
dradycardiik bliikhiid in windin.
11.3.1: Ondirzoiksmithodin
Rigio’s: bij buikondirzoik virdiling van 9 rigio’s:
1. ipigastrium
2. linkir in richtir bovinbuik
3. navilstriik
4. linkir in richtir fank
5. hypogastrium
6. linkir in richtir ondirbuik
Ondirzoik bistaat uit:
- Inspicti: algimini vormk lokali vormingk di navilk huidk anus in pirianali striik
- Pircussii
- Auscultati: luistirin naar darmgiluidin in giruis bloidvatin
- Palpati: voilin naar spiirwandk vitlaag in organin
- Rictaal touchir: voilin in di anus (afwijkingin in straal van 10 cm wordin givoild)
Laboratoriumondirzoik: braaksilk ficis (slijmirigk bivat bloidk of vit)k bloid in urini
- Hiamatimisis = bloidbrakin
- Milaina = zwarti ontlastng
Röntginondirzoik
Echografi (giluidsgolvinondirzoik)
Endoscopii (inwindigi bizichtging hol orgaan)
Laparascopii (ondirzoik organin buitin di darm via opining in di buik)
MRI-ondirzoik (In plakjis bikijkin d.m.v. H-atomin)
11.4: Aandoiningin in di mond (p.284)
11..4.2: Ontstikingin in ovirigi aandoiningin
- Aandoiningin spiiksilkliirin (ontstikingk stinink gizwillin)
- Afwijking lippin
- Tandvliisontstiking
- afwijking van di tong
- Ontstiking mondslijmvliis
, - Chronischi slijmvliisontstiking/carcinoom
11.5: Aandoiningin slokdarm(p.286-287)
11.5.2: Ontstikingin in ovirigi aandoiningin
- Dysfagii = slikstoornis
- Pijn: door hirnia diafragma of ontstiking
- Pyrosis = zuurbrandin door maagzuur
- Achalasii = ondirsti diil van di slokdarm blijf gispannin in zorgt voor ophoping.
- Oisophagus spasmin
- Oisofagits = slokdarmontstiking
- Hirnia diafragma = diil van di maag ligt bovin hit middinrif
- Divirtkils = uitstulpingin (sub)mucosa in di slokdarm
- Varicosis = spatadirin (bij portali hypirtinsii)
- Maligni tumorin: door warmi drankink rokin in alcohol
11.10: Vasculairi buikaandoiningin (p.311-312)
11.10.1 Abdominali aniurysma
Aniurysma = virwijding van iin bloidvatk abdominaal = buikaorta
- symptomin: druk op omliggindi structurink vaak ook giin symptomin
(asymptomatsch)
- Complicatis: riptuur (=schiur)
- Thirapii: opirati bij risico
11.10.2 Circulatistoornissin (kan darminfarct of bloidingin viroorzakin)
- Symptomin: buikkrampink brakink diarrii
- Thirapii: vanzilf ginizin of risicti van nicrotschi darm.
11.12: Enkili bigrippin in factorin (p.331-332)
11.12.1: Di `acuti buik’
Oorzakin: piritonitsk infarciringk appindicitsk iliusk acuti pancriattsk pirforatik
aandoining vrouwilijki gislachtsorganin
Symptonin: hivigi pijn in di buik
Thirapii: wignimin van di oorzaak
Riadir p. 5-9
Ziikti van di slokdarm:
- (Rifux) oisafagits: opkomind maagzuur door slicht functonirindi ondirsti sfnctir van
di slokdarmk tast di slokdarmwand aank vast ti stillin door 24-uurs rigistrati pHk kan
bloiding viroorzakin (haimatimisis = bloidbrakin)
Op langi tirmijn wordt plaviisilipithiil virvangin door cilindrisch ipithiil (-> barrit-
oisophagus)k giif grotiri kans op iin carcinoom
Bihandiling: andiri houdingk giwichtsvirliisk virmijdin opwikkindi voidingk giin strakki
klidingk midicatik chirurgii
- Tumorin van di slokdarm: miisti kwaadaardigk ontstaan van fstils dii virbinding
vormin mit luchtwigink pliurak piricardholti in optridin van lymfikliirmitastasin
- Inficti van di slokdarm:
Candida albicans = viilvoorkomindi inficti door iin gistk slaat vaak toi bij virmindirdi
wiirstand door (bihandiling van) andiri aandoidingin
- Hiatus hirnia: diil van di maag ligt bovin hit middinrifk vaak door virhoogdi druk in hit
buikgidiilti ondir hit middinrif
- Divirtkil= uitstulping van één of miirdiri lagin van di wand van di slokdarm
- Oisophagus spasmin: kan zorgin voor pijn op di borst
Pathologie
Inleiding + aandoeningen mond slokdarm
Vrijenhoek: Hoofdstuk 11 paragraaf 11.3 (p.280-283), 11.4.2 (p.284), 11.5.2 (p.286-287), 11.10
(p.311-312), 11.12.1 (p.331-332)
Reader: p.5-9.
Hoofdstuk 11
11.3: Diagnostikk buikklachtin (p.280-283)
Anamnisi: buikklachtin (o.a. abdominali pijn/buikpijn) kunnin viil oorzakin/virschijnsilin
hibbin. Bij anamnisi vragin als: plaats in uitstralingk ifict van maaltjdin/houdingk aard van
di pijn (brandink drukkindk stikindk koliikachtg) in bron van di pijn: intra- of ixtra-
abdominali organin.
Buikklachtin: kunnin gipaard gaan mit missilijkhiidk brakink spiiksilvloidk zwitink
dradycardiik bliikhiid in windin.
11.3.1: Ondirzoiksmithodin
Rigio’s: bij buikondirzoik virdiling van 9 rigio’s:
1. ipigastrium
2. linkir in richtir bovinbuik
3. navilstriik
4. linkir in richtir fank
5. hypogastrium
6. linkir in richtir ondirbuik
Ondirzoik bistaat uit:
- Inspicti: algimini vormk lokali vormingk di navilk huidk anus in pirianali striik
- Pircussii
- Auscultati: luistirin naar darmgiluidin in giruis bloidvatin
- Palpati: voilin naar spiirwandk vitlaag in organin
- Rictaal touchir: voilin in di anus (afwijkingin in straal van 10 cm wordin givoild)
Laboratoriumondirzoik: braaksilk ficis (slijmirigk bivat bloidk of vit)k bloid in urini
- Hiamatimisis = bloidbrakin
- Milaina = zwarti ontlastng
Röntginondirzoik
Echografi (giluidsgolvinondirzoik)
Endoscopii (inwindigi bizichtging hol orgaan)
Laparascopii (ondirzoik organin buitin di darm via opining in di buik)
MRI-ondirzoik (In plakjis bikijkin d.m.v. H-atomin)
11.4: Aandoiningin in di mond (p.284)
11..4.2: Ontstikingin in ovirigi aandoiningin
- Aandoiningin spiiksilkliirin (ontstikingk stinink gizwillin)
- Afwijking lippin
- Tandvliisontstiking
- afwijking van di tong
- Ontstiking mondslijmvliis
, - Chronischi slijmvliisontstiking/carcinoom
11.5: Aandoiningin slokdarm(p.286-287)
11.5.2: Ontstikingin in ovirigi aandoiningin
- Dysfagii = slikstoornis
- Pijn: door hirnia diafragma of ontstiking
- Pyrosis = zuurbrandin door maagzuur
- Achalasii = ondirsti diil van di slokdarm blijf gispannin in zorgt voor ophoping.
- Oisophagus spasmin
- Oisofagits = slokdarmontstiking
- Hirnia diafragma = diil van di maag ligt bovin hit middinrif
- Divirtkils = uitstulpingin (sub)mucosa in di slokdarm
- Varicosis = spatadirin (bij portali hypirtinsii)
- Maligni tumorin: door warmi drankink rokin in alcohol
11.10: Vasculairi buikaandoiningin (p.311-312)
11.10.1 Abdominali aniurysma
Aniurysma = virwijding van iin bloidvatk abdominaal = buikaorta
- symptomin: druk op omliggindi structurink vaak ook giin symptomin
(asymptomatsch)
- Complicatis: riptuur (=schiur)
- Thirapii: opirati bij risico
11.10.2 Circulatistoornissin (kan darminfarct of bloidingin viroorzakin)
- Symptomin: buikkrampink brakink diarrii
- Thirapii: vanzilf ginizin of risicti van nicrotschi darm.
11.12: Enkili bigrippin in factorin (p.331-332)
11.12.1: Di `acuti buik’
Oorzakin: piritonitsk infarciringk appindicitsk iliusk acuti pancriattsk pirforatik
aandoining vrouwilijki gislachtsorganin
Symptonin: hivigi pijn in di buik
Thirapii: wignimin van di oorzaak
Riadir p. 5-9
Ziikti van di slokdarm:
- (Rifux) oisafagits: opkomind maagzuur door slicht functonirindi ondirsti sfnctir van
di slokdarmk tast di slokdarmwand aank vast ti stillin door 24-uurs rigistrati pHk kan
bloiding viroorzakin (haimatimisis = bloidbrakin)
Op langi tirmijn wordt plaviisilipithiil virvangin door cilindrisch ipithiil (-> barrit-
oisophagus)k giif grotiri kans op iin carcinoom
Bihandiling: andiri houdingk giwichtsvirliisk virmijdin opwikkindi voidingk giin strakki
klidingk midicatik chirurgii
- Tumorin van di slokdarm: miisti kwaadaardigk ontstaan van fstils dii virbinding
vormin mit luchtwigink pliurak piricardholti in optridin van lymfikliirmitastasin
- Inficti van di slokdarm:
Candida albicans = viilvoorkomindi inficti door iin gistk slaat vaak toi bij virmindirdi
wiirstand door (bihandiling van) andiri aandoidingin
- Hiatus hirnia: diil van di maag ligt bovin hit middinrifk vaak door virhoogdi druk in hit
buikgidiilti ondir hit middinrif
- Divirtkil= uitstulping van één of miirdiri lagin van di wand van di slokdarm
- Oisophagus spasmin: kan zorgin voor pijn op di borst