Samenvatting Hoofdstuk 12, Zenuwstelsel

Hoofdstuk 12, Zenuwstelsel

12.1 Algemene functies
- Regulatie weefsels en organen
- Coördinatie van activiteiten van weefsels en organen
- Regulatie en coördinatie vegetatieve functies
o Circulatie, spijsvertering, uitscheiding, ademhaling, huid
- Coördinatie contacten met buitenwereld
- Coördinatie psychische functies

12.2 Algemene werking
- Sensorische input: opvangen prikkels
- Verwerking
- Motorische output via efectoren: spieren / klieren, uitvoeren van de
reactie

12.3 Fysiologische indeling
- Vegetatief – onwillekeurig
o Sympathisch (actie)
o Parasympathisch (rust)
- Animaal – willekeurig

Richting van het signaal
- Eferente informatie  van centraal naar perifeer
- Aferente informatie (aanvoerend)  van perifeer naar centraal

12.4 Zenuwweefsel
- Neuronen
o Doorsturen van impulsen
- Neuroglia
o Ondersteuning, bescherming, onderhoud van de neuronen
o Sensibele neuronen
 Van perifeer naar centraal
o Schakel neuronen
 Van de ene naar andere zenuwcel
o Motorische neuronen
 Van centraal naar perifeer
- Neuroglia bestaat uit gliacellen, 5 typen
o Astrocyten – voedingsstofen verzorgen
o Oligodendrocyten – myeline schede
o Microgliocyten – beschermen door fagocytose
o Ependymcellen – productie + circulatie hersenvocht
o Schwanncellen – verzorgen en ondersteunen
- Witte stof  axonen met myeline schede – snelle geleiding
- Grijze stof  zenuwlichamen en dendrieten

Impulsoverdracht
- Synaps, overdracht plaats voor impulsen
o Draagt de impuls over via een chemische boodschapper, de
neurotransmitter. Dit zit in een synapsblaasje.
o Op het moment dat het actiepotentiaal in het presynaptische
membraan komt, is dat de aanleiding tot het afgeven van
neurotransmitter.

, o De postsynaptische membraan heeft receptoren die de
neurotransmitter aan zich binden. Zodra dit is gebeurt gaan de
membraankanaaltjes open
o Hierna wordt de drempelwaarde overschreden, gevolg van
depolarisatie. Het gevolg hiervan is de afbraak van neurotransmitter
- Neurotransmitter
o Exciterende neurotransmitters
 Stimulerend, veroorzaken depolarisatie bij de postsynaptische
membraan
o Inhiberende neurotransmitters
 Verlagen de permeabiliteit van de postsynaptische
membraan, impuls wordt dan niet doorgegeven.
- Motorische output, overdracht
o Motorische axonen eindigen niet in eindvertakkingen, maar in
motorische eindplaatjes
o Die heeft contact met de spiervezel
 Exciterend zorgt dan voor contractie van de spier
 Inhiberend resulteert in ontspanning van de spier

12.5 Grote hersenen (Cerebrum)
Domein van gedachten, gevoelens, bewuste functies en geheugen, sturing
complexe bewegingen
- Uitwendige bouw
o 2 hemisferen (hersenhelften)
 Van elkaar gescheiden door diepe spleet, fissura
longitudinalis
o Cortex (schors) hierin zitten de cellichamen van neuronen (grijze
stof)
 Binnen de cortex liggen verbindingsbanen (witte stof),
medulla (merg) zo wordt dit deel genoemd
o Het hersenoppervlak heeft veel groeven (sulci) en windingen (gyri)
o De groeven verdelen de hemisferen in 4 kwabben (lobus)
 Lobus frontalis (frontale kwab  voorhoofd)
 Lobus parietalis (pariëtale kwab  wandbeen)
 Lobus temporalis (temporale kwab  slaapbeen)
 Lobus occipitalis (occipitale kwab  achterhoofd)
- Inwendige bouw
o Medulla (merg, witte stof) bestaat uit 3 eenheden
 Associatiebanen, verbindingen binnen hemisfeer
 Commisuren, verbindingen tussen hemisferen
 Afferente banen & efferente banen
 Eferente banen
 Piramide banen
 Extrapiramidale banen
o Holten en kernen
 Ventriculus lateralis (zijventrikel) met basale kernen
(basale ganglia)
- Functies
o Motoriek
 Primaire motorische schors (animale motoriek, bedenken
bewegingen)