Samenvatting H1 – Basisboek criminologie
1.1 Wat is criminologie
Criminologie is de wetenschap die criminaliteit vanuit verschillende invalshoeken benadert. Daarbij
wordt gebruik gemaakt van kennis uit verschillende disciplines zoals de psychiatrie, geneeskunde,
sociologie, psychologie, rechtswetenschappen, antropologie en politicologie.
De rol van criminologen is ook wel het in beeld brengen van de context.
Een definitie die in 1924 door Edwin Sutherland werd gegeven zegt: criminologie is het lichaam van
kennis jegens criminaliteit en delinquentie als een sociaal fenomeen. Dit bevat een strekking van
processen omtrent het maken van wet- en regelgeving, wet- en regelgeving breken en reageren op
het breken van die wet- en regelgeving. Deze processen zijn drie aspecten die elkaar enigszins
opvolgen. Sommige handelingen die worden gezien als ongewenst zijn bij wet erkend als criminaliteit.
De politiek reageert daar vervolgens op met straffen, interventies en preventie. Deze opvolging van
maatregelen wordt gezien als de kwestie waar criminologie om draait.
Wat we crimineel gedrag noemen hangt af van de gevolgen die het gedrag heeft voor zowel de
slachtoffers als de samenleving, van de (morele) opvattingen van de machthebbers, van de publieke
opinie en vaak ook van de context waarin het gedrag plaatsvindt.
Nieuwe feiten binnen de werking van het strafrecht noemen we criminaliseren.
Als feiten uit het wetboek van strafrecht worden geschrapt noemen we dit decriminaliseren.
Criminaliteit wordt geconstrueerd binnen het geheel van interacties tussen daders, slachtoffers,
omstanders en functionarissen belast met formele sociale controle. Over criminaliteit zeggen we dat
dit een sociaal construct is, dat betekend dat er in de samenleving afspraken over zijn gemaakt.
1.2 Historisch overzicht
Sutherland (1949): Ontwikkelde de theorie van witteboordencriminaliteit, waarin hij betoogde dat
misdaden begaan door personen in machtsposities vaak over het hoofd worden gezien.
Bonger (1951): Bekend om zijn werk over de sociale oorzaken van criminaliteit, waarin hij stelde dat
sociale en economische factoren leiden tot crimineel gedrag.
Sellin (1938): Formuleerde de culturele conflictenbenadering, waarin hij suggereerde dat conflicten
tussen culturele groepen leiden tot criminaliteit.
Aquino (1226-1274): Bekend om zijn werk over ethiek en rechtvaardigheid, waarin hij principes van
recht en moraal verkende.
Thomas More (1478-1535): Schreef over recht en rechtvaardigheid in zijn werk 'Utopia', waarin hij een
ideaal samenlevingsmodel beschreef.
Montesquieu (1689-1755): Formuleerde de theorie van de trias politica, waarin hij pleitte voor de
scheiding van machten binnen een staat om machtsmisbruik te voorkomen.
Klassieke school van Rosseau (1712-1778): Vertegenwoordigde de ideeën van Rousseau, vooral in
'Du Contrat Social' (Het maatschappelijk contract), waarin hij de rol van de overheid en individuele
vrijheid besprak > niemand kan een mens onderwerpen zonder dat deze daarmee instemt.
Griekse filosoof Plato (427-347 v.Chr.): Schreef over de verschillende typen mensen in de republiek
en hun verhouding tot geld en rijkdom.
1.1 Wat is criminologie
Criminologie is de wetenschap die criminaliteit vanuit verschillende invalshoeken benadert. Daarbij
wordt gebruik gemaakt van kennis uit verschillende disciplines zoals de psychiatrie, geneeskunde,
sociologie, psychologie, rechtswetenschappen, antropologie en politicologie.
De rol van criminologen is ook wel het in beeld brengen van de context.
Een definitie die in 1924 door Edwin Sutherland werd gegeven zegt: criminologie is het lichaam van
kennis jegens criminaliteit en delinquentie als een sociaal fenomeen. Dit bevat een strekking van
processen omtrent het maken van wet- en regelgeving, wet- en regelgeving breken en reageren op
het breken van die wet- en regelgeving. Deze processen zijn drie aspecten die elkaar enigszins
opvolgen. Sommige handelingen die worden gezien als ongewenst zijn bij wet erkend als criminaliteit.
De politiek reageert daar vervolgens op met straffen, interventies en preventie. Deze opvolging van
maatregelen wordt gezien als de kwestie waar criminologie om draait.
Wat we crimineel gedrag noemen hangt af van de gevolgen die het gedrag heeft voor zowel de
slachtoffers als de samenleving, van de (morele) opvattingen van de machthebbers, van de publieke
opinie en vaak ook van de context waarin het gedrag plaatsvindt.
Nieuwe feiten binnen de werking van het strafrecht noemen we criminaliseren.
Als feiten uit het wetboek van strafrecht worden geschrapt noemen we dit decriminaliseren.
Criminaliteit wordt geconstrueerd binnen het geheel van interacties tussen daders, slachtoffers,
omstanders en functionarissen belast met formele sociale controle. Over criminaliteit zeggen we dat
dit een sociaal construct is, dat betekend dat er in de samenleving afspraken over zijn gemaakt.
1.2 Historisch overzicht
Sutherland (1949): Ontwikkelde de theorie van witteboordencriminaliteit, waarin hij betoogde dat
misdaden begaan door personen in machtsposities vaak over het hoofd worden gezien.
Bonger (1951): Bekend om zijn werk over de sociale oorzaken van criminaliteit, waarin hij stelde dat
sociale en economische factoren leiden tot crimineel gedrag.
Sellin (1938): Formuleerde de culturele conflictenbenadering, waarin hij suggereerde dat conflicten
tussen culturele groepen leiden tot criminaliteit.
Aquino (1226-1274): Bekend om zijn werk over ethiek en rechtvaardigheid, waarin hij principes van
recht en moraal verkende.
Thomas More (1478-1535): Schreef over recht en rechtvaardigheid in zijn werk 'Utopia', waarin hij een
ideaal samenlevingsmodel beschreef.
Montesquieu (1689-1755): Formuleerde de theorie van de trias politica, waarin hij pleitte voor de
scheiding van machten binnen een staat om machtsmisbruik te voorkomen.
Klassieke school van Rosseau (1712-1778): Vertegenwoordigde de ideeën van Rousseau, vooral in
'Du Contrat Social' (Het maatschappelijk contract), waarin hij de rol van de overheid en individuele
vrijheid besprak > niemand kan een mens onderwerpen zonder dat deze daarmee instemt.
Griekse filosoof Plato (427-347 v.Chr.): Schreef over de verschillende typen mensen in de republiek
en hun verhouding tot geld en rijkdom.
