Geschreven door studenten die geslaagd zijn Direct beschikbaar na je betaling Online lezen of als PDF Verkeerd document? Gratis ruilen 4,6 TrustPilot
logo-home
Samenvatting

Samenvatting Uitgebreide Hoorcollege-aantekeningen (HC1 t/m HC14) Psychopathologie (2017)

Beoordeling
-
Verkocht
2
Pagina's
41
Geüpload op
19-02-2019
Geschreven in
2017/2018

Uitgebreide aantekeningen van de hoorcolleges van psychopathologie uit het eerste jaar van psychologie aan de Tilburg Universiteit gegeven door A. Karreman. In de hoorcolleges en deze aantekeningen worden verschillende psychologische stoornissen en de ontwikkeling ervan besproken. Daarnaast wordt er ingegaan op de DSM en eventuele behandelmethoden. Succes met leren!

Meer zien Lees minder
Instelling
Vak

Voorbeeld van de inhoud

Hoorcollege 1 Psychopathologie 09-04-2018

Literatuur is hoofdstuk 1 t/m 15 voor het tentamen, 60 multiple choice vragen met 3
keuzemogelijkheden, belangrijk om de 8e editie te kopen.

Pychopathologie is de wetenschappelijke studie van het psychologisch disfunctioneren, met als doel
om abnormale patronen van functioneren te beschrijven, voorspellen, verklaren en veranderen.
Psychologisch disfunctioneren middels de 4 D’s:
- Deviance (afwijkend gedrag)
- Distress (lijden voor jezelf)
- Dysfunction (niet normaal meer kunnen functioneren)
- Danger (gevaar voor jezelf of omgeving)  als dit aanwezig is, is er vaak ook sprake van een
stoornis.

Het is belangrijk om kritisch te blijven denken; hoe beslis je of bepaald gedrag de grens tussen
normaal en afwijkend overschrijdt? Psychiatrie is met name de medicinale behandeling en de klinische
psychologie is met name de psychologische behandeling. De psychopathologie is een verzamelterm
voor alle psychiatrische stoornissen.

Psychopathologie door de jaren heen

In de prehistorie (500.000 jaar geleden) werd het vooral gezien als een straf door bovennatuurlijke
krachten door demonen of boze geesten. Behandeling was Trepanatie (met steen gat in schedel) of
exorcisme, maar meer door middel van rituelen

Grieken en romeinen (500 v. Chr- 500 n.Chr) maakte eerst onderscheid tussen lichaam en geest.
Hippocrates; ziekten van lichaam en geest hebben natuurlijke oorzaken, hij bedenkt Humorenleer en
onderscheid 4 lichaamssappen; slijm, zwarte gal, bloed en gele gal. Een disbalans in deze sappen
veroorzaakte volgens hem verschillende stoornissen. BV teveel gele gal is dan geïrriteerd/prikkelbaar.
Behandeling was dan ook gericht op het weer in balans brengen van lichaampssappen, dus het
corrigeren van de onderliggende pathologie.

Middeleeuwen (500-1300n Chr) was er opnieuw een nieuw geloof in bovennatuurlijke oorzaken, met
name door de kerk die de wetenschappelijke visie verworp. Hier nam de psychopathologie wel weer
toe maar dan met name gericht op uitdrijvingen en exorcismen etc.

Renaissance (1400-1700 n. Chr) de demonologische visie nam af en Johann Weyer beweert dat de
geest net zo ontvankelijk is voor ziekte als het lichaam. Er kwam meer respect voor deze personen en
er werden ook aparte ruimten ‘’gekkenhuizen’’ gebouwd waar deze mensen konden verblijven, ook
wel krankzinnigengestichten.

Vanaf 1800 kwamen de hervormingen en kwam er meer respect; mensen met afwijkend gedrag
worden als ziek gezien, maar hebben gewoon recht op een menselijke bejegening. Hier kwam ok de
morele therapie op en werden er modernere krankzinnigengestichten opgericht.

Laat in de 19e eeuw kwam er een ommekeer in de morele therapie beweging en werd het vooral een
tekort aan staff en medewerkers om de mensen te verzorgen. Apathie werd geclassificeerd als
afwijkende gedrag dat ongeneeselijk is en opname was nu vooral langdurig en hospitaliserend.

Vroeg in de 20e eeuw kwamen er 2 verschillende perspectieven op gang:
- Somatogene perspectief
o Het abnormaal functioneren heeft een fysieke oorzaak (BV syffilus en verlamming
algemene parese door Emil Kreapelin)
o De behandeling bestond vooral uit psychiatrische ziekenhuizen op mooie terreinen en
kwam naar aanleiding van biologische ontdekkingen.
- Psychogene perspectief
o Abnormaal functioneren heeft een psychische oorzaak
o De behandeling was bijvoorbeeld door Mesmer; hypnose voor hysterische
stoornissen en de behandeling van Freud; psychoanalytische behandeling (ambulante
behandeling komt hier ook vandaan, freud ging bij mensen thuis praten).

,Laat 20e eeuw. Nieuwe maatschappelijke opvattingen over dat de ‘ongeneeslijke’ patiënten in de
maatschappij moesten functioneren. De behandeling ging vooral over nieuwe, effectieve psychtrope
ontdekken en sociaal gerichte psychiatrische principes; ambulantisering. Ook de antipsychiatrische
beweging (jaren 70); mensen moeten niet behandeld worden, mensen zijn niet ziek het komt door de
maatschappij.

Huidige situatie. Tegenwoordig zijn er veel verschillende theoretische perspectieven, maar het
uitgangspunt is wel de ambulante zorg; indien nodig kortdurende hospitalisatie, daarna ambulante
psychotherapie en medicatie. Nadruk ligt nu vooral op preventie van stoornissen en het bevorderen
van de mentale gezondheid. Multiculturele psychologie speelt ook een rol en tegenwoordig is er ook
een grote verscheidenheid aan hulpverleners én daarnaast een toenemende invloed van
zorgverzekeringen. TOT SLOT: evidence based practice = de norm nu, moet goed onderzoek gedaan
zijn om te kijken of iets effectief is. Randomized controlled trial = gouden standaard in onderzoek.

Modellen binnen de psychopathologie

Er zijn verschillende modellen die de psychopathologie beschrijven, maar geen enkel model is op
zichzelf staand volledig. Vaak worden meerdere modellen gecombineerd om tot volledig beeld te
komen.

1. Biologisch model
Hierbij ligt de focus op hersenfuncties (incl. hersenchemie, neurotransmitters etc.), lichamelijke
processen, genetica, evolutie en virale infecties. De behandeling richt zich hierbij met name op
medicatie, electroconvulsieve therapie (ECT) en psychochirurgie. Je moet wel weten welke
transmitters een rol spelen bij welke soort stoornis. Ook wordt er gekeken naar het zenuwstelsel:
- Perifere zenuwstelsel dat bestaat uit
o Somatische zenuwstelsel; sensorische boodschappen naar hersenen en ruggenmerg
o Autonome zenuwstelsel; boodschappen vanuit hersenen/ruggenmerg naar spieren en
klieren.
 Sympatische zenuwstelsel; verhoogde arousal. Flight fight respons
 Parasympatische zenuwstelsel; aurosal verlagen, ruststand.
Een sterk punt is dat de behandeling vanuit biologisch perspectief vaak effectief is, maar de
verklaringen zelf zijn te simplistisch (omgeving mist)

2. Psychodynamisch model
Hierbij wordt de focus gelegd op onbewuste motieven en conflicten die terug te voeren zijn naar de
kindertijd (is gebaseerd op psychoanalyse van Freud). Behandeling richt zich hierbij met name op het
ontdekken van trauma en innerlijke conflicten. Dit model onderscheid 3 psychische structuren (bij een
psychische stoornis is er geen goede werkrelatie tussen deze structuren):
- ID = lustprincipe (honger, seks, agressie)
- EGO = realiteitsprincipe (rede, gezond verstand, afweermechanismen)
- SUPEREGO = morele normen en waarden (geweten).

,Daarnaast wordt er uitgegaan van verschillende psychoseksuele ontwikkeling:
- Orale stadium (0-18mnd) Fallische stadium (3-5 jaar)
- Anale stadium (18mnd – 3 jaar) Latente stadium (5-12 jaar)
Genitale stadium (12j – volwassenheid).
Sterke punten hiervan zijn dat het het eerste model is dat het belang van psychologische theorieën en
behandeling erkende. Zwakke punten is dat er geen wetenschappelijk bewijs is voor de werking ervan.

3. Behavioristisch model
Hierbij gaan ze ervan uit dat gedrag grotendeels bepaald wordt door ervaringen in het leven, hierbij
wordt uitgegaan van bepaalde leerprincipes;
- Operante conditionering
- Modeling
- Klassieke conditionering
Deze principes zijn belangrijk omdat bij de verklaring van psychiatrische stoornis ook uit wordt gegaan
van dit proces. De behandeling hiervan richt zich met name op gedragstherapie, de therapeut is
leraar. De sterke punten waren dat gedragstherapeutische technieken vaak effectief zijn, maar er is
geen bewijs dat symptomen ook ontstaan zijn door conditionering.

4. Cognitieve model
Volgens dit model vormt cognitie de kern van gedragingen, gedachten en emoties. Psychopathologie
is het resultaat van cognitieve problemen (BV: maladaptieve assumptie; iemand met depressie die
altijd denkt dat andere mensen iets negatief bedoelen, ik doe nooit iets goeds bla bla), of illogische
denkprocessen (bv overgeneralisatie; als je fout maakt, ik maak altijd fouten etc.). De behandeling
hiervan richt zich met name op cognitieve therapie en therapeut helpt met het ontwikkelen van
functionele gedachten en andere denkpatronen. Gaat vooral uit van de ABC benadering:
- Activerende gebeurtenis (A)  opvatting over de gebeurtenis (B)  consequentie (C)
- Sarah en Lisa komen elkaar tegen  oh Lisa zegt geen hoi tegen mij  Sarah voelt zich
somber
De sterke punten is dat het klinisch bruikbaar en effectief is, maar niet bruikbaar bij stoornissen waar
cognitie minder een rol speelt (schizofrenie). De behandeling is vaak door middel van cognitieve
gedragstherapie (CGT)  5 G’s (Gebeurtenis, gedachten, gevoel, gedrag, gevolg).

5. Humanistisch-existentiële model
Bestaat eigenlijk uit 2 visies:
- Humanistisch perspectief: Uitgangspunt is dat iedereen in de basis goed is en dat iedereen
streeft naar zelfactualisatie; persoonlijke waarde ontdekken (Maslow). Het idee is dat
sommigen in deze ontwikkeling vastlopen en dus een psychiatrische stoornis ontwikkelingen
- Existentialistische perspectief; niet persé het idee dat iedereen in de basis goed is, maar meer
over authenticiteit en individuele verantwoordelijkheid voor keuzes.
Behandeling is vaak de cliëntgerichte therapie van Rogers; therapeut ondersteunt de cliënt en geeft
onvoorwaardelijke positieve steun, empathie en is ‘’echt’’. Gaat uit van het idee dat kinderen in de
kindertijd geen positieve steun van ouders hebben gekregen en ontwikkelen wellicht verstoord
zelfconcept. De therapie grijpt hier op in door alsnog als therapeut de positieve steun te bieden. Sterke
punten is dat het nadruk legt op groei en de individu, maar is niet wetenschappelijk en moeilijk te
onderzoeken.

6. Sociaal culturele modellen
Het idee dat sociale en culturele krachten een individu beïnvloedden. Hierbij zijn er eigenlijk 2
perspectieven;
- Gezinssysteemtheorie
De behandeling hiervan richt zich hier met name op groepstherapie, preventie en
interventieprogramma’s in de maatschappij of gezinssysteemtherapieën. Gaan ervan uit dat een
stoornis ontstaat/functioneert binnen een systeem waardoor ook het gehele systeem aangepakt moet
worden. Enmeshed; overbetrokkenheid van gezinsleden, dus geen grenzen meer. Disengaged; bijna
geen betrokkenheid.
- Multiculturele perspectief
Gaat uit van de druk van de maatschappij bij ontstaan, uiting en toeschrijving van stoornissen.
Perspectief heeft veel aandacht voor diversiteit, maar geen individuele benadering. Tot slot
biopsychosociaal perspectief die uitgaat van interactie tussen die drie (BV diathese stressmodel).
Hoorcollege 2 Psychopathologie 16-04-2018

, Diagnose en behandeling DSM 5

Psychodiagnostiek, welke methoden van diagnostiek bestaan er?
- Klinische interviews
- Psychologische tests
- Neuropsychologische tests
- Neurologische tests
- Psychofysiologische tests
- Klinische observaties

Hoe wordt dan de kwaliteit van deze beoordelingsmethoden gemeten?
- Standaardisatie; is het een gestandaardiseerde test?
o Afname
o Scoring
o Interpretatie (d.m.v. normscores)
- Validiteit = meten wat je moet meten
o Gezichtsvaliditeit
o Predictieve validiteit
o Concurrent validiteit
- Betrouwbaarheid = consistent meten
o Test-hertest betrouwbaarheid
o Interbeoordelaarsbetrouwbaarheid

Klinische interviews
Je hebt verschillende klinische interviews die ook veel verschillende onderwerpen betreffen:
- Intakegesprek
- Voortgang behandeling

De verschillende onderwerpen die
hierbij aan bod kunnen komen zijn;
- Gegevens verzamelen
- Beschrijving van het
gepresenteerde probleem
- Psychosociale geschiedenis
- Medische psychiatrische
geschiedenis
- Somatische
problemen/medicijngebruik

Tot slot heb je verschillende vormen
van interviews;
- Ongestructureerd
- Semigestructureerd
- Gestructureerd

Psychologische tests
Gaan bijvoorbeeld over
- Intelligentie
o Wechsler Adult Intellegence Scale (WAIS-II  verbaal en performaal)
o Groninger intelligentie test (GIT)
o Stanford Binet Intellegence Scale
o Raven Matrices
- Zelfbeoordelingsvragenlijsten
o Minnesota Multiphasic Personality Inventory (MMPI-2)
o Symptom Check List (SCL-90)
o Nederlandse Persoonlijkheidsvragenlijst (NPV)
o Nederlandse verkorte MMPI (NVM)

Geschreven voor

Instelling
Studie
Vak

Documentinformatie

Geüpload op
19 februari 2019
Aantal pagina's
41
Geschreven in
2017/2018
Type
SAMENVATTING

Onderwerpen

$4.79
Krijg toegang tot het volledige document:

Verkeerd document? Gratis ruilen Binnen 14 dagen na aankoop en voor het downloaden kun je een ander document kiezen. Je kunt het bedrag gewoon opnieuw besteden.
Geschreven door studenten die geslaagd zijn
Direct beschikbaar na je betaling
Online lezen of als PDF

Maak kennis met de verkoper

Seller avatar
De reputatie van een verkoper is gebaseerd op het aantal documenten dat iemand tegen betaling verkocht heeft en de beoordelingen die voor die items ontvangen zijn. Er zijn drie niveau’s te onderscheiden: brons, zilver en goud. Hoe beter de reputatie, hoe meer de kwaliteit van zijn of haar werk te vertrouwen is.
lottebant Tilburg University
Volgen Je moet ingelogd zijn om studenten of vakken te kunnen volgen
Verkocht
530
Lid sinds
8 jaar
Aantal volgers
345
Documenten
36
Laatst verkocht
2 jaar geleden

Ik bied op mijn pagina bijna alle vakken aan van psychologie aan de Tilburg Universiteit, van elke jaarlaag. Ik maak altijd mijn eigen samenvattingen aan de hand van het boek/artikelen en daarnaast de hoorcolleges. Tot nu toe altijd alles gehaald met mijn eigen aantekeningen en samenvattingen (gemiddeld een 8,2) en hoop jullie daar ook mee te helpen! :)

3.8

91 beoordelingen

5
13
4
57
3
17
2
2
1
2

Recent door jou bekeken

Waarom studenten kiezen voor Stuvia

Gemaakt door medestudenten, geverifieerd door reviews

Kwaliteit die je kunt vertrouwen: geschreven door studenten die slaagden en beoordeeld door anderen die dit document gebruikten.

Niet tevreden? Kies een ander document

Geen zorgen! Je kunt voor hetzelfde geld direct een ander document kiezen dat beter past bij wat je zoekt.

Betaal zoals je wilt, start meteen met leren

Geen abonnement, geen verplichtingen. Betaal zoals je gewend bent via iDeal of creditcard en download je PDF-document meteen.

Student with book image

“Gekocht, gedownload en geslaagd. Zo makkelijk kan het dus zijn.”

Alisha Student

Bezig met je bronvermelding?

Maak nauwkeurige citaten in APA, MLA en Harvard met onze gratis bronnengenerator.

Bezig met je bronvermelding?

Veelgestelde vragen