BEELDENDE VORMGEVING
Wat is beeldende vorming of beeldonderwijs?
Het beeldend vormgevingsprocesis een zoekproces met materiaal, dat door de veranderende vorm een nieuwe bete-
kenis krijgt.
Vormgeven is het afstemmen van deze drie(product)componenten in een proces van bewuste beschouwingmet aan-
dacht voor onderzoeknaar mogelijkheden en werkwijze met materiaal en gereedschap.
MVB model
Betekenis
De betekenis van een beeld wordt bepaald door zowel de maker als de gebruiker, maar wordt vooral ingekleurd door
de culturele omgeving waarin het gemaakt is en waarin er naar gekeken wordt. Beeldend onderwijs helpt kinderen om
te gaan met de beeldcultuur door betekenissen en functies van beelden aan de orde te stellen.
Rond de betekenis van beelden onderscheiden we twee benaderingen (De Visser, 1989): de morfologie van het beeld
(wat er direct te zien is) en de iconografie van het beeld (de achtergronden, regels en symboliek zijn nodig voor het
juiste begrip).
Vorm/beeldaspecten
Beeldaspecten zijn zichtbare vormgevingskenmerken die aan beelden te onderscheiden zijn: ruimte, kleur, vorm, tex-
tuur, compositie. Met kennis van en vaardigheid in het hanteren van beeldaspecten kan de maker gericht beïnvloeden
hoe een werkstuk eruit ziet.
Materiaal
Beelden zijn objecten die ontstaan door bewerking van materiaal. Elk materiaal heeft eigen karakteristieke kenmerken.
Vaak begint een vormgevingsproces door de aantrekkingskracht die van het materiaal uitgaat. Ieder domein heeft een
eigen arsenaal aan materiaalmogelijkheden.
Beschouwen
Beschouwing van kunst en vormgeving maakt deel uit van beeldend onderwijs en is een belangrijke bron van informa-
tie en inspiratie. Tijdens beschouwen onderzoek je de visuele informatie. Het is een proces van ervaren, interpreteren
en analyseren. Beschouwen van eigen werk en andermans werk kan de maker een impuls geven een nieuw proces te
beginnen.
Onderzoeken
Een kind dat vormgeeft onderzoekt al doende mogelijkheden van materiaal, variaties in de vorm (beeldaspecten) en
het effect daarvan op de zeggingskracht en de betekenis van het werkstuk. Er wordt een beroep gedaan op creativiteit,
het vermogen om nieuwe ideeën te produceren.
In het beeldend onderwijs leren kinderen visualiseren door verschillende procesroutes te volgen: nabootsen, experi-
menteren/improviseren, associatief werken, gebruik van toeval als ordeningsprincipe, planmatig en gefaseerd werken.
Wat is beeldende vorming of beeldonderwijs?
Het beeldend vormgevingsprocesis een zoekproces met materiaal, dat door de veranderende vorm een nieuwe bete-
kenis krijgt.
Vormgeven is het afstemmen van deze drie(product)componenten in een proces van bewuste beschouwingmet aan-
dacht voor onderzoeknaar mogelijkheden en werkwijze met materiaal en gereedschap.
MVB model
Betekenis
De betekenis van een beeld wordt bepaald door zowel de maker als de gebruiker, maar wordt vooral ingekleurd door
de culturele omgeving waarin het gemaakt is en waarin er naar gekeken wordt. Beeldend onderwijs helpt kinderen om
te gaan met de beeldcultuur door betekenissen en functies van beelden aan de orde te stellen.
Rond de betekenis van beelden onderscheiden we twee benaderingen (De Visser, 1989): de morfologie van het beeld
(wat er direct te zien is) en de iconografie van het beeld (de achtergronden, regels en symboliek zijn nodig voor het
juiste begrip).
Vorm/beeldaspecten
Beeldaspecten zijn zichtbare vormgevingskenmerken die aan beelden te onderscheiden zijn: ruimte, kleur, vorm, tex-
tuur, compositie. Met kennis van en vaardigheid in het hanteren van beeldaspecten kan de maker gericht beïnvloeden
hoe een werkstuk eruit ziet.
Materiaal
Beelden zijn objecten die ontstaan door bewerking van materiaal. Elk materiaal heeft eigen karakteristieke kenmerken.
Vaak begint een vormgevingsproces door de aantrekkingskracht die van het materiaal uitgaat. Ieder domein heeft een
eigen arsenaal aan materiaalmogelijkheden.
Beschouwen
Beschouwing van kunst en vormgeving maakt deel uit van beeldend onderwijs en is een belangrijke bron van informa-
tie en inspiratie. Tijdens beschouwen onderzoek je de visuele informatie. Het is een proces van ervaren, interpreteren
en analyseren. Beschouwen van eigen werk en andermans werk kan de maker een impuls geven een nieuw proces te
beginnen.
Onderzoeken
Een kind dat vormgeeft onderzoekt al doende mogelijkheden van materiaal, variaties in de vorm (beeldaspecten) en
het effect daarvan op de zeggingskracht en de betekenis van het werkstuk. Er wordt een beroep gedaan op creativiteit,
het vermogen om nieuwe ideeën te produceren.
In het beeldend onderwijs leren kinderen visualiseren door verschillende procesroutes te volgen: nabootsen, experi-
menteren/improviseren, associatief werken, gebruik van toeval als ordeningsprincipe, planmatig en gefaseerd werken.
