Cyclus 2.16 SOG uitwerking behandelnoodzaak vs behandelbehoefte

Cyclus 2.16 stoornissen in ontwikkeling en groei: college behandelbehoefte en behandelingsnoodzaak
 Sociale tandheelkunde: hoe je de tandheelkunde uitoefent.
 Schematisch weergeven
o Vele factoren spelen een rol waarom je een tandheelkundige behandeling wilt
aangaan  waarom vragen mensen hulp?
 Gebit
 Body image
 Persoonlijkheid
 Referentiegroep  hoe je omgeving over jou denkt.
 Tandheelkunde
 Sociaal-cultureel  samenleving heeft esthetische wensen.
 Belang voor tandarts
o Bewustwording van persoonlijke, relationele en culturele aspecten van mond en gebit.
 Bepaald mee wat mensen willen, hoe ze het behandeld willen hebben en wat ze niet behandeld willen hebben.
o Dit bewustzijn een rol laten spelen in relatie tot de patiënt en in de aard en inhoud van tandheelkundig handelen.
 Behandelnoodzaak (variabele, niet vastgelegd  varieert) + behandelbehoefte (variabel  niet alleen verschillen tussen personen maar
ook over de tijd) = (komen samen tot) behandeling/mondzorg (individueel/maatwerk)
o Standaard mondzorg bestaat eigenlijk niet. Iedereen heeft een andere behandelbehoefte en
noodzaak  dus apart afstellen op iedereen (individueel).
o Behandelnoodzaak + behandelbehoefte = behandeling/mondzorg
 Grafiek
o Behandelbehoefte en noodzaak verschillen van elkaar.
o In ortho  kinderen, ouders en ortho’s met elkaar eens?  nee.
 Verticale strepen ouders
 Horizontale strepen ortho
 1-10: ernst van afwijking in mond.
 Afwijking niet ernstig  ortho wil minder dan ouders.
 Afwijking ernstig  ouders wil minder dan ortho  onderschatten van de afwijking
door de ouders.
 Laat preventie de toon gaan zetten
o DMFT getal bij kinderen ligt in Nederland tussen de 0 en 1,5.
o Ondanks dat cariës bij kinderen nauwelijks voorkomt  gaat het toch niet veel beter in bevolking doordat kleine groep veel
cariës heeft.
 Er is een verschil in behandelnoodzaak en behandelbehoefte.
 DMFT eigenlijk bij andere groep onder <2. Maar door andere groep wordt dit omhoog gehaald.
o Preventie  weinig verdienen als tandarts dus beter wachten als de gaatjes zijn ontstaan.
 Niveau’s  verschil tussen need en demand op drie niveaus (behoefte en noodzaak).
o Micro-niveau (individuele patiënt)  tandarts ziet geen noodzaak maar individu wel.
o Meso-niveau (praktijk, regio)  grote verschillen in behandelbeleid, behandelingen tussen praktijken.
o Macro-niveau (beleid)  naar populatie, land kijken  verschil tussen
behandelnoodzaak en behandelbehoefte.
 Individueel overduidelijk, maar toch
o Patiënt met melkgebit
 Begin fistel
 Cariës
 Stuk afgebroken
o Toch gaat niet iedereen met zo’n gebit naar de tandarts  misschien gaan ze wel
maar dan laten ze zich niet behandelen.
 Ligt bij kinderen niet alleen aan hun zelf, maar ook aan de ouders.
 De behoefte die mensen hebben om er iets aan te doen.
 Individueel: mondhygiëne
o De mondhygiëne blijft bij elke Nederlander toch achter.
o Verschil tussen wat tandartsen vinden dat nodig is (noodzakelijk is) en wat de behoefte is van de patiënt.
 Veel verschillen tussen behandelnoodzaak en behandelbehoefte.
 Casus  veel verschil in complexiteit van behandelingen. Steeds verschillen tussen wat noodzakelijk is en waar behoefte aan was. Grote
cariësepidemie geweest voor patiënten die nu tussen 45-70 zijn. Vele verschillen in actuele moment en in geschiedenis qua behoefte en
noodzaak.
o Patiënt 45 jaar  gebruikt geen medicijnen.
 Klacht: loszittende voortand.
 Wens: weer vastzetten en voor de rest niks  er waren steeds een verschil tussen noodzaak en behoefte.
 Er zijn meer dingen aan het gebit die niet goed zijn, maar mevrouw wil alleen de voortand weer laten vast
zetten.
o 3 jaar niet naar tandarts geweest en erg angstig voor tandheelkundige behandelingen.
o Vroeger ook slecht gebit en veel kiezen gevuld en getrokken, waarna zij gebit grondig heeft laten renoveren.
o Gelukkig geen pijnklachten meer.
o Omgeving klaagt over vieze mondgeur.
o Schaamt zich voor haar mond.
 Patiënt 2  veel botafbraak, stiften, kronen, losstaande tanden, bruggen, endo’s  er is heel veel aan het gebit gebeurd.
o Tand is weg (premolaar waarschijnlijk)  wens dat tandarts alles in orde maakt.
 Tandarts moet eerlijk zijn en vertellen dat veel niet meer in orde is  sommige dingen zijn niet meer te herstellen.

,  Patiënt is eigenlijk toe aan een prothetische vervanging  maar de
patiënt wil dit niet.
 Behandelbehoefte en –noodzaak lopen ver uit elkaar.
 Veel praktijken die zich storten op esthetiek
o Mensen hebben het gevoel dat ze hun tanden moeten bleken.
o Tanden worden geler bij het verouderingsproces.
o Toch hebben mensen een behandelbehoefte.
o Verschil tussen behandelbehoefte een –noodzaak is groot.
 Het geel worden van de tanden hoort bij het natuurlijke
verouderingsproces, maar toch willen mensen wittere tanden.
 Praktijken
o Kijken naar röntgenfoto’s bij kinderen
o Door digitale declaratie en per verrichting betaald wordt  kan op landelijk niveau
gekeken worden hoeveel praktijken er uitspringen.
o Max 2 röntgenfoto’s per jaar maken.
 Onderkant van praktijken: maken nooit foto’s.
 Bovenkant van praktijken: maken elk uit een foto.
  Er is een verschil in de behandelnoodzaak.
 Kind met slecht gebit en mondzorg van ouderen.
o Mondgezondheid bij ouderen vaak heel slecht en relatief weinig zorg voor hen beschikbaar. Vooral bij de ouderen die niet
meer zo zelfredzaam zijn  meer hulp van anderen nodig en daarom mondzorg vaak heel slecht.
 Onderzoek
o Conclusie: ouderen die aan huis gebonden zijn hebben een slechte mondgezondheid.
o Mensen zijn zorgafhankelijk en gaan minder snel naar de tandarts + tandarts biedt vaak niet de zorg die de patiënt nodig heeft.
 Vb. Patiënt kan niet uit de rolstoel  rolstoel kan de praktijk niet in.
 Dus verschillen tussen noodzakelijkheid en wat we er voor over hebben om noodzakelijk in zorg om te zetten.
 Waarom is dit belangrijk?
o 1. Relatie met individu  wat iemand echt wil en kan.
o 2. Praktijk gerelateerd (ethisch, bedrijfsmatig, IGZ)  kun je op een andere manier werken dan bij andere praktijken. Ander
soort publiek dan een collega (door andere openingstijden bv.)  leidt tot een bepaalde mate van bedrijfsmatigheid.
o 3. Beleid (vb. ouderen en kinderen)  bereid om als tandarts naar iemand thuis te gaan?
 Voor kinderen aparte middagen en niet laten betalen per verrichting maar per uur?  Zijn wij hiertoe bereid? ouders
ook? kinderen?
 Capaciteitsorgaan (kijkt ook naar de taakherschikking)  orgaan van ministerie  kijkt hoeveel mensen moeten worden opgeleid om te
voldoen aan de zorgvraag. Wat is de behoefte?
o Verbetering van mondgezondheid de laatste decennia  wat kunnen we als tandartsen nog bieden aan de bevolking?
o Mondhygiënisten, buitenlandse tandartsen kunnen het tandartsentekort oplossen  buitenlandse tandartsen die komen niet
meer omdat ze een taaltoets moeten halen  dus tandartsentekort blijft.
o Taakherschikking in de mondzorg: lagere kwaliteit, hogere kosten.
 Doel capacitietsorgaan: omvang en inhoud van mondzorg vaststellen als basis voor zorgplanning om op efficiënte wijze duurzame
gezondheid te bevorderen.
o Oppervlakkige cariës kan door de mondhygiënist gedaan worden en de verstandkiezen kunnen weer door de tandarts
getrokken worden  niet meer door de kaakchirurg.
o Als er nu besluiten worden genomen over de organisatie van de mondzorg heeft pas over 7/8 jaar effect.
 Als ’t belangrijk is: wat moet je er als tandarts mee?
o Begrijpen/herkennen (theorie)  wat is het verschil?
o Analyseren (gereedschap)  hoe komt het dat er verschillen tussen behoefte een noodzaak zijn er?
o Activiteit (maatregelen/programma)  als je het wil veranderen, wat voor activiteiten nodig?
 Kern: behandelnoodzaak (need) verschilt van behandelbehoefte (demand)
o Vragen:
 1. Waarom?
 2. Wat betekent dit voor algemene en individuele mondzorg?
 Behandelnoodzaak (need)
o (Dreigende) problemen in mond waarvoor tandartsen (alle soorten tandartsen) behandeling nodig vinden.
 Door kennis, ervaring en opvattingen wordt de need gevormd.
 Behandeling kan zijn curatief op preventief.
 Behandelbehoefte (demand)
o Uitgesproken wens om mondzorg/behandeling te krijgen voor een ervaren probleem.
o Kan zijn zelfzorg en/of professionele mondzorg.
 Vb. zelf whitening tandpasta kopen = zelfzorg want ervaring van gele tanden.
 Typen behoeftes de need die varieert een beetje
o Klinische need (normatief)  wat wij (tandartsen) vinden dat er moet gebeuren.
o Perceived need  behandelnoodzaak die patiënt ervaart.
 Kan omgezet worden in expressed need  demand
o Unmet need
 Behandelnoodzaak is groot en wordt op geen enkele manier tegemoet gekomen  vb. kind met veel cariës.
 Tekortkomingen normatieve noodzaak
o Tandheelkunde variatie
 Voortschrijdend inzicht  verschillende manieren om met cariës noodzaak om te gaan.