Inleiding in de pedagogiek samenvatting Hoofdstuk 3

Hoofdstuk 3 3.1 en 3.2

Socialisatieproces: het proces waarbij een individu zich leert gedragen en handhaven in de
maatschappij.
Socialisatie = het proces waarbij een individu vaardigheden en gedrag leert waarmee hij binnen de
maatschappij kan functioneren.
Opvoedingsmilieus van een kind: gezin, school, samenleving, de totale omgeving.
1e opvoedingsmilieu = het gezin 2e opvoedingsmilieu = de school
3e opvoedingsmilieu = de maatschappij 4e opvoedingsmilieu = technologische ontwikkelingen
Collectivistische samenlevingen: de rol en positie binnen de familie. VB Vader,moeder,dochter,zoon
Identificatiefiguur: wanneer men zich vergelijkt met een ander persoon. Stelt als voorbeeld.
Verinnerlijking/internalisatie: het proces waarin geleerd wordt zich belangrijke normen, waarden en
opvattingen eigen te maken en zich te gedragen zoals de ouder dit wenst.
Autonoom individu: socialiseren tot een zelfstandig eigen persoonlijkheid.

3.3
3 opvoedingsmilieus 1. Het gezin 2. De school 3. De maatschappij
1. Het gezin oftewel het belangrijke Socialisatie-instituut in de opvoedingsomgeving.
Pedagogisch erfgoed: hun eigen opvoeding. (andere horen zich hier niet mee te bemoeien)
Intimiteit en veiligheid zijn binnen een gezin erg belangrijk.
Normen en waarden overgedragen aan kind, die zich hieraan leert aanpassen.
2. De school: hier vind kennisoverdracht en persoonlijke ontwikkeling plaats.
Emancipatieproces van het kind.
Onderwijskundige moet ondersteuning, instructie, controle en grenzen bieden.

Positieve punten van school als opvoedingsmilieu voor ontwikkeling kind:
- Andere manier dan in gezin omgaan met leeftijdgenoten, zelfstandigheid in groep
- Contacten leggen en mogelijkheden, kwaliteiten, beperkingen, sociale vaardigheden
- Beeld van zichzelf bij intellectuele opdrachten
- Leert zich meten met anderen en ontdekt zichzelf (rivaliteit)
- Kunnen en falen

Voorwaarden waaraan school moet voldoen voor optimale ontwikkeling:
- Leren lezen, schrijven, rekenen
- Gunstige omgeving creëren voor schoolse leren
- Structuur bieden
- Zowel werktijd als vrije tijd
- Ruimte voor ontwikkeling kind, soms ook afdwingen
- Veilig gevoel, onvoorwaardelijke ondersteuning, instructies, grenzen door onderwijzende
- Onderwijzenden hebben signalerende functie t.a.v. ontwikkeling en opvoeding
- Problemen bespreekbaar maken met ouders
Vaak voor- en naschoolse opvang, thema-avonden over opvoeding, maatschappelijk werker.

3. De maatschappij:
Leerplichtwet, afschaffing kinderarbeid, kinderbescherming, consultatiebureau, kinderbijslagwet,
studiefinanciering etc. bedoeld voor aanvulling op en verbetering en controle van
opvoedingsactiviteiten van het gezin.
Inmenging van de maatschappij heeft te maken met de opvoedkundige en sociale ontwikkeling
van het kind, vastgelegd in verschillende wetten en regels.

, 3.4
De invloed van technologische ontwikkelingen binnen de opvoedingsmilieus
Gezin: Grote invloed op de sociale ontwikkeling van kind.
Tv/radio  computer Nintendomobiele telefoon  IPad  laptop  etc.
Persoonlijke communicatie wordt vervangen door communicatie via een voorwerp.
Voordelen
- Sociale netwerk via digitale kanalen is meestal groot
- Zelfstandigheid bij huiswerk is groter
- Ouders kunnen controle uitoefenen via mobiel
- Mobiel geeft aan ouders en kind veiligheid
Nadelen
- Reclame zorgt voor groepsdruk, geld dat niet beschikbaar is wordt uit gegeven
- Onderlinge communicatie en interactie kan onder druk komen te staan
- Verslavingskans is groot

Technologische ontwikkelingen op school
Voordelen
- Zelfstandigheid groter
- Jongere wordt beter in het omgaan met computer en technologie
- Jongere leert meer, door (inter)nationale informatie
- Snel voorzien van relevante informatie over school
Nadelen
- Weinig gebruik boeken, weinig gelezen
- Misbruik bij toetsen
- Storend voor onderwijzer tijdens les
- Discussies met onderwijzer over informatie via internet
- Ouders worden verplicht thuis een pc aan te schaffen met internet, ook zonder financiële
mogelijkheden
- Via social media: Pesten is een groter risico.

Technologische ontwikkelingen in de maatschappij
Huppes en Van Rooij benadrukken negatieve gevolgen van technologie op ontwikkeling van kind en
dus op de opvoeding.
Voordelen
- Snelle verbinding buitenwereld
- Consument blijft op hoogte van ontwikkelingen
- Latere loopbaan kan het van pas komen om vroeg kennis te hebben van computers
- Consument minder afhankelijk van anderen, kan thuis zaken regelen
Nadelen
- Onverantwoorde uitgaven door groepsdruk
- Game- en computerverslaving
- Eenzaamheid en depressie
- Ontregeld gezinsleven
- Kans op openbaar worden van persoonlijke, gevaarlijke, geheime informatie door hacken.

3.4.1 Gezinssamenstelling
Conservatie en christelijk: gezin als hoeksteen van de samenleving (eind 1900, begin 2000). Gezonde
gezinnen met gezonde kinderen zouden de nationale volkskracht op peil houden. Eind jaren zestig
door feminisme eind aan opvattingen over traditionele gezin. Baas in eigen buik.
Eenoudergezin: echtscheiding, vrouw kiest voor kinderen zonder partner, overlijden, partner verlaat
vrouw tijdens zwangerschap. Vaak moedergezinnen: (Angenent) echtscheiding automatisch aan
moeder gelaten, kans op overlijden vader groter, ongehuwde verzorger haast altijd moeder.