Werkgroep uitwerkingen bestuursrecht week 6

WEEK 6: Bestuursrechtelijke handhaving week (week 11 maart 2019) Hoorcollege Van Ommeren

Voorgeschreven stof: Hoorcollege 6
Michiels H 7 m.u.v. par. 7.2.4.

Leerdoelen:
 Studenten weten wat toezichthouders zijn en welke bevoegdheden aan hen op grond van de
Awb toekomen.

Toezichthouders
De persoon die toezicht houdt op de naleving van bij of krachtens de wet gestelde voorschriften (art.
5:11 Awb). De resultaten van het toezicht kunnen dienen ter onderbouwing van een door het
bevoegd gezag te nemen sanctiebesluit. Wie toezichthouder is, volgt niet rechtstreeks uit de Awb,
maar uit tal van regelingen en besluiten.

Bevoegdheden
 Zie art. 5:15 t/m 5:19 Awb.
 Wie op wettige wijze is aangewezen als toezichthouder heeft al deze bevoegdheden, tenzij in
een bijzondere regeling of beschikking een of meer van deze bevoegdheden worden ontnomen
(art. 5:14 Awb).



 Studenten weten met welke sancties bestuursrechtelijke normen kunnen worden gehandhaafd,
kennen het onderscheid tussen bestraffende en herstelsancties en weten waarom dat
onderscheid relevant is.

Herstelsancties
 Deze zijn gericht op beëindiging van de overtreding.
 Hieronder vallen de last onder dwangsom en de last onder bestuursdwang, zie kopjes
hieronder.

Bestraffende sancties
Hieronder vallen de oplegging van een boete en een intrekking van een begunstigende beschikking.
Een boetebesluit legt een onvoorwaardelijke betalingsverplichting op. Daarin verschilt het met de
last onder dwangsom, die een voorwaardelijk karakter draagt.




1

,  Studenten weten wat een last onder bestuursdwang inhoudt en kunnen het toepasselijke deel
van de Awb toepassen op een casus waarin dit instrument een rol speelt.

Last onder bestuursdwang
 Dit is het zo nodig door feitelijk handelen beëindigen van een illegale situatie. Dit daadwerkelijk
optreden gebeurt niet altijd door ambtenaren en al helemaal niet door de bestuurders, maar
ook wel door een aannemer, die dat dan doet in opdracht van het bestuur.
 De bestuursdwang mag in beginsel worden uitgevoerd op kosten van de overtreder (art. 5:25
Awb), maar er moet dan eerst een kostenverhaalbeschikking worden vastgesteld. Evenals bij de
dwangsom is er ook hier een ‘concentratiebepaling’ : bezwaar en beroep tegen de last onder
bestuursdwang heeft óók betrekking op de kostenverhaalsbeschikking, mits betrokkene ook die
beschikking wenst te betwisten.

 Proces :
- Er moet eerst een last worden opgelegd, waarna deze moet worden bekendgemaakt aan
de overtreder, de rechthebbende op de zaak, en aan de aanvrager van de last. In die last
moet een termijn worden vermeld waarbinnen de belanghebbende zelf maatregelen kan
nemen.

 Studenten weten wat een last onder dwangsom inhoudt en kunnen het toepasselijke deel van
de Awb toepassen op een casus waarin dit instrument een rol speelt.

Last onder dwangsom
 Art. 5:31d t/m art. 5:39 Awb
 Het bestuursorgaan geeft aan de overtreder een schriftelijke last om de overtreding niet meer
voort te zetten of te herhalen dan wel een last om de overtreding, althans de gevolgen daarvan,
ongedaan te maken (bijvoorbeeld wanneer ergens illegaal materialen zijn opgeslagen). Aan die
last moet voor een bepaalde datum zijn voldaan; de overtreder krijgt dus nog een termijn om
aan de last te voldoen voordat het hem geld gaat kosten.
 De last onder dwangsom kan alleen aan een overtreder worden opgelegd (art. 5:32 lid 1).
Bovendien mag dat alleen een overtreder zijn die het in zijn macht heeft de overtreding te
beëindigen (dit is in de rechtspraak bepaald).
 Onder bijzondere omstandigheden kan een begunstigingstermijn worden verlengd,
bijvoorbeeld wanneer een bestuursorgaan eerst van mening was dat er geen sprake was van
een overtreding en een vergunning had verleend op grond waarvan betrokkene reeds had
gebouwd.
 Art. 5:32b Awb : de verbeurte kan eenmalig een bedrag betreffen, maar meestal gaat het om
een bedrag per tijdseenheid (dag, week etc.) of per overtreding.




2