Samenvatting PowerPoints | Stad en Criminaliteit
Criminologie is een wetenschap die betrouwbare en precieze kennis wil
leveren over criminaliteit, over mensen die misdaden plegen en over hoe
daarop gereageerd kan worden.
De facto decriminalisering: dit verwijst naar situaties waarin een bepaalde
handeling in de praktijk niet wordt vervolgd of bestraft, zelfs als deze nog
steeds wettelijk als een misdrijf wordt beschouwd. Bij de facto
decriminalisering blijven bepaalde handelingen illegaal volgens de wet,
maar worden ze in de praktijk vaak getolereerd of genegeerd door
rechtshandhavingsinstanties. Dit kan bijvoorbeeld het geval zijn bij het
bezit van kleine hoeveelheden softdrugs in landen waar cannabis nog
steeds illegaal is, maar waar de handhaving van de wet beperkt is.
De iure decriminalisering: dit verwijst naar de formele afschaffing van
strafrechtelijke sancties voor bepaalde handelingen door wijzigingen in de
wetgeving. Met andere woorden, bij de iure decriminalisering worden
handelingen die voorheen als misdrijf werden beschouwd, uit het
strafrecht gehaald of worden de straffen ervoor verminderd. Een voorbeeld
hiervan is de decriminalisering van homoseksualiteit in veel landen,
waarbij wetten die homoseksuele handelingen bestraffen, worden
ingetrokken.
Primaire criminalisering: dit verwijst naar het proces waarbij een handeling
voor het eerst als een misdrijf wordt gedefinieerd en bestraft door middel
van wetgeving. Het is het initiële proces waarbij een bepaald gedrag door
de wetgever als illegaal wordt aangemerkt en strafbaar wordt gesteld. Dit
kan voortkomen uit sociale normen, politieke overtuigingen, of pogingen
om bepaalde gedragingen te reguleren vanuit een publiek
beleidsperspectief zoals stalking en verkrachting binnen het huwelijk.
Secundaire criminalisering: dit verwijst naar het proces waarbij
handelingen die op zichzelf niet als misdrijf worden beschouwd, toch
indirect leiden tot strafrechtelijke sancties. Bij secundaire criminalisering
worden bepaalde gedragingen of groepen mensen niet rechtstreeks als
crimineel beschouwd, maar leiden ze indirect tot juridische repercussies,
bijvoorbeeld door het aanscherpen van wetgeving of
handhavingspraktijken. Dit kan bijvoorbeeld gebeuren wanneer wetten
worden aangenomen die bepaalde groepen, zoals daklozen of migranten,
criminaliseren door hun toegang tot bepaalde openbare ruimtes te
beperken of kindermishandeling en witteboordencriminaliteit.
, Klassiek paradigma
Mensbeeld: het mensbeeld in het klassieke paradigma gaat uit van de vrije
wil, waarbij individuen rationele keuzes maken gebaseerd op hun eigen
belangen en verlangens (hedonistisch). Ze worden gezien als
zelfverantwoordelijk voor hun daden.
Ontstaan: dit paradigma vindt zijn oorsprong in de Verlichting, een periode
waarin de nadruk lag op rede, individualisme en vrijheid.
Focus: het klassieke paradigma richt zich voornamelijk op het systeem van
wetgeving, waarbij de nadruk ligt op het vaststellen van duidelijke wetten
en strafbepalingen.
Benadering: de benadering is voornamelijk filosofisch en gebaseerd op
sociale contracttheorieën, waarbij er een denkbeeldig sociaal contract
wordt verondersteld tussen individuen en de staat.
Juridisch beeld: het juridische beeld binnen het klassieke paradigma richt
zich op het beschermen van slachtoffers, het waarborgen van
burgerrechten en het beperken van het strafsysteem door strikt
gedefinieerde straffen.
Strafdoel: straffen binnen dit paradigma hebben als doel afschrikking,
waarbij de zwaarte van de straf dient als een waarschuwing voor
potentiële overtreders.
Belangrijke figuren: binnen het klassieke paradigma worden hervormers en
filosofen gezien als belangrijke criminologen, die bijdragen aan de
ontwikkeling van het strafrechtelijke systeem.
Positivistisch paradigma
Mensbeeld: het mensbeeld in het positivistische paradigma is dat
crimineel gedrag wordt bepaald door biologische, psychologische en
sociale factoren. Mensen worden gezien als producten van hun omgeving
(wij vs. zij).
Ontstaan: dit paradigma komt voort uit moderne wetenschappen, zoals
biologie, psychologie en sociologie, die de nadruk leggen op empirisch
onderzoek en het verzamelen van objectieve gegevens.
Focus: in tegenstelling tot het klassieke paradigma richt het positivistische
paradigma zich meer op de crimineel zelf en probeert het de oorzaken van
crimineel gedrag te begrijpen.
Criminologie is een wetenschap die betrouwbare en precieze kennis wil
leveren over criminaliteit, over mensen die misdaden plegen en over hoe
daarop gereageerd kan worden.
De facto decriminalisering: dit verwijst naar situaties waarin een bepaalde
handeling in de praktijk niet wordt vervolgd of bestraft, zelfs als deze nog
steeds wettelijk als een misdrijf wordt beschouwd. Bij de facto
decriminalisering blijven bepaalde handelingen illegaal volgens de wet,
maar worden ze in de praktijk vaak getolereerd of genegeerd door
rechtshandhavingsinstanties. Dit kan bijvoorbeeld het geval zijn bij het
bezit van kleine hoeveelheden softdrugs in landen waar cannabis nog
steeds illegaal is, maar waar de handhaving van de wet beperkt is.
De iure decriminalisering: dit verwijst naar de formele afschaffing van
strafrechtelijke sancties voor bepaalde handelingen door wijzigingen in de
wetgeving. Met andere woorden, bij de iure decriminalisering worden
handelingen die voorheen als misdrijf werden beschouwd, uit het
strafrecht gehaald of worden de straffen ervoor verminderd. Een voorbeeld
hiervan is de decriminalisering van homoseksualiteit in veel landen,
waarbij wetten die homoseksuele handelingen bestraffen, worden
ingetrokken.
Primaire criminalisering: dit verwijst naar het proces waarbij een handeling
voor het eerst als een misdrijf wordt gedefinieerd en bestraft door middel
van wetgeving. Het is het initiële proces waarbij een bepaald gedrag door
de wetgever als illegaal wordt aangemerkt en strafbaar wordt gesteld. Dit
kan voortkomen uit sociale normen, politieke overtuigingen, of pogingen
om bepaalde gedragingen te reguleren vanuit een publiek
beleidsperspectief zoals stalking en verkrachting binnen het huwelijk.
Secundaire criminalisering: dit verwijst naar het proces waarbij
handelingen die op zichzelf niet als misdrijf worden beschouwd, toch
indirect leiden tot strafrechtelijke sancties. Bij secundaire criminalisering
worden bepaalde gedragingen of groepen mensen niet rechtstreeks als
crimineel beschouwd, maar leiden ze indirect tot juridische repercussies,
bijvoorbeeld door het aanscherpen van wetgeving of
handhavingspraktijken. Dit kan bijvoorbeeld gebeuren wanneer wetten
worden aangenomen die bepaalde groepen, zoals daklozen of migranten,
criminaliseren door hun toegang tot bepaalde openbare ruimtes te
beperken of kindermishandeling en witteboordencriminaliteit.
, Klassiek paradigma
Mensbeeld: het mensbeeld in het klassieke paradigma gaat uit van de vrije
wil, waarbij individuen rationele keuzes maken gebaseerd op hun eigen
belangen en verlangens (hedonistisch). Ze worden gezien als
zelfverantwoordelijk voor hun daden.
Ontstaan: dit paradigma vindt zijn oorsprong in de Verlichting, een periode
waarin de nadruk lag op rede, individualisme en vrijheid.
Focus: het klassieke paradigma richt zich voornamelijk op het systeem van
wetgeving, waarbij de nadruk ligt op het vaststellen van duidelijke wetten
en strafbepalingen.
Benadering: de benadering is voornamelijk filosofisch en gebaseerd op
sociale contracttheorieën, waarbij er een denkbeeldig sociaal contract
wordt verondersteld tussen individuen en de staat.
Juridisch beeld: het juridische beeld binnen het klassieke paradigma richt
zich op het beschermen van slachtoffers, het waarborgen van
burgerrechten en het beperken van het strafsysteem door strikt
gedefinieerde straffen.
Strafdoel: straffen binnen dit paradigma hebben als doel afschrikking,
waarbij de zwaarte van de straf dient als een waarschuwing voor
potentiële overtreders.
Belangrijke figuren: binnen het klassieke paradigma worden hervormers en
filosofen gezien als belangrijke criminologen, die bijdragen aan de
ontwikkeling van het strafrechtelijke systeem.
Positivistisch paradigma
Mensbeeld: het mensbeeld in het positivistische paradigma is dat
crimineel gedrag wordt bepaald door biologische, psychologische en
sociale factoren. Mensen worden gezien als producten van hun omgeving
(wij vs. zij).
Ontstaan: dit paradigma komt voort uit moderne wetenschappen, zoals
biologie, psychologie en sociologie, die de nadruk leggen op empirisch
onderzoek en het verzamelen van objectieve gegevens.
Focus: in tegenstelling tot het klassieke paradigma richt het positivistische
paradigma zich meer op de crimineel zelf en probeert het de oorzaken van
crimineel gedrag te begrijpen.
