Hoofdstuk 2 ǀ De wereld in de tijd van
Grieken en Romeinen
§1 Wetenschap en politiek in de Griekse stadstaat
Politieke stelsel van Athene (democratie) was origineel.
De Atheense democratie
Hellas bestond uit stadstaten (poleis).
Stadsstaat: stad+land -> landbouwstedelijke samenleving
kenmerken stadsstaat Griekenland:
- veel meer inwoners
- eigen leger
- eigen munten
- onafhankelijk bestuur
5 regeringsvormen:
1. Monarchie:
wie: Koning alle macht
voordeel: Gaat snel, geen discussie
Nadeel: Veel mensen niet mee eens
2. Tirannie:
Wie: 1 persoon alle macht
Voordeel: Gaat snel, geen discussie
Nadeel: Veel mensen niet mee eens
3. Aristocratie:
Wie: Groep mensen alle macht
Voordeel: Grotere kans op betere beslissingen
Nadeel: Elkaar voortrekken (vriendjespolitiek), minderheid bepaalt
4. oligarchie:
Wie: Groep mensen alle macht
Verschil met aristocratie: Groep van oligarchie niet adellijk.
Voordeel: Grotere kans op betere beslissingen
Nadeel: Elkaar voortrekken (vriendjespolitiek), minderheid bepaalt
5. Democratie:
Wie: het volk
Voordeel: meerderheid bepaalt
Nadeel: duurt heel lang voor komen tot oplossing
Regeringsvormen afgewisseld.
Kleistenes veroverde Acropolis (citadel boven stad Athene)
507 v.C democratie: de bestaande volksvergadering (ekklesia) had de
hoogste macht.
Vrije mannen alleen stemrecht.
Vrouwen, kinderen, slaven niet tot het burgerschap.
, Voor een besluit moesten er minimaal 6000 man aanwezig zijn.
Grote groep kunnen toespreken -> burgers in leer bij sofisten:
rondtrekkende filosofen.
Sofisten leidden burgers op tot politici -> debatteerden in
volksvergadering.
Politieke discussies
Democratie niet per se het beste politieke systeem.
Alternatief Sparta: strak georganiseerde militaire aristocratie.
Grote filosofen tegen democratie.
Deze filosofen waren voor de aristocratie/monarchie omdat: de groep
mensen die de macht hadden, hadden verstand hadden van politiek.
Mening van Plato:
democratie= chaos en dictatuur van lagere klassen.
bewonderde Sparta
ideale staat: filosofen moesten totale macht hebben -> om dit te
bereiken geen bindingen met vrouw/kinderen.
Athene in 5e eeuw v.C culturele centrum Hellas.
Athene:
Sophokles en Euripides schreven hier hun tragedies.
Herodes vestigde zich daar.
Plato richtte daar de Academie (gaf er les,
wiskunde/natuurwetenschappen/filosofie)
Aristoteles hetzelfde in zijn Lyceum,
Wetenschappelijk denken
Filosofie ontstaan in 6e eeuw v.C in Ionië.
Mensen dachten wetenschappelijk na over natuur -> geloofden niet in
mythes maar beredeneerde met hun verstand.
bezigheden van de Griekse geleerden zijn nu aparte takken van
wetenschap (biologie, astronomie, natuurkunde, wiskunde, politicologie).
Archimedes: natuurkundige wetten opstellen.
Pythagoras: wiskunde stellingen opstellen.
Hippokrates: legde basis voor medische wetenschap.
Grieken en Romeinen
§1 Wetenschap en politiek in de Griekse stadstaat
Politieke stelsel van Athene (democratie) was origineel.
De Atheense democratie
Hellas bestond uit stadstaten (poleis).
Stadsstaat: stad+land -> landbouwstedelijke samenleving
kenmerken stadsstaat Griekenland:
- veel meer inwoners
- eigen leger
- eigen munten
- onafhankelijk bestuur
5 regeringsvormen:
1. Monarchie:
wie: Koning alle macht
voordeel: Gaat snel, geen discussie
Nadeel: Veel mensen niet mee eens
2. Tirannie:
Wie: 1 persoon alle macht
Voordeel: Gaat snel, geen discussie
Nadeel: Veel mensen niet mee eens
3. Aristocratie:
Wie: Groep mensen alle macht
Voordeel: Grotere kans op betere beslissingen
Nadeel: Elkaar voortrekken (vriendjespolitiek), minderheid bepaalt
4. oligarchie:
Wie: Groep mensen alle macht
Verschil met aristocratie: Groep van oligarchie niet adellijk.
Voordeel: Grotere kans op betere beslissingen
Nadeel: Elkaar voortrekken (vriendjespolitiek), minderheid bepaalt
5. Democratie:
Wie: het volk
Voordeel: meerderheid bepaalt
Nadeel: duurt heel lang voor komen tot oplossing
Regeringsvormen afgewisseld.
Kleistenes veroverde Acropolis (citadel boven stad Athene)
507 v.C democratie: de bestaande volksvergadering (ekklesia) had de
hoogste macht.
Vrije mannen alleen stemrecht.
Vrouwen, kinderen, slaven niet tot het burgerschap.
, Voor een besluit moesten er minimaal 6000 man aanwezig zijn.
Grote groep kunnen toespreken -> burgers in leer bij sofisten:
rondtrekkende filosofen.
Sofisten leidden burgers op tot politici -> debatteerden in
volksvergadering.
Politieke discussies
Democratie niet per se het beste politieke systeem.
Alternatief Sparta: strak georganiseerde militaire aristocratie.
Grote filosofen tegen democratie.
Deze filosofen waren voor de aristocratie/monarchie omdat: de groep
mensen die de macht hadden, hadden verstand hadden van politiek.
Mening van Plato:
democratie= chaos en dictatuur van lagere klassen.
bewonderde Sparta
ideale staat: filosofen moesten totale macht hebben -> om dit te
bereiken geen bindingen met vrouw/kinderen.
Athene in 5e eeuw v.C culturele centrum Hellas.
Athene:
Sophokles en Euripides schreven hier hun tragedies.
Herodes vestigde zich daar.
Plato richtte daar de Academie (gaf er les,
wiskunde/natuurwetenschappen/filosofie)
Aristoteles hetzelfde in zijn Lyceum,
Wetenschappelijk denken
Filosofie ontstaan in 6e eeuw v.C in Ionië.
Mensen dachten wetenschappelijk na over natuur -> geloofden niet in
mythes maar beredeneerde met hun verstand.
bezigheden van de Griekse geleerden zijn nu aparte takken van
wetenschap (biologie, astronomie, natuurkunde, wiskunde, politicologie).
Archimedes: natuurkundige wetten opstellen.
Pythagoras: wiskunde stellingen opstellen.
Hippokrates: legde basis voor medische wetenschap.
