Inhoud
De student benoemt, beschrijft, verklaart en past de invloed van de Wet BIG; WGBO; Wet zorg en dwang en
Wet Bopz; Wet kwaliteit, klachten en geschillen zorg; en het VN-verdrag inzake de rechten van personen met
een handicap (toe’) op de organisatie van de zorg en dienstverlening. ............................................................. 3
Wet BIG ............................................................................................................................................................ 5
WGBO .............................................................................................................................................................. 8
Wet zorg en dwang ........................................................................................................................................ 11
Wet kwaliteit, klachten en geschillen zorg .................................................................................................... 16
VN-verdrag..................................................................................................................................................... 22
Studenten beschrijven de volgende ziektebeelden (oorzaak en symptomen op basis van fysiologie en
anatomie, prevalentie, prognose en algemene behandelmogelijkheden) ....................................................... 23
Verslaving ...................................................................................................................................................... 23
Wernicke Korsakov ........................................................................................................................................ 29
Angststoornissen, Fobie- en dwangstoornissen ............................................................................................ 31
Eetstoornissen ............................................................................................................................................... 36
Obesitas ......................................................................................................................................................... 40
Opvolger DSM IV............................................................................................................................................ 42
Persoonlijkheidsstoornissen .......................................................................................................................... 44
Autisme .......................................................................................................................................................... 45
ADHD ............................................................................................................................................................. 46
Schizofrenie ................................................................................................................................................... 46
Depressie ....................................................................................................................................................... 47
Verstandelijke beperking ............................................................................................................................... 47
Prader Willi .................................................................................................................................................... 51
Epilepsie ......................................................................................................................................................... 51
Syndroom van Rett ........................................................................................................................................ 60
Burn out ......................................................................................................................................................... 61
Slokdarm ........................................................................................................................................................ 62
M Crohn ......................................................................................................................................................... 67
Lever cirrhose (lever verlittekening).............................................................................................................. 69
Maagdarmafwijkingen, Perifeer vaatlijden, Amputatie ................................................................................ 72
Claudicatio intermittens ................................................................................................................................ 76
Amputatie bovenste extremiteit ................................................................................................................... 77
Anatomie en fysiologie maag-darm stelsel ................................................................................................... 81
Studenten hebben kennis van de volgende interventies/benaderingswijzen en achterliggende basiskennis . 86
Soorten interventies ...................................................................................................................................... 86
1
, MOHO: het begeleiden van veranderprocessen ........................................................................................... 86
Rehabilitatie................................................................................................................................................... 88
Individuele Rehabilitatie Benadering ............................................................................................................ 89
Herstel ondersteunend werken ..................................................................................................................... 89
Herstelondersteuning en rehabilitatie .......................................................................................................... 89
Cognitieve benadering ................................................................................................................................... 89
Systematische desensitisatie ......................................................................................................................... 90
Andere klachtgerichte therapieën ................................................................................................................. 91
Graded activity............................................................................................................................................... 91
Graded exposure ........................................................................................................................................... 92
Meersporig communiceren ........................................................................................................................... 92
Steunend structurerende benadering ........................................................................................................... 93
Systeembenadering ....................................................................................................................................... 93
Directieve benadering/therapie .................................................................................................................... 94
Motivational interviewing ............................................................................................................................. 96
Stress kwetsbaarheidsmodel ......................................................................................................................... 97
EE-construct ................................................................................................................................................... 98
Cognitieve strategie ..................................................................................................................................... 100
Sensorische Informatieverwerking .............................................................................................................. 100
Ergotherapie en trajectbegeleiding/arbeidsre-integratie ........................................................................... 102
Copingstrategieën........................................................................................................................................ 103
Leerstijlen en aanpakstijlen ......................................................................................................................... 104
Belasting belastbaarheid ............................................................................................................................. 105
Psycho-educatie........................................................................................................................................... 106
Onderzoeksvaardigheden ................................................................................................................................ 107
De student benoemt wat wetenschappelijk redeneren is .......................................................................... 107
De student begrijpt de empirische cyclus ................................................................................................... 107
De student onderscheidt en herkent kwantitatief en kwalitatief onderzoek ............................................. 109
De student onderscheidt en herkent verschillende typen kwantitatief en kwalitatief onderzoek ............ 109
Kwantitatief onderzoek ............................................................................................................................... 109
Kwalitatief onderzoek .................................................................................................................................. 111
De student kent de wijze van professioneel verwijzen naar bronnen in de tekst en literatuurlijst ........... 113
2
,De student benoemt, beschrijft, verklaart en past de invloed van de Wet BIG;
WGBO; Wet zorg en dwang en Wet Bopz; Wet kwaliteit, klachten en geschillen
zorg; en het VN-verdrag inzake de rechten van personen met een handicap (toe’)
op de organisatie van de zorg en dienstverlening.
Wet en regelgeving hoorcollege week 1 (algemeen)
Functies van het recht
‘Het geheel van overheidsregels dat de samenleving ordent.’
Welke functies heeft het recht?
• Geschiloplossend: het ordenen van een vreedzame en rechtvaardige samenleving.
• Normatief: gedragsregels (normen) die door iedereen opgevolgd moeten worden, overtreding wordt
gestraft (bijvoorbeeld moord, diefstal etc.)
• Additioneel: rechtregels die een aanvulling vormen op wat er tussen partijen zelf is afgesproken,
vaak in onvoorziene fevallen.
• Instrumenteel: heeft niets met normbesef te maken, wel belangrijk om de maatschappij in goede
banen te leiden (bijvoorbeeld verkeersregels).
Rechtsbronnen
• De wet: geldende regels die door de overheid worden bepaald, zoals het wetboek van strafrecht.
• De jurisprudentie/rechtspraak: het is niet altijd even duidelijk hoe je in elke situatie de wet kan
toepassen. De rechter moet dan de wet interpreteren. De uitspraak die een rechter wordt de
jurisprudentie genoemd. Dit vormt nieuwe of aangepaste wet- en regelgeving.
• Het internationale verdrag: VN, EU, verdragen die worden opgesteld.
• De gewoonte: Dit is geen regel die in de wet is vastgelegd, maar meer een ‘onuitgesproken regel’ die
iedereen handhaaft. Bijvoorbeeld de verhouding van de eerste- en tweede kamer. Hier zijn geen regels
voor, maar wordt al jaren op dezelfde manier gedaan.
Rechtsgebieden
Burgerlijk recht/privaatrecht/civiel recht
• Burgers en bedrijven onderling (bijvoorbeeld koper-verkoper, huurder-verhuurder, zorgverlener-
patiënt)
• Geen opsporingsdienst die controleert op naleving
• De burger of ondernemer moet zelf initiatief nemen bij twijfels bij naleving en dit voorleggen bij een
rechter
• Burgerlijk wetboek (rechten en plichten), wetboek van burgerlijke rechtsvordering
(procesregels) & WGBO
Publieksrecht
• Burger tegenover de overheid of overheidsinstanties onderling
• Bestuursrecht: bijvoorbeeld het UWV. Dit stelt de overheid in staat voor een goede samenwerking in
de samenleving. Wet BIG valt hier onder.
• Staatsrecht: Geeft regels voor een democratische organisatie in Nederland. Grondrechten voor de
burgers. Heeft betrekking op de organen van de staat en de verhoudingen tussen de organen.
Bijvoorbeeld de grondwet, dit is het fundament van de rechtstaat.
• Strafrecht: Hier vallen misdrijven onder. Boden en verboden word dit genoemd. Wetboek van
strafrecht.
Internationaal recht
• Nederlandse rechter is verplicht om verdragsbepalingen die zich daarvoor lenen rechtstreeks toe te
passen op zaken die worden voorgelegd.
3
, Wie zijn wetgever?
• Nationaal: wetgever op centraal niveau, samengesteld uit de regering en de staten-generaal (eerste
en tweede kamer), vormen samen de regelgeving uit Den Haag.
• Decentraal: procinciaal en gemeentelijk niveau, geen wet maar verordening
• Andere instanties: bijvoorbeeld de sociaal economische raad
Rangorde tussen wetgevende organen
• Hogere regels gaan boven lagere regels (provincie boven gemeente, formele wet boven provinciale
verordening etc.)
• Jongere regels gaan boven oudere regels
• Bijzondere regels gaan boven algemene regels.
Wat is gezondheidsrecht?
Gezondheidsrecht ziet o.a. toe op de rechten van:
• De patiënt
• De zorgverlener
• De zorgaanbieder
• De kwaliteit van de zorg
• De organisatie en financiering van de zorg
Rechtsbeginselen
‘Algemene normen die het fundament vormen voor het recht.’
Die belangrijkste rechtsbeginselen voor het gezondheidsrecht:
1. Zelfbeschikking: vrijheid die iedere mens heeft om zoveel mogelijk zelf te beslissen
2. Bescherming: er moet verantwoordelijkheid worden genomen voor mensen die (dringend) hulp en
zorg behoeven.
3. Gelijkheid en verbod op discriminatie: iedereen in gelijke omstandigheiden behoort aanspraak te
kunnen maken op goede zorg.
Gezondheidsrecht en ethiek
Het doel van de huidige wet- en regelgeving is het bereiken van een gelijkwaardige hulpverlener-patiënt
relatie.
Zorgverleners hebben in de praktijk regelmatig te maken met juridische en/of ethische dilemma’s.
In eerste instantie kunnen zij dan terugvallen op het juridische kader: wat mag wel, wat mag niet, en wat zijn
de grenzen van het handelen?
Daarnaast is ethische reflectie van belang: de verschillende normen en waarden.
Structuur en organisatie van de Nederlandse gezondheidszorg
• Wet toelating zorginstellingen (WTZi)
• Onderscheid zorgaanbieders op grond van zorgverzekeringswet en WLZ
• WTZi-register
Financiering zorgverzekering
Uitzonderingen voor de zorgverzekeringswet:
• Gemoedsbezwaren (bijvoorbeeld geloofsovertuiging)
• Nederlandse militairen
• Gedetineerden
Zorgverzekeraars hebben op grond van de ZVW een acceptatieplicht, dit geld alleen voor de
basisverzekering. Zij zijn verplicht iedereen die zich aanmeldt tegen gelijke voorwaarden te accepteren voor
de basisverzekering. Dit is anders bij aanvullende verzekeringen.
4