Samenvatting Basisboek
Psychologie hoofdstuk 11
Hoofdstuk 11
Het omstandereffect slaat op het verschijnsel dat hoe groter het aantal omstanders is dat
getuige is van een noodgeval, hoe kleiner de kans is dat een van hen hulp biedt. Elk individu
denkt dat iemand anders wel belt of iets gaat doen. De verantwoordelijkheid wordt gespreid
en er ontstaat geen groep van mensen die samenwerken.
11.1 Inleiding
De sociale psychologie is een onderdeel van de psychologie. Het is de wetenschap
waarbinnen het functioneren van mensen binnen groepen onderzocht wordt; de manier
waarop gedachten, gevoelens en gedragingen van mensen worden beïnvloed door de
werkelijke of gefantaseerde aanwezigheid van andere mensen wordt bestudeerd. Het kan
zowel gaan om directe, rechtstreekse beïnvloeding als indirecte beïnvloeding. Om ons
functioneren te begrijpen is dus niet alleen belangrijk om te kijken naar individuele
kenmerken en competenties, maar ook naar onze sociale verbondenheid met anderen, naar
onze positie en ons functioneren binnen groepen.
11.2 Wat is het belang van groepen?
Sociaal psychologen onderzoeken het verschijnsel dat mensen geneigd zijn om de leden van
een groep waartoe zij behoren, te bevoorrechten en hen ook leuker en aardiger te vinden
dan ‘onbekenden’. Dit wordt het bevoorrechten van de in-groep of wij-groep genoemd. Dit
is een groep waarmee een persoon zich identificeert als lid; deze persoon ontleent ook (een
groot deel van) zijn sociale identiteit aan die groep. De uit-groep of zij-groep is het
tegengestelde van een in-groep: de groep waarmee iemand zich niet identificeert.
11.2.1 Wat is een groep?
We spreken van een groep als de omvang minimaal twee personen bedraagt. Kenmerkend
aan een groep is dat de groepsleden met elkaar een interactie aangaan en van elkaar
afhankelijk zijn om behoeften of doelstellingen te verwezenlijken. Een groep is een
verzameling van twee of meer personen die met elkaar omgaan. Dit kan zijn omdat zij zich
met elkaar identificeren of omdat zij een gezamenlijk doel hebben. Wanneer er geen of
weinig interactie is, is er sprake van een categorie. De kleinste groep bestaat uit twee
mensen. In de psychologie spreekt men van een dyade. Een dyade is een groep van twee
personen. Zij is de kleinst mogelijke eenheid waarbij er sprake kan zijn van interactie tussen
organismen (zoals mensen).
11.2.2 Wat is de functie van een groep?
Lid zijn van een groep is vanuit evolutionair gezichtspunt belangrijk voor het vergroten van
onze overlevingskansen. Groepsvorming zorgde voor het vergroten van veiligheid en
overlevingskansen door de verbinding en onderlinge steun. De onderlinge verbondenheid
van een groep draagt bij aan het ontstaan van een sociale identiteit van een individu.
Sociale identiteit is het besef dat hij tot een bepaalde groep behoort. Omdat dit ‘zichtbaar’
of ‘weetbaar’ is voor anderen, wordt hij ook als zodanig behandeld. De groep waarmee
iemand zich identificeert, verschaft hem een (gewenst) zelfbeeld en wordt door anderen als
uniek onderscheiden.
11.2.3 Welke groepen bestaan er zoal?
Psychologie hoofdstuk 11
Hoofdstuk 11
Het omstandereffect slaat op het verschijnsel dat hoe groter het aantal omstanders is dat
getuige is van een noodgeval, hoe kleiner de kans is dat een van hen hulp biedt. Elk individu
denkt dat iemand anders wel belt of iets gaat doen. De verantwoordelijkheid wordt gespreid
en er ontstaat geen groep van mensen die samenwerken.
11.1 Inleiding
De sociale psychologie is een onderdeel van de psychologie. Het is de wetenschap
waarbinnen het functioneren van mensen binnen groepen onderzocht wordt; de manier
waarop gedachten, gevoelens en gedragingen van mensen worden beïnvloed door de
werkelijke of gefantaseerde aanwezigheid van andere mensen wordt bestudeerd. Het kan
zowel gaan om directe, rechtstreekse beïnvloeding als indirecte beïnvloeding. Om ons
functioneren te begrijpen is dus niet alleen belangrijk om te kijken naar individuele
kenmerken en competenties, maar ook naar onze sociale verbondenheid met anderen, naar
onze positie en ons functioneren binnen groepen.
11.2 Wat is het belang van groepen?
Sociaal psychologen onderzoeken het verschijnsel dat mensen geneigd zijn om de leden van
een groep waartoe zij behoren, te bevoorrechten en hen ook leuker en aardiger te vinden
dan ‘onbekenden’. Dit wordt het bevoorrechten van de in-groep of wij-groep genoemd. Dit
is een groep waarmee een persoon zich identificeert als lid; deze persoon ontleent ook (een
groot deel van) zijn sociale identiteit aan die groep. De uit-groep of zij-groep is het
tegengestelde van een in-groep: de groep waarmee iemand zich niet identificeert.
11.2.1 Wat is een groep?
We spreken van een groep als de omvang minimaal twee personen bedraagt. Kenmerkend
aan een groep is dat de groepsleden met elkaar een interactie aangaan en van elkaar
afhankelijk zijn om behoeften of doelstellingen te verwezenlijken. Een groep is een
verzameling van twee of meer personen die met elkaar omgaan. Dit kan zijn omdat zij zich
met elkaar identificeren of omdat zij een gezamenlijk doel hebben. Wanneer er geen of
weinig interactie is, is er sprake van een categorie. De kleinste groep bestaat uit twee
mensen. In de psychologie spreekt men van een dyade. Een dyade is een groep van twee
personen. Zij is de kleinst mogelijke eenheid waarbij er sprake kan zijn van interactie tussen
organismen (zoals mensen).
11.2.2 Wat is de functie van een groep?
Lid zijn van een groep is vanuit evolutionair gezichtspunt belangrijk voor het vergroten van
onze overlevingskansen. Groepsvorming zorgde voor het vergroten van veiligheid en
overlevingskansen door de verbinding en onderlinge steun. De onderlinge verbondenheid
van een groep draagt bij aan het ontstaan van een sociale identiteit van een individu.
Sociale identiteit is het besef dat hij tot een bepaalde groep behoort. Omdat dit ‘zichtbaar’
of ‘weetbaar’ is voor anderen, wordt hij ook als zodanig behandeld. De groep waarmee
iemand zich identificeert, verschaft hem een (gewenst) zelfbeeld en wordt door anderen als
uniek onderscheiden.
11.2.3 Welke groepen bestaan er zoal?
