Psychologie sociale wetenschappen
INHOUD
W2 Hersenen.............................................................................................................................................................2
2.1 Doelen.............................................................................................................................................................2
2.2 Drie lagen........................................................................................................................................................2
2.3 Kwabben van de cerebrale cortex...................................................................................................................3
2.4 Samenwerking.................................................................................................................................................4
2.5 Gebieden in de hersenen................................................................................................................................5
W3 Zintuigen.............................................................................................................................................................5
3.1 Doelen.............................................................................................................................................................5
3.2 Neuronen.........................................................................................................................................................5
3.3 Hoe neuronen werken.....................................................................................................................................6
3.4 Het zenuwstelsel.............................................................................................................................................8
W4 Perceptie zintuigen.............................................................................................................................................9
4.1 Doelen.............................................................................................................................................................9
4.2 Stimulatie naar sensatie................................................................................................................................10
4.3 Zicht...............................................................................................................................................................10
4.4 Gehoor...........................................................................................................................................................11
4.5 Reuk...............................................................................................................................................................12
4.6 Smaak............................................................................................................................................................13
4.7 Huidzintuigen................................................................................................................................................13
4.8 Relatie tussen perceptie en sensatie.............................................................................................................14
W5 Geheugen..........................................................................................................................................................15
5.1 Doelen...........................................................................................................................................................15
5.2 Geheugen......................................................................................................................................................15
5.3 Herinneringen vormen..................................................................................................................................15
5.4 Herinneringen opslaan..................................................................................................................................18
5.5 Herinneringen terughalen.............................................................................................................................19
W6 Genen en gedrag...............................................................................................................................................20
6.1 Doelen...........................................................................................................................................................20
6.2 Genen algemeen...........................................................................................................................................20
6.3 Chromosomen, genen en DNA......................................................................................................................20
6.4 Ervaring..........................................................................................................................................................21
6.5 Nature and nurture.......................................................................................................................................21
W7 Seks, eten en drinken........................................................................................................................................21
1
, 7.1 Doelen...........................................................................................................................................................21
7.2 Honger...........................................................................................................................................................22
W8 Voedselverleiding.............................................................................................................................................24
8.1 Doelen...........................................................................................................................................................24
8.2 Beïnvloeding van supermarkten...................................................................................................................24
8.3 Factoren aankoopgedrag..............................................................................................................................25
8.4 Helpen met betere keuzes............................................................................................................................25
W2 HERSENEN
2.1 DOELEN
De DIO kan de verschillende functies van de hersenen uitleggen.
De DIO kan uitleggen hoe de verschillende hersenfuncties met elkaar samenwerken.
De DIO kan benoemen welke delen van de hersenen van belang zijn bij het sturen van (eet)gedrag.
2.2 DRIE LAGEN
Drie lagen:
1. De hersenstam. Dit is het meest primitieve deel van de hersenlagen. Bestaat uit:
a. Medulla (oblongata): ademhaling en hartslag controleren. Sensorische en motorische
zenuwbanen kruisen elkaar in de medulla. Letterlijk: verlengd ruggenmerg.
b. Pons: reguleert hersenactiviteit tijdens slaap en dromen. Letterlijk: brug.
c. Formatio reticularis: potloodvormig, regelt slapen en waken.
Verder heb je nog de buren van de hersenstam. Thalamus: bovenop de hersenstam. Bijna alle boodschappen
passeren de thalamus (reuk niet). Cerebellum/kleine hersenen: gecoördineerde bewegingen. De hersenstam
en zijn buren regelen de meest elementaire functies; reptielenbrein. Dit gebeurt automatisch/onbewust.
2. Limbische systeem (zoogdierenbrein). Emoties, herinneringen en meer:
a. Amygdala: herinneringen, emoties (angst, ongerustheid, agressie) en motivatie.
b. Hippocampus: langdurige herinneringen (leren en geheugen).
c. Hypothalamus: bloedtestlabratorium. Bloed, wat informatie geeft over de toestand van het
lichaam, wordt continu in de gaten gehouden (honger en eten).
3. De hersenschors, de denkhoed van de hersenen:
a. Cerebrale cortex (mensenbrein): dunne grijze massa die het cerebrum bedekt.
Verantwoordelijk voor het grootste deel van onze ‘hogere’ mentale processen, waaronder
denken en waarnemen.
b. Corpus callosum: bundel zenuwcellen die de twee hersenhelften met elkaar verbindt en
communicatie mogelijk maakt.
2
, 2.3 KWABBEN VAN DE CEREBRALE CORTEX
1. Frontaalkwab: met name beweging, denken en persoonlijkheid.
Spiegelneuronen liggen verspreid door de gehele hersenen, maar vooral in motorische gebieden van
frontaalkwabben. Het zijn zenuwcellen die geactiveerd worden als je een handeling uitvoert, maar ook als je
iemand een handeling ziet uitvoeren.
2. Pariëtaalkwab: tastzin en ruimtelijke oriëntatie.
3
INHOUD
W2 Hersenen.............................................................................................................................................................2
2.1 Doelen.............................................................................................................................................................2
2.2 Drie lagen........................................................................................................................................................2
2.3 Kwabben van de cerebrale cortex...................................................................................................................3
2.4 Samenwerking.................................................................................................................................................4
2.5 Gebieden in de hersenen................................................................................................................................5
W3 Zintuigen.............................................................................................................................................................5
3.1 Doelen.............................................................................................................................................................5
3.2 Neuronen.........................................................................................................................................................5
3.3 Hoe neuronen werken.....................................................................................................................................6
3.4 Het zenuwstelsel.............................................................................................................................................8
W4 Perceptie zintuigen.............................................................................................................................................9
4.1 Doelen.............................................................................................................................................................9
4.2 Stimulatie naar sensatie................................................................................................................................10
4.3 Zicht...............................................................................................................................................................10
4.4 Gehoor...........................................................................................................................................................11
4.5 Reuk...............................................................................................................................................................12
4.6 Smaak............................................................................................................................................................13
4.7 Huidzintuigen................................................................................................................................................13
4.8 Relatie tussen perceptie en sensatie.............................................................................................................14
W5 Geheugen..........................................................................................................................................................15
5.1 Doelen...........................................................................................................................................................15
5.2 Geheugen......................................................................................................................................................15
5.3 Herinneringen vormen..................................................................................................................................15
5.4 Herinneringen opslaan..................................................................................................................................18
5.5 Herinneringen terughalen.............................................................................................................................19
W6 Genen en gedrag...............................................................................................................................................20
6.1 Doelen...........................................................................................................................................................20
6.2 Genen algemeen...........................................................................................................................................20
6.3 Chromosomen, genen en DNA......................................................................................................................20
6.4 Ervaring..........................................................................................................................................................21
6.5 Nature and nurture.......................................................................................................................................21
W7 Seks, eten en drinken........................................................................................................................................21
1
, 7.1 Doelen...........................................................................................................................................................21
7.2 Honger...........................................................................................................................................................22
W8 Voedselverleiding.............................................................................................................................................24
8.1 Doelen...........................................................................................................................................................24
8.2 Beïnvloeding van supermarkten...................................................................................................................24
8.3 Factoren aankoopgedrag..............................................................................................................................25
8.4 Helpen met betere keuzes............................................................................................................................25
W2 HERSENEN
2.1 DOELEN
De DIO kan de verschillende functies van de hersenen uitleggen.
De DIO kan uitleggen hoe de verschillende hersenfuncties met elkaar samenwerken.
De DIO kan benoemen welke delen van de hersenen van belang zijn bij het sturen van (eet)gedrag.
2.2 DRIE LAGEN
Drie lagen:
1. De hersenstam. Dit is het meest primitieve deel van de hersenlagen. Bestaat uit:
a. Medulla (oblongata): ademhaling en hartslag controleren. Sensorische en motorische
zenuwbanen kruisen elkaar in de medulla. Letterlijk: verlengd ruggenmerg.
b. Pons: reguleert hersenactiviteit tijdens slaap en dromen. Letterlijk: brug.
c. Formatio reticularis: potloodvormig, regelt slapen en waken.
Verder heb je nog de buren van de hersenstam. Thalamus: bovenop de hersenstam. Bijna alle boodschappen
passeren de thalamus (reuk niet). Cerebellum/kleine hersenen: gecoördineerde bewegingen. De hersenstam
en zijn buren regelen de meest elementaire functies; reptielenbrein. Dit gebeurt automatisch/onbewust.
2. Limbische systeem (zoogdierenbrein). Emoties, herinneringen en meer:
a. Amygdala: herinneringen, emoties (angst, ongerustheid, agressie) en motivatie.
b. Hippocampus: langdurige herinneringen (leren en geheugen).
c. Hypothalamus: bloedtestlabratorium. Bloed, wat informatie geeft over de toestand van het
lichaam, wordt continu in de gaten gehouden (honger en eten).
3. De hersenschors, de denkhoed van de hersenen:
a. Cerebrale cortex (mensenbrein): dunne grijze massa die het cerebrum bedekt.
Verantwoordelijk voor het grootste deel van onze ‘hogere’ mentale processen, waaronder
denken en waarnemen.
b. Corpus callosum: bundel zenuwcellen die de twee hersenhelften met elkaar verbindt en
communicatie mogelijk maakt.
2
, 2.3 KWABBEN VAN DE CEREBRALE CORTEX
1. Frontaalkwab: met name beweging, denken en persoonlijkheid.
Spiegelneuronen liggen verspreid door de gehele hersenen, maar vooral in motorische gebieden van
frontaalkwabben. Het zijn zenuwcellen die geactiveerd worden als je een handeling uitvoert, maar ook als je
iemand een handeling ziet uitvoeren.
2. Pariëtaalkwab: tastzin en ruimtelijke oriëntatie.
3
