Samenvatting Organisatie ontwikkeling Tegel 8 Bovenstroom en onderstroom en
Tegel 11 Veranderbeleid
Tegel Bovenstroom en onderstroom
1. Inleiding
De analyse is gedaan, er is draagvlak voor de gepresenteerde problemen en de
opdrachtgever geeft akkoord om verder te gaan met het maken van een plan dat de
verandering vormgeeft. Oftewel je moet van A (oud) naar B (nieuw).
Systemisch transitiemanagement geeft aan dat er een onderscheid is in bovenstroom en
onderstroom. Beide heb je nodig om de verandering te realiseren. Je zult dus altijd stil
moeten staan bij de emotionele en bij de rationele kant van de verandering.
In de bovenstroom worden allerlei documenten en systemen gemaakt en processen
aangepast.
● Denk aan een nieuw organogram, logo, klantsysteem, regels en afspraken,
doorbelastingsystematiek, doelgroep en daarbij horende marketingacties.
● Het zijn de meer feitelijke veranderingen die vaak terugkomen in gerealiseerde
producten.
In de onderstroom gaan de organisatie en de individuen daarbinnen door een
psychologisch proces van loslaten naar een nieuw begin.
Het is het proces van rouwen naar opbouwen.
● Dat wil zeggen dat de verandering ook echt werkt en blijvend is, oftewel: dat de
verandering geïnternaliseerd is. Dit wil zeggen dat medewerkers de verandering
helemaal accepteren, doorleven en zich eigen gemaakt hebben.
● Daarbij is het grootste risico dat je als organisatie terugvalt in het oude gedrag. Er zal
dus een kanteling moeten komen en die kanteling vindt plaats in de onderstroom.
2. Bovenstroom
Voor het realiseren van de bovenstroom zijn er diverse methodes.
2.1 Programmamanagement
Bij een grote verandering in de organisatie maken organisaties veelal gebruik van de
, methodiek van programmamanagement. Een programma heeft een doel en is daarmee dus
doelgericht.
Voorbeelden zijn:
● de werkgelegenheid in een gebied verhogen;
● de organisatie klantvriendelijker laten werken;
● lean als managementfilosofie gaan gebruiken om klantgericht te werken;
● door middel van zelfsturing de organisatie flexibeler maken.
Programmamanagement = net opdelen van de verandering in diverse deelgebieden
waaronder diverse projecten worden gehangen.
● Het zijn dus diverse projecten en activiteiten die in samenhang gerealiseerd en
aangestuurd moeten worden (Prevaas, B.C.J.G. (2016). Projecten zijn
resultaatgericht en dragen bij aan een programma.
● De programmamanager maakt een projectenportfolio waarin alle projecten staan die
verband houden met het einddoel.
○ Het is een overzicht van alle onderdelen van projecten die gedaan moeten
worden om het einddoel te behalen. Per project wordt daarbij aangegeven
wat de status is, hoe de ontwikkeling hiervan is en wat het bijdraagt aan het
einddoel. Een programmacanvas is een A3 waarop staat wat de
belangrijkste aspecten van het programma zijn.
Programmamanagement kent de volgende stappen:
De oriëntatiefase waarin wordt nagedacht over of een programma wenselijk is en wat het
doel van het programma is. > soms haalbaarheidsstudie gedaan om te bepalen of het doel
Tegel 11 Veranderbeleid
Tegel Bovenstroom en onderstroom
1. Inleiding
De analyse is gedaan, er is draagvlak voor de gepresenteerde problemen en de
opdrachtgever geeft akkoord om verder te gaan met het maken van een plan dat de
verandering vormgeeft. Oftewel je moet van A (oud) naar B (nieuw).
Systemisch transitiemanagement geeft aan dat er een onderscheid is in bovenstroom en
onderstroom. Beide heb je nodig om de verandering te realiseren. Je zult dus altijd stil
moeten staan bij de emotionele en bij de rationele kant van de verandering.
In de bovenstroom worden allerlei documenten en systemen gemaakt en processen
aangepast.
● Denk aan een nieuw organogram, logo, klantsysteem, regels en afspraken,
doorbelastingsystematiek, doelgroep en daarbij horende marketingacties.
● Het zijn de meer feitelijke veranderingen die vaak terugkomen in gerealiseerde
producten.
In de onderstroom gaan de organisatie en de individuen daarbinnen door een
psychologisch proces van loslaten naar een nieuw begin.
Het is het proces van rouwen naar opbouwen.
● Dat wil zeggen dat de verandering ook echt werkt en blijvend is, oftewel: dat de
verandering geïnternaliseerd is. Dit wil zeggen dat medewerkers de verandering
helemaal accepteren, doorleven en zich eigen gemaakt hebben.
● Daarbij is het grootste risico dat je als organisatie terugvalt in het oude gedrag. Er zal
dus een kanteling moeten komen en die kanteling vindt plaats in de onderstroom.
2. Bovenstroom
Voor het realiseren van de bovenstroom zijn er diverse methodes.
2.1 Programmamanagement
Bij een grote verandering in de organisatie maken organisaties veelal gebruik van de
, methodiek van programmamanagement. Een programma heeft een doel en is daarmee dus
doelgericht.
Voorbeelden zijn:
● de werkgelegenheid in een gebied verhogen;
● de organisatie klantvriendelijker laten werken;
● lean als managementfilosofie gaan gebruiken om klantgericht te werken;
● door middel van zelfsturing de organisatie flexibeler maken.
Programmamanagement = net opdelen van de verandering in diverse deelgebieden
waaronder diverse projecten worden gehangen.
● Het zijn dus diverse projecten en activiteiten die in samenhang gerealiseerd en
aangestuurd moeten worden (Prevaas, B.C.J.G. (2016). Projecten zijn
resultaatgericht en dragen bij aan een programma.
● De programmamanager maakt een projectenportfolio waarin alle projecten staan die
verband houden met het einddoel.
○ Het is een overzicht van alle onderdelen van projecten die gedaan moeten
worden om het einddoel te behalen. Per project wordt daarbij aangegeven
wat de status is, hoe de ontwikkeling hiervan is en wat het bijdraagt aan het
einddoel. Een programmacanvas is een A3 waarop staat wat de
belangrijkste aspecten van het programma zijn.
Programmamanagement kent de volgende stappen:
De oriëntatiefase waarin wordt nagedacht over of een programma wenselijk is en wat het
doel van het programma is. > soms haalbaarheidsstudie gedaan om te bepalen of het doel
