Oefententamen 2. PB2802
1. Welke methode van Peirce herken je in de volgende situatieschets?
Lijkt jou het idee van een oneindig bestaan na de dood niet gewoon fantastisch? Voor mij genoeg
reden om te geloven in leven na de dood.
a. de methode van volharden en vermijden
b. de methode van autoriteit
c. de methode van wetenschap
d. de a-priori-methode
2. Stel je doet onderzoek waarin je een therapeutisch behandelplan gericht op het verminderen van
depressieklachten wilt ontwerpen en evalueren. In welke categorie is dit onderzoek het beste te
plaatsen?
a. toegepast onderzoek gericht op voorspellen
b. toegepast onderzoek gericht op controle
c. fundamenteel onderzoek gericht op beschrijven
d. fundamenteel onderzoek gericht op verklaren
3. In de ontwikkeling van de wetenschap zijn door de eeuwen heen tijdvakken te onderscheiden die
zich elk op hun eigen manier kenschetsen. Welk tijdvak wordt gekenmerkt door de opkomst van
het mechanisch wereldbeeld in de natuurwetenschappen?
a. wetenschappelijke revolutie
b. middeleeuwen
c. Verlichting
d. moderne tijd
4. In de discussie over hoe de mens kennis kan vergaren over de wereld spelen allerlei posities een
rol. Hoe noemen we de positie die stelt dat de werkelijkheid bestaat uit de kennis in ons
bewustzijn en dat de wereld buiten ons bewustzijn dus irrelevant is, of zelfs niet bestaat?
a. idealisme
b. rationalisme
c. scepticisme
d. transcendentaal idealisme
5. David Hume werkte een psychologische theorie uit over ons vermogen om de wereld te
ontdekken. Welke claim doet Hume in deze theorie met zijn ‘copy principle’?
a. Elk enkelvoudig idee correspondeert exact met een enkelvoudige indruk uit de buitenwereld.
b. Elk object dat wij waarnemen is een gebrekkige kopie van een perfect idee in de
ideeënwereld.
c. Elk idee is een richtlijn voor een handeling met een specifiek object in de buitenwereld.
d. Elke waarheid dient zonder vertekeningen doorgegeven te worden aan de volgende
generatie.
, 6. Immanuel Kant formuleerde een filosofie over ons vermogen om de wereld te leren kennen.
Hierin ruimde hij een belangrijk plaats in voor zogenaamde ‘synthetische a-priori-uitspraken’. Hoe
moeten we deze begrijpen? Een synthetische a-priori-uitspraak is een
a. nieuw inzicht afkomstig uit het menselijke begripsvermogen.
b. perfecte herhaling van een empirische observatie.
c. rationele definitie van kennis die al in ons verstand aanwezig is.
d. nieuw inzicht afkomstig uit de menselijke waarneming.
7. Welke van de onderstaande uitspraken zouden de logisch positivisten niet beschouwen als een
empirisch verifieerbare uitspraak?
a. Deze mevrouw is niet getrouwd, want zij is een vrijgezel.
b. Deze mevrouw is ongeveer 1,68 meter lang.
c. Deze mevrouw weegt ongeveer 65 kilogram.
d. Deze mevrouw heeft aan de binnenkant van haar schedel een kleine tatoeage.
8. Hoeveel waarnemingen van een blinde mol moet een onderzoeker doen voordat deze
onderzoeker met zekerheid kan vaststellen dat alle mollen blind zijn?
a. 10
b. 100
c. ten minste 1000
d. Hier is geen aantal voor te noemen.
9. Waarin ligt volgens Karl Popper het probleem met het verificatieprincipe van de logisch
positivisten?
a. in het feit dat met inductie niet tot zekere, ware kennis is te komen
b. in het feit dat met deductie niet tot zekere, ware kennis is te komen
c. in het feit dat met inductie niet tot nieuwe ideeën is te komen
d. in het feit dat met deductie niet tot nieuwe ideeën is te komen
10. Stel een onderzoeker probeert te toetsen of de kwaliteit van slaap invloed heeft op de
aandachtsvermogens van individuen. Om het aandachtsvermogen te meten wordt er
gebruikgemaakt van een meetinstrument dat ontwikkeld is om aandachtsprocessen te meten. De
resultaten wijzen erop dat er geen relatie bestaat tussen slaap en aandacht, maar de onderzoekers
twijfelen of dat komt omdat er inderdaad geen relatie bestaat, of omdat het meetinstrument niet
goed aandachtprocessen meet. Hoe staat deze situatie ook wel bekend?
a. methodologische regel
b. het Duhem-Quine-probleem
c. falsificatie
d. hulpaannamen (auxilliary hypotheses)
11. De wetenschapsfilosofie van Thomas Kuhn zet zich af tegen de traditionele opvattingen over de
aard van wetenschappelijke kennis van de logisch positivisten. Welk antwoord past niet bij de
positie van Kuhn?
a. Wetenschappelijke kennis vormt een steeds nauwkeurigere afspiegeling van de objectieve
werkelijkheid.
b. Wetenschappers zijn behoudend en gooien hun ideeën niet snel overboord.
c. Wetenschappelijke observaties zijn theorie-geladen.
d. Wetenschappelijke vooruitgang berust niet op zuiver rationele gronden.
1. Welke methode van Peirce herken je in de volgende situatieschets?
Lijkt jou het idee van een oneindig bestaan na de dood niet gewoon fantastisch? Voor mij genoeg
reden om te geloven in leven na de dood.
a. de methode van volharden en vermijden
b. de methode van autoriteit
c. de methode van wetenschap
d. de a-priori-methode
2. Stel je doet onderzoek waarin je een therapeutisch behandelplan gericht op het verminderen van
depressieklachten wilt ontwerpen en evalueren. In welke categorie is dit onderzoek het beste te
plaatsen?
a. toegepast onderzoek gericht op voorspellen
b. toegepast onderzoek gericht op controle
c. fundamenteel onderzoek gericht op beschrijven
d. fundamenteel onderzoek gericht op verklaren
3. In de ontwikkeling van de wetenschap zijn door de eeuwen heen tijdvakken te onderscheiden die
zich elk op hun eigen manier kenschetsen. Welk tijdvak wordt gekenmerkt door de opkomst van
het mechanisch wereldbeeld in de natuurwetenschappen?
a. wetenschappelijke revolutie
b. middeleeuwen
c. Verlichting
d. moderne tijd
4. In de discussie over hoe de mens kennis kan vergaren over de wereld spelen allerlei posities een
rol. Hoe noemen we de positie die stelt dat de werkelijkheid bestaat uit de kennis in ons
bewustzijn en dat de wereld buiten ons bewustzijn dus irrelevant is, of zelfs niet bestaat?
a. idealisme
b. rationalisme
c. scepticisme
d. transcendentaal idealisme
5. David Hume werkte een psychologische theorie uit over ons vermogen om de wereld te
ontdekken. Welke claim doet Hume in deze theorie met zijn ‘copy principle’?
a. Elk enkelvoudig idee correspondeert exact met een enkelvoudige indruk uit de buitenwereld.
b. Elk object dat wij waarnemen is een gebrekkige kopie van een perfect idee in de
ideeënwereld.
c. Elk idee is een richtlijn voor een handeling met een specifiek object in de buitenwereld.
d. Elke waarheid dient zonder vertekeningen doorgegeven te worden aan de volgende
generatie.
, 6. Immanuel Kant formuleerde een filosofie over ons vermogen om de wereld te leren kennen.
Hierin ruimde hij een belangrijk plaats in voor zogenaamde ‘synthetische a-priori-uitspraken’. Hoe
moeten we deze begrijpen? Een synthetische a-priori-uitspraak is een
a. nieuw inzicht afkomstig uit het menselijke begripsvermogen.
b. perfecte herhaling van een empirische observatie.
c. rationele definitie van kennis die al in ons verstand aanwezig is.
d. nieuw inzicht afkomstig uit de menselijke waarneming.
7. Welke van de onderstaande uitspraken zouden de logisch positivisten niet beschouwen als een
empirisch verifieerbare uitspraak?
a. Deze mevrouw is niet getrouwd, want zij is een vrijgezel.
b. Deze mevrouw is ongeveer 1,68 meter lang.
c. Deze mevrouw weegt ongeveer 65 kilogram.
d. Deze mevrouw heeft aan de binnenkant van haar schedel een kleine tatoeage.
8. Hoeveel waarnemingen van een blinde mol moet een onderzoeker doen voordat deze
onderzoeker met zekerheid kan vaststellen dat alle mollen blind zijn?
a. 10
b. 100
c. ten minste 1000
d. Hier is geen aantal voor te noemen.
9. Waarin ligt volgens Karl Popper het probleem met het verificatieprincipe van de logisch
positivisten?
a. in het feit dat met inductie niet tot zekere, ware kennis is te komen
b. in het feit dat met deductie niet tot zekere, ware kennis is te komen
c. in het feit dat met inductie niet tot nieuwe ideeën is te komen
d. in het feit dat met deductie niet tot nieuwe ideeën is te komen
10. Stel een onderzoeker probeert te toetsen of de kwaliteit van slaap invloed heeft op de
aandachtsvermogens van individuen. Om het aandachtsvermogen te meten wordt er
gebruikgemaakt van een meetinstrument dat ontwikkeld is om aandachtsprocessen te meten. De
resultaten wijzen erop dat er geen relatie bestaat tussen slaap en aandacht, maar de onderzoekers
twijfelen of dat komt omdat er inderdaad geen relatie bestaat, of omdat het meetinstrument niet
goed aandachtprocessen meet. Hoe staat deze situatie ook wel bekend?
a. methodologische regel
b. het Duhem-Quine-probleem
c. falsificatie
d. hulpaannamen (auxilliary hypotheses)
11. De wetenschapsfilosofie van Thomas Kuhn zet zich af tegen de traditionele opvattingen over de
aard van wetenschappelijke kennis van de logisch positivisten. Welk antwoord past niet bij de
positie van Kuhn?
a. Wetenschappelijke kennis vormt een steeds nauwkeurigere afspiegeling van de objectieve
werkelijkheid.
b. Wetenschappers zijn behoudend en gooien hun ideeën niet snel overboord.
c. Wetenschappelijke observaties zijn theorie-geladen.
d. Wetenschappelijke vooruitgang berust niet op zuiver rationele gronden.
