HC 7 EBR (Master)

HC 7 EBR: Staatssteun

Het materiele steunbegrip – art. 107 VWEU
Lid 1:
 Een maatregel van de Staat, met staatsmiddelen bekostigd;
 Waardoor de mededinging dreigt te worden/wordt vervalst;
 Die een selectief voordeel verschaft;
 Voor zover het voordeel het handelsverkeer tussen de lidstaten
ongunstig beïnvloedt;
Lid 2:
 Bepaalde steunmaatregelen zijn verenigbaar met de interne markt
(bijv. steun tot herstel natuurrampen);
Lid 3:
 Bepaalde steunmaatregelen kunnen verenigbaar zijn met de interne
markt (bijv. regionale ontwikkelingssteun)

Elementen art. 107 lid 1 VWEU
 Maatregel van de Staat of met staatsmiddelen bekostigd;
 Voor ondernemingen (…);
 Invloed handelsverkeer/mededinging;
 Een selectief voordeel;

Maatregel van de Staat of met staatsmiddelen bekostigd
Cumulatieve voorwaarden:
 Bekostiging uit staatsmiddelen;
 Toerekenbaarheid aan de staat;

Direct of indirect met staatsmiddelen bekostigd:
 Bijv. via publiekrechtelijke (direct) /privaatrechtelijke (indirect)
organen;
 Ook middelen van lagere overheden (provincies/gemeenten) zijn
staatsmiddelen;
 Geen rechtstreekse overdracht van staatsmiddelen vereist (derving
van overheidsinkomsten is voldoende);
 Staat moet als overheid handelen;
o Staat kan ook als aandeelhouder/schuldeiser fungeren. Dan
treedt de staat niet als overheid op;

Ondernemingen/producties:
 Onderneming: elke entiteit die een economische activiteit verricht;
 Economische activiteit: elke activiteit die bestaat uit het aanbieden
van goederen of diensten op de markt;
 Winstoogmerk niet vereist, als het aanbod concurreert met dat van
winst strevende ondernemingen gaat het goed;
 Bijv. C-74/16

Negatieve invloed op mededinging en handelsverkeer:

,  Geen werkelijke invloed op handelsverkeer en vervalsing
mededinging vereist; voldoende is dat maatregel handelsverkeer en
mededinging kan beïnvloeden/vervalsen;
 Indien positie onderneming ten opzichte van concurrerende
ondernemingen in het intracommunautaire handelsverkeer wordt
versterkt, moet het handelsverkeer worden geacht door de steun te
zijn beïnvloed;
 Begunstigde onderneming hoeft niet zelf aan het
intracommunautaire handelsverkeer deel te nemen (kan op alleen
binnenlandse markt actief zijn, maar als deze wordt bevoordeeld kan
het buitenlandse ondernemingen weerhouden toe te treden tot die
(binnenlandse) markt;
 Relatief gering steunbedrag of relatief kleine onderneming niet
prohibitief;
 Maar: geen staatssteun indien invloed op handelsverkeer
verwaarloosbaar is: de minimissteun; (zodanig geringe steun dat er
geen sprake is van staatssteun  €200.000 per 3 jaar per
onderneming);
o Algemene belastingmaatregel zal hier vaak niet aan voldoen:
want die voorzien niet in een budgettaire grens, dan wordt er
in de regel niet voldaan.

Selectief voordeel
Relevantie criterium:
 Onderscheid tussen selectieve voordelen en algemene maatregelen
van economisch beleid;
o Algemene tariefsverlaging VPB 10% is concurrentieverstorend
maar geen steunmaatregel, het is een algemene maatregel
van economisch beleid. Juridisch vanuit staatssteun optiek niks
tegen te doen;
 Distorsies ten gevolge van steunmaatregelen (art. 107(1)VWEU)
versus distorsies ten gevolge van dispariteiten (art. 116-117 VWEU)

Vormen van selectiviteit:
 Materiele selectiviteit:
o De jure;
o De facto
 Regionale selectiviteit;

Voordeel  een economisch voordeel dat onder normale
marktomstandigheden (zonder overheidsingrijpen) niet had kunnen
worden verkregen;
 staat moet als overheid handelen;
 Als de staat handelt als aandeelhouder/schuldeiser dan moet je
beoordelen wat een ‘particuliere’ aandeelhouder/schuldeiser zou doen, als
die hetzelfde zou doen dan is er geen sprake van steun. Zou die particulier
dat niet doen dan is er sprake van een voordeel dat je onder normale
marktomstandigheden niet zou kunnen behalen.