LOKALE POLITIEK
INHOUDSOPGAVE
Inleidende les ................................................................................................................................................... 2
Wat is lokale politiek? ...................................................................................................................................... 2
Uitdagingen voor vlaamse gemeenten en provincies ..................................................................................... 13
Gastles: VVSG (Mark Suykens) ....................................................................................................................... 22
Gastles: Gemeentefinanciën (Cathy Brouckaert) ............................................................................................ 31
Gastles: Algemeen directeur lokaal bestuur (Veerle Goethals)....................................................................... 47
Gastles: Brussel (Joost Fase) ........................................................................................................................... 50
Gastles: OCMW’s (Van Schuylenbergh) .......................................................................................................... 60
Gastles North sea boat (Johan Bresseleers) .................................................................................................... 67
Gastles: Gouverneur Oost-Vlaandere (Van Kouter) ........................................................................................ 75
Examenvragen vorig jaar: ............................................................................................................................... 82
,Les 1
INLEIDENDE LES
Opbouw van het vak
• Combinatie theorie en praktijk
o Theorie:
▪ Kaderende lessen
▪ Capita selecta uit handboeken
o Praktijk:
▪ Gastlessen door mensen uit het werkveld (lokale besturen)
• Goed Ufora checken voor uren/tijdstippen
▪ Havenbezoek Gent (North Sea Port → 08/12!)
▪ Opdracht: bijwonen GR-zitting + verslag (taak GR)
• Actualiteit en historisch kader
o Inzicht in structuren, actoren en processen
o Huiswerkjes voor dit vak.
Leermateriaal
• Slides bij de lessen (zie Ufora) -> deze samenvatting
• CAPITA SELECTA: Hoofdstukken uit handboeken -> 76 pagina’s andere samenvatting
o 1) Reynaert, H. (red.) (2019). Verrekijkers voor lokale besturen. Een lange(re)
termijnvisie?! Vanden Broele.
o 2) Reynaert, H. (red.) (2020). Wendbare lokale besturen in snel veranderende tijden.
Vanden Broele.
o 3) Reynaert, H. (red.) (2023). (Werknemers) Participatie en lokale besturen in
Vlaanderen. Vanden Broele.
EXAMEN
• Mondeling examen (HALLELUJAH)
o Te kennen leerstof komt op Ufora
o Meer gebaseerd op analyses, niet een opsomming van kenmerken e.d.
Les 2
WAT IS LOKALE POLITIEK?
WAT IS ‘LOKALE’ POLITIEK? 1.1
Wat associeer je met lokale politiek? Wat is anders dan “nationale”?
➔ Politiek heeft betrekking op vormen van samenwerking en conflict m.b.t. collectieve
beslissingen, d.w.z. beslissingen die in naam van en voor de hele politieke gemeenschap
genomen moeten worden om het samenleven via bindende regels te ordenen.
, ➔ Daartoe hebben zich specifieke instellingen en procedures ontwikkeld, alsook een politieke
cultuur.
➔ Verplaatsing van de politiek: beslissingen trekken weg van politieke arena naar niet-
statelijke actoren, zoals multinationals.
Drie concepten die verbonden zijn met het lokale niveau typeren/onderscheiden.
• Nabijheid (1): dichter bij de burger, zeker in kleine gemeenten
• Vertrouwen (2): OECD-rapport toont dat er meer vertrouwen is in de lokale overheid in
praktisch alle EU-landen.
• Tevredenheid (3): meer tevreden in BE over het lokale beleid (5,6/10) vs. federaal (4,4/10).
INHOUDSOPGAVE
Inleidende les ................................................................................................................................................... 2
Wat is lokale politiek? ...................................................................................................................................... 2
Uitdagingen voor vlaamse gemeenten en provincies ..................................................................................... 13
Gastles: VVSG (Mark Suykens) ....................................................................................................................... 22
Gastles: Gemeentefinanciën (Cathy Brouckaert) ............................................................................................ 31
Gastles: Algemeen directeur lokaal bestuur (Veerle Goethals)....................................................................... 47
Gastles: Brussel (Joost Fase) ........................................................................................................................... 50
Gastles: OCMW’s (Van Schuylenbergh) .......................................................................................................... 60
Gastles North sea boat (Johan Bresseleers) .................................................................................................... 67
Gastles: Gouverneur Oost-Vlaandere (Van Kouter) ........................................................................................ 75
Examenvragen vorig jaar: ............................................................................................................................... 82
,Les 1
INLEIDENDE LES
Opbouw van het vak
• Combinatie theorie en praktijk
o Theorie:
▪ Kaderende lessen
▪ Capita selecta uit handboeken
o Praktijk:
▪ Gastlessen door mensen uit het werkveld (lokale besturen)
• Goed Ufora checken voor uren/tijdstippen
▪ Havenbezoek Gent (North Sea Port → 08/12!)
▪ Opdracht: bijwonen GR-zitting + verslag (taak GR)
• Actualiteit en historisch kader
o Inzicht in structuren, actoren en processen
o Huiswerkjes voor dit vak.
Leermateriaal
• Slides bij de lessen (zie Ufora) -> deze samenvatting
• CAPITA SELECTA: Hoofdstukken uit handboeken -> 76 pagina’s andere samenvatting
o 1) Reynaert, H. (red.) (2019). Verrekijkers voor lokale besturen. Een lange(re)
termijnvisie?! Vanden Broele.
o 2) Reynaert, H. (red.) (2020). Wendbare lokale besturen in snel veranderende tijden.
Vanden Broele.
o 3) Reynaert, H. (red.) (2023). (Werknemers) Participatie en lokale besturen in
Vlaanderen. Vanden Broele.
EXAMEN
• Mondeling examen (HALLELUJAH)
o Te kennen leerstof komt op Ufora
o Meer gebaseerd op analyses, niet een opsomming van kenmerken e.d.
Les 2
WAT IS LOKALE POLITIEK?
WAT IS ‘LOKALE’ POLITIEK? 1.1
Wat associeer je met lokale politiek? Wat is anders dan “nationale”?
➔ Politiek heeft betrekking op vormen van samenwerking en conflict m.b.t. collectieve
beslissingen, d.w.z. beslissingen die in naam van en voor de hele politieke gemeenschap
genomen moeten worden om het samenleven via bindende regels te ordenen.
, ➔ Daartoe hebben zich specifieke instellingen en procedures ontwikkeld, alsook een politieke
cultuur.
➔ Verplaatsing van de politiek: beslissingen trekken weg van politieke arena naar niet-
statelijke actoren, zoals multinationals.
Drie concepten die verbonden zijn met het lokale niveau typeren/onderscheiden.
• Nabijheid (1): dichter bij de burger, zeker in kleine gemeenten
• Vertrouwen (2): OECD-rapport toont dat er meer vertrouwen is in de lokale overheid in
praktisch alle EU-landen.
• Tevredenheid (3): meer tevreden in BE over het lokale beleid (5,6/10) vs. federaal (4,4/10).
