PF HC week 4.1 en 4.2 Nocisensoren en perifere nocisensorische prikkeling
Lokale belemmeringen voor herstel:
Obstructie van de circulatie
Dispositie structuren
Lokale overbelasting
Nocisensoriek: schademelding -> Noxe = schade
- Bedreigende prikkels worden mogelijk ervaren als pijn.
Sensoren:
Exterosensoren: Buitenwereld waarnemen, voornamelijk liggend aan het lichaamsopp.
Propriosensoren:
Het eigen lichaam waarnemen binnen de buitenwereld (vooral houding en beweging)
Enterosensoren:
Informeren het centrale zenuwstelsel over de functie en toestand van organen en
orgaansystemen. (aan het inwendige lichaamsoppervlak)
Sensoren naar structuur:
- IV-vezels: C-vezel
20% unimodaal (mechanisch, thermisch of chemisch)
80% polymodaal (vrije zenuwuiteinden)
- IIIb vezel: A delta vezel
Unimodaal: hoogdrempelig (mechanisch en
thermisch)
Unimodale nocisensoren:
- Dreigende actuele schade
- Scherpe, goed lokaliseerbare pijn
- Mechano- en thermo-
- Primaire hyperalgesie: sensibilisering zenuwuiteinde
leidt tot verhoogde gevoeligheid in het wondgebied.
Polymodale nocisensoren:
- Schade en ernstige verstoring
- Autoregulatie
- Zeurende, aanhoudende pijn
- Betrokken bij opstart van de ontsteking
- Afgifte van substance P
Reflexfascilitatie en -inhibitie
- Input van nocisensorische prikkeling (IV) bij verminderde inhibitie leidt prikkeling
voorhoorncellen en dus tot verhoging tonus
- (coördinatieverlies obv size principle)
- Plotselinge felle pijnscheuten (IIIb) bij belasten leidt via inhiberende schakelcellen tot
remming van de tonus en tot verlies musculaire stabiliteit en coördinatie
Prostaglandine E2
- Sensibilisering vrije zenuwuiteinden (type IV)
- Vasodilatatie
- Permeabiliteits toename
, - Remt de uitstoot van noradrenaline (sympathicolyse)
Substance P
- Vasodilatatie
- Permeabiliteitstoename
- Chemotaxis/diapedes
- Sensibilisering vrije zenuwuiteinden (type IIIb, primaire hyperalgesie)
- Proliferatie-inductie
Primaire pijn
- Pijn ten tijde van en direkt na de laesie
- Meldt dreigende en aktuele beschadiging
- Primair in de tijd
- Scherpe, goed localiseerbare pijn (IIIb)
- Opnieuw op te wekken door belasten van de plaats van de schade (primaire hyperalgesie)
Secundaire pijn
- Pijn in rust na verloop van tijd
- Secundair in de tijd
- Geleidelijke toename in de tijd door sensibilisatie van de achterhoorn door Subst P
(secundaire hyperalgesie)
- Diffuse, zeurende pijn (IV)
Pijn is een onplezierige sensorische en emotionele ervaring welke geassocieerd wordt met actuele
of dreigende weefselschade of beschreven wordt in termen van zo een schade (IASP)
- Sensorische-discriminatieve dimensie
Intensiteit. Pijndrempel. Lokalisatie
- Affectief-motivationele dimensie
Onplezierig. De drank om te vermijden
- Cognitief-evaluatieve dimensie
Betekenisverlening. Duiding
Lokale belemmeringen voor herstel:
Obstructie van de circulatie
Dispositie structuren
Lokale overbelasting
Nocisensoriek: schademelding -> Noxe = schade
- Bedreigende prikkels worden mogelijk ervaren als pijn.
Sensoren:
Exterosensoren: Buitenwereld waarnemen, voornamelijk liggend aan het lichaamsopp.
Propriosensoren:
Het eigen lichaam waarnemen binnen de buitenwereld (vooral houding en beweging)
Enterosensoren:
Informeren het centrale zenuwstelsel over de functie en toestand van organen en
orgaansystemen. (aan het inwendige lichaamsoppervlak)
Sensoren naar structuur:
- IV-vezels: C-vezel
20% unimodaal (mechanisch, thermisch of chemisch)
80% polymodaal (vrije zenuwuiteinden)
- IIIb vezel: A delta vezel
Unimodaal: hoogdrempelig (mechanisch en
thermisch)
Unimodale nocisensoren:
- Dreigende actuele schade
- Scherpe, goed lokaliseerbare pijn
- Mechano- en thermo-
- Primaire hyperalgesie: sensibilisering zenuwuiteinde
leidt tot verhoogde gevoeligheid in het wondgebied.
Polymodale nocisensoren:
- Schade en ernstige verstoring
- Autoregulatie
- Zeurende, aanhoudende pijn
- Betrokken bij opstart van de ontsteking
- Afgifte van substance P
Reflexfascilitatie en -inhibitie
- Input van nocisensorische prikkeling (IV) bij verminderde inhibitie leidt prikkeling
voorhoorncellen en dus tot verhoging tonus
- (coördinatieverlies obv size principle)
- Plotselinge felle pijnscheuten (IIIb) bij belasten leidt via inhiberende schakelcellen tot
remming van de tonus en tot verlies musculaire stabiliteit en coördinatie
Prostaglandine E2
- Sensibilisering vrije zenuwuiteinden (type IV)
- Vasodilatatie
- Permeabiliteits toename
, - Remt de uitstoot van noradrenaline (sympathicolyse)
Substance P
- Vasodilatatie
- Permeabiliteitstoename
- Chemotaxis/diapedes
- Sensibilisering vrije zenuwuiteinden (type IIIb, primaire hyperalgesie)
- Proliferatie-inductie
Primaire pijn
- Pijn ten tijde van en direkt na de laesie
- Meldt dreigende en aktuele beschadiging
- Primair in de tijd
- Scherpe, goed localiseerbare pijn (IIIb)
- Opnieuw op te wekken door belasten van de plaats van de schade (primaire hyperalgesie)
Secundaire pijn
- Pijn in rust na verloop van tijd
- Secundair in de tijd
- Geleidelijke toename in de tijd door sensibilisatie van de achterhoorn door Subst P
(secundaire hyperalgesie)
- Diffuse, zeurende pijn (IV)
Pijn is een onplezierige sensorische en emotionele ervaring welke geassocieerd wordt met actuele
of dreigende weefselschade of beschreven wordt in termen van zo een schade (IASP)
- Sensorische-discriminatieve dimensie
Intensiteit. Pijndrempel. Lokalisatie
- Affectief-motivationele dimensie
Onplezierig. De drank om te vermijden
- Cognitief-evaluatieve dimensie
Betekenisverlening. Duiding
