:
PALLIATIEVE SEDATIE
“Palliatieve sedatie is het opzettelijk verlagen van het bewustzijn van een patiënt in de
laatste levensfase. Doel is het lijden te verlichten. Het bewustzijn verlagen is een middel om
dat te bereiken. Palliatieve sedatie verkort het leven niet”.
Inleiding:
Er bestaan nogal wat misverstanden over palliatieve zorg, palliatieve sedatie, terminale zorg
en euthanasie. Deze termen worden nogal eens door elkaar gebruikt. Onterecht, want er is
wel degelijk een wezenlijk verschil. Hieronder ga ik proberen de verschillen duidelijk te
maken, alvorens palliatieve sedatie uit te leggen.
Misverstanden:
Zoals ik in de inleiding al beschreef: de termen palliatief, terminaal en euthanasie worden
regelmatig door elkaar gebruikt. Dit schept verwarring. Dit valt enigszins te verklaren doordat
er ook nog zoiets als “palliatief terminale zorg” bestaat, wat wijst op een naderend
levenseinde; maar palliatieve zorg (terminaal of niet) is er nooit op gericht om het
levenseinde te versnellen.
Uitleg termen:
Palliatieve zorg:
● Palliatief is afgeleid van het Griekse woord “palliatie” oftewel verlichting, verzachting.
● Palliatieve zorg is niet gericht op genezing, maar is er op gericht om de kwaliteit van
leven van mensen zo aangenaam mogelijk te maken. Mensen die bijvoorbeeld de
diagnose“dementie” krijgen, leven gemiddeld nog 10 jaar na deze diagnose, maar
genezing is (nog) niet mogelijk. Naarmate de ziekte vordert worden er zoveel mogelijk
middelen ingezet om deze mensen ( en hun naasten) te ondersteunen en te
begeleiden zodat hun kwaliteit van leven zoveel mogelijk bewaakt wordt.
● Palliatieve zorg stelt de behoeften van de patiënt ( en diens naasten) zoveel mogelijk
centraal. De zorg wordt niet alleen verleend door medisch geschoold personeel, maar
door iedereen die betrokken is bij de patiënt.
Terminale zorg:
● Terminaal ben je nadat de huisarts (of specialist) een terminaalverklaring heeft
afgegeven. Een terminaalverklaring betekent dat de arts binnen 3 maanden na het
opstellen van deze verklaring, verwacht dat het overlijden plaats zal vinden. Met deze
verklaring kan er een indicatie voor terminale zorg aangevraagd worden (voorheen
zorgzwaartepakket 10). Een terminaalverklaring kan tot 3 keer verlengd worden ( dus
in totaal 1 jaar).
Euthanasie:
● Euthanasie is het actief beëindigen van het leven, door een arts, van mensen die
ondraaglijk lijden.
● Hiervoor bestaat strenge wet- en regelgeving de “Euthanasiewet”.
● Van een verzoek tot euthanasie, tot de uitvoering ervan, neemt vaak veel tijd in
beslag. Er zijn altijd, minimaal, 2 artsen bij betrokken. Vaak komt het verzoek bij de
huisarts binnen, deze moet het verzoek vervolgens voorleggen aan een zogenoemde
SCEN-arts. Deze beoordeelt en geeft advies over het al dan niet toekennen van de
wens tot euthanasie. Deze arts moet de persoon ook zelf gesproken hebben om aan
de zorgvuldigheidseisen te voldoen. Een arts kan niet verplicht worden om mee te
werken aan euthanasie.
PALLIATIEVE SEDATIE
“Palliatieve sedatie is het opzettelijk verlagen van het bewustzijn van een patiënt in de
laatste levensfase. Doel is het lijden te verlichten. Het bewustzijn verlagen is een middel om
dat te bereiken. Palliatieve sedatie verkort het leven niet”.
Inleiding:
Er bestaan nogal wat misverstanden over palliatieve zorg, palliatieve sedatie, terminale zorg
en euthanasie. Deze termen worden nogal eens door elkaar gebruikt. Onterecht, want er is
wel degelijk een wezenlijk verschil. Hieronder ga ik proberen de verschillen duidelijk te
maken, alvorens palliatieve sedatie uit te leggen.
Misverstanden:
Zoals ik in de inleiding al beschreef: de termen palliatief, terminaal en euthanasie worden
regelmatig door elkaar gebruikt. Dit schept verwarring. Dit valt enigszins te verklaren doordat
er ook nog zoiets als “palliatief terminale zorg” bestaat, wat wijst op een naderend
levenseinde; maar palliatieve zorg (terminaal of niet) is er nooit op gericht om het
levenseinde te versnellen.
Uitleg termen:
Palliatieve zorg:
● Palliatief is afgeleid van het Griekse woord “palliatie” oftewel verlichting, verzachting.
● Palliatieve zorg is niet gericht op genezing, maar is er op gericht om de kwaliteit van
leven van mensen zo aangenaam mogelijk te maken. Mensen die bijvoorbeeld de
diagnose“dementie” krijgen, leven gemiddeld nog 10 jaar na deze diagnose, maar
genezing is (nog) niet mogelijk. Naarmate de ziekte vordert worden er zoveel mogelijk
middelen ingezet om deze mensen ( en hun naasten) te ondersteunen en te
begeleiden zodat hun kwaliteit van leven zoveel mogelijk bewaakt wordt.
● Palliatieve zorg stelt de behoeften van de patiënt ( en diens naasten) zoveel mogelijk
centraal. De zorg wordt niet alleen verleend door medisch geschoold personeel, maar
door iedereen die betrokken is bij de patiënt.
Terminale zorg:
● Terminaal ben je nadat de huisarts (of specialist) een terminaalverklaring heeft
afgegeven. Een terminaalverklaring betekent dat de arts binnen 3 maanden na het
opstellen van deze verklaring, verwacht dat het overlijden plaats zal vinden. Met deze
verklaring kan er een indicatie voor terminale zorg aangevraagd worden (voorheen
zorgzwaartepakket 10). Een terminaalverklaring kan tot 3 keer verlengd worden ( dus
in totaal 1 jaar).
Euthanasie:
● Euthanasie is het actief beëindigen van het leven, door een arts, van mensen die
ondraaglijk lijden.
● Hiervoor bestaat strenge wet- en regelgeving de “Euthanasiewet”.
● Van een verzoek tot euthanasie, tot de uitvoering ervan, neemt vaak veel tijd in
beslag. Er zijn altijd, minimaal, 2 artsen bij betrokken. Vaak komt het verzoek bij de
huisarts binnen, deze moet het verzoek vervolgens voorleggen aan een zogenoemde
SCEN-arts. Deze beoordeelt en geeft advies over het al dan niet toekennen van de
wens tot euthanasie. Deze arts moet de persoon ook zelf gesproken hebben om aan
de zorgvuldigheidseisen te voldoen. Een arts kan niet verplicht worden om mee te
werken aan euthanasie.
