Bronnenonderzoek
Inhoudsopgave
College 1 .......................................................................................................................................................... 2
College 2 .......................................................................................................................................................... 6
College 3 ........................................................................................................................................................ 11
College 4 ........................................................................................................................................................ 15
College 5 ........................................................................................................................................................ 19
College 6 ........................................................................................................................................................ 25
TOETS 42, 29 goed
1
, College 1
Kritisch denken
- Want
o Laat je niet misleiden
o Snap je onderwerp
o Onderbouw je keuzes
o Hbo-vaardigheid
o Moeilijk! Je leert het niet vanzelf
- Gebruik
o Eigenlijk altijd handig
o Professioneel
o Privé
Kritisch denken
- Wat is het?
o ‘Redeneren en formuleren, interpreteren, analyseren en synthetiseren van
informatie, hiaten in kennis signaleren en stellen van betekenisvolle vragen. ‘.
Sternberg (1986)
o ‘the assessment of what might be called evidence, in order to make a
judgment’. (Moon, 2008)
o Kritisch denken betekent dat je redeneert en reflecteert voordat je een
standpunt inneemt of een besluit neemt hoe te handelen en dat je kunt
verklaren waarop dat standpunt/besluit is gebaseerd.” (ook een bruikbare
werkdefinitie van Avans Hogeschool)
- Hoe leer je het?
o Snappen wat het is
o Snappen waarom
o Trainen
o Bewust toepassen
o Blackboard: Van Gelder (2005) (gearceerde delen tentamenstof)
Kritisch denken - train jezelf
- Andere oefeningen zijn bijvoorbeeld:
o Geef een alien een rondleiding, of leg uit wat een spel is, wat oorlog is, wat
een voetbalstadion is en wat mensen daar doen, etc.
o Bedenk of iets een feit of een mening is en waarom
o Bedenk zoveel mogelijk betekenissen bij droodles (er zijn er vele)
o Beantwoord 5x de waarom-vraag
Argumentatie in kaart brengen
- Want
o Beoordeel beweringen
o Beoordeel bronnen
o Bouw je onderbouwing op
o Oefen je kritisch-denken-ski
- Gebruik
2
, o Als je een besluit moet nemen
o Bij discussie/meningsverschil
o Als je wil overtuigen
o Als je iets voor jezelf helder wil krijgen
Bewust toepassen: argumentatie beoordelen
- ‘The assessment of what might be called evidence, in order to make a judgment’.
(Moon, 2008)
- Maak er een plaatje (redeneerschema) van
- En beoordeel de onderdelen en samenhang
Begrippen
- Bewering, stelling, standpunt, claim:
o Datgene wat jou gevraagd wordt voor ‘waar’ aan te nemen.
- Argument, reden:
o Waarom het zo is
- Bezwaar/tegenargument/tegenwerping:
o Waarom het niet zo is
- Ondersteunend gegeven:
o Vaak een bron, argument voor het argument (en dan hoort daar weer een
ondersteunend gegeven onder)
- Rechtvaardiging:
o Wat het argument te maken heeft met de bewering
- Voorbehoud:
o Zijn er uitzonderingen? Kun je je voor veel elementen afvragen (bewering,
argument, bezwaar, rechtvaardiging)
3
, Train jezelf in kritische vragen
1. Identificeer de onderdelen
a. Wat wordt er beweerd?
b. Wat zijn de argumenten?
2. Beoordeel het verband:
a. Wat heeft het argument met de bewering te maken?
b. Is dat altijd zo?
3. Beoordeel de argumenten
a. Hoe weet je dat eigenlijk (welke ondersteunende gegevens worden gegeven)?
b. Hoe aannemelijk vind je het ondersteunende gegeven? Waarom?
c. Hoe aannemelijk vind je het argument? Waarom?
Denkfouten: een kleine selectie
- De evolutionaire ontwikkeling van mensen is gebaseerd op patroonherkenning en
heuristieken (stereotypes, naive beliefs, shortcuts, etc.). We zijn dus niet zo
‘gemaakt’ voor kritisch denken, het is contra-intuïtief voor mensen om te doen.
- Om te (her)kennen (en dus niet te gebruiken)
o Confirmation bias
o Belief perseverance
o Authority fallacy (video)
o Strawman fallacy (video)
o Many more (ook interresant maar geen tentmenstof)
- Sommige worden ook wel drog- of schijnredeneringen genoemd, maar
overeenkomst is dat aan alle een denkfout ten grondslag ligt. Meer fallacies (wel
interessant, geen tentamenstof):
- https://youtu.be/8qb-h0sXkH4 (the idea channel, tip: je kunt YT ook vertraagd
afspelen)
4
Inhoudsopgave
College 1 .......................................................................................................................................................... 2
College 2 .......................................................................................................................................................... 6
College 3 ........................................................................................................................................................ 11
College 4 ........................................................................................................................................................ 15
College 5 ........................................................................................................................................................ 19
College 6 ........................................................................................................................................................ 25
TOETS 42, 29 goed
1
, College 1
Kritisch denken
- Want
o Laat je niet misleiden
o Snap je onderwerp
o Onderbouw je keuzes
o Hbo-vaardigheid
o Moeilijk! Je leert het niet vanzelf
- Gebruik
o Eigenlijk altijd handig
o Professioneel
o Privé
Kritisch denken
- Wat is het?
o ‘Redeneren en formuleren, interpreteren, analyseren en synthetiseren van
informatie, hiaten in kennis signaleren en stellen van betekenisvolle vragen. ‘.
Sternberg (1986)
o ‘the assessment of what might be called evidence, in order to make a
judgment’. (Moon, 2008)
o Kritisch denken betekent dat je redeneert en reflecteert voordat je een
standpunt inneemt of een besluit neemt hoe te handelen en dat je kunt
verklaren waarop dat standpunt/besluit is gebaseerd.” (ook een bruikbare
werkdefinitie van Avans Hogeschool)
- Hoe leer je het?
o Snappen wat het is
o Snappen waarom
o Trainen
o Bewust toepassen
o Blackboard: Van Gelder (2005) (gearceerde delen tentamenstof)
Kritisch denken - train jezelf
- Andere oefeningen zijn bijvoorbeeld:
o Geef een alien een rondleiding, of leg uit wat een spel is, wat oorlog is, wat
een voetbalstadion is en wat mensen daar doen, etc.
o Bedenk of iets een feit of een mening is en waarom
o Bedenk zoveel mogelijk betekenissen bij droodles (er zijn er vele)
o Beantwoord 5x de waarom-vraag
Argumentatie in kaart brengen
- Want
o Beoordeel beweringen
o Beoordeel bronnen
o Bouw je onderbouwing op
o Oefen je kritisch-denken-ski
- Gebruik
2
, o Als je een besluit moet nemen
o Bij discussie/meningsverschil
o Als je wil overtuigen
o Als je iets voor jezelf helder wil krijgen
Bewust toepassen: argumentatie beoordelen
- ‘The assessment of what might be called evidence, in order to make a judgment’.
(Moon, 2008)
- Maak er een plaatje (redeneerschema) van
- En beoordeel de onderdelen en samenhang
Begrippen
- Bewering, stelling, standpunt, claim:
o Datgene wat jou gevraagd wordt voor ‘waar’ aan te nemen.
- Argument, reden:
o Waarom het zo is
- Bezwaar/tegenargument/tegenwerping:
o Waarom het niet zo is
- Ondersteunend gegeven:
o Vaak een bron, argument voor het argument (en dan hoort daar weer een
ondersteunend gegeven onder)
- Rechtvaardiging:
o Wat het argument te maken heeft met de bewering
- Voorbehoud:
o Zijn er uitzonderingen? Kun je je voor veel elementen afvragen (bewering,
argument, bezwaar, rechtvaardiging)
3
, Train jezelf in kritische vragen
1. Identificeer de onderdelen
a. Wat wordt er beweerd?
b. Wat zijn de argumenten?
2. Beoordeel het verband:
a. Wat heeft het argument met de bewering te maken?
b. Is dat altijd zo?
3. Beoordeel de argumenten
a. Hoe weet je dat eigenlijk (welke ondersteunende gegevens worden gegeven)?
b. Hoe aannemelijk vind je het ondersteunende gegeven? Waarom?
c. Hoe aannemelijk vind je het argument? Waarom?
Denkfouten: een kleine selectie
- De evolutionaire ontwikkeling van mensen is gebaseerd op patroonherkenning en
heuristieken (stereotypes, naive beliefs, shortcuts, etc.). We zijn dus niet zo
‘gemaakt’ voor kritisch denken, het is contra-intuïtief voor mensen om te doen.
- Om te (her)kennen (en dus niet te gebruiken)
o Confirmation bias
o Belief perseverance
o Authority fallacy (video)
o Strawman fallacy (video)
o Many more (ook interresant maar geen tentmenstof)
- Sommige worden ook wel drog- of schijnredeneringen genoemd, maar
overeenkomst is dat aan alle een denkfout ten grondslag ligt. Meer fallacies (wel
interessant, geen tentamenstof):
- https://youtu.be/8qb-h0sXkH4 (the idea channel, tip: je kunt YT ook vertraagd
afspelen)
4
