Taak 1
Probleemstelling:
Hoe zijn bedreigingen van gezondheid over de tijd heen veranderd?
Leerdoelen:
1. Wat betekent chronische ziekte?
Ziekte = schadelijke lichamelijke of psychische afwijking of aandoening van een organisme
waardoor deze minder functioneert.
Betekenissen ziekte:
-Ervaren ziekte (illness): subjectieve ervaring van ziekte psychisch
-Ziekte in de medische zin van het woord (disease) aanwezigheid van een aandoening
waarvoor medische diagnose kan worden gesteld biologisch
-Ziektegedrag (sickness) sociaal
Chronische ziekte = ziekte waarbij over het algemeen geen uitzicht is op volledig herstel.
Oorzaak lastig vast te stellen dus behandeling niet optimaal
Van den Bos:
4 typen: levensbedreigend (kanker, beroerte), aandoening progressief verslechteren
invaliderend (chronisch hartfalen), chronische psychische stoornissen (schizofrenie, dementie,
aandoeningen met periodieke klachten (epilepsie)
Langer dan 3 maanden ziek:
Kenmerken:
-Meestal gepaard met pijn, geestelijk lijden, beperkingen in functioneren of andere klachten
-Langdurige vermindering kwaliteit van leven.
-Meer frequente, lange ziekenhuisopname
-Meer kans op complicatie na operatie
-Meer kans op vroegtijdig overlijden
-Veel en langdurige zorg nodig
-Meest voorkomend (2015): dementie, longkanker, beroerte, coronaire hartziekten, hartfalen
-8,2 miljoen chronische ziektes (slechts 5 miljoen naar dokter)
Pathogenese = inzicht in ontstaan, ontwikkeling en verloop van aandoening risicofactoren
ziekte/ongezondheid aanpakken vs salutogenese
Ziekte
-Lichamelijk disease: aantoonbare medisch-biologische afwijking (onopgemerkte/niet
ervaren ziekte, wel medisch-biologisch aanwezig)
-Psychisch illness: ziekte-ervaring/niet goed voelen (ervaren klachten met normaal
gezond gedrag)
-Sociaal sickness: gedrag in combinatie met omgeving (simulerende patiënt
gedragen als zieke maar geen klachten/afwijkingen)
2. Wat zijn determinanten van ongezondheid? (vroeger en nu)
Vroeger:
Aanleg riolering, drinkwatersystemen. Wetenschap infectieziektes, kindersterfte,
behandelmethoden, collectief zorgsysteem.
Nu: Meer globalisering microbiologische grenzen vervallen dus meer risico op
infectieziektes
-Basisstructuur voor ontwikkeling goede gezondheid, maar toename welvaartsziektes
(kanker en chronische ziektes zoals diabetes type 2, hart- en vaatziektes en overgewicht,
stress: hoge prestatiedruk, gebrek aan tijd).
-Oorzaken:
o Welvaart, automatisering en technologie makkelijker ongezond (welvaartsziektes).
o Stress, prestatiedruk, gebrek aan tijd
o Aard beroepen: meer zitten, minder bewegen (bewegingsarmoede).
o Vrije tijd: met toename alcohol en tabak
o Verwarring en vragen over gezondheid