1
Verdieping in de
Orthopedagogiek
Inhoud
Week 1: college...................................................................................................... 6
Methoden van een orthopedagoog......................................................................8
Voorbeeldvragen – vragen................................................................................ 11
Voorbeeldvragen – antwoorden.........................................................................11
Belangrijke begrippen....................................................................................... 12
Week 2: college.................................................................................................... 13
Voorbeeldvragen – vragen................................................................................ 13
Voorbeeldvragen – antwoorden.........................................................................14
Belangrijke begrippen....................................................................................... 15
Gedragsproblemen in de forensische setting....................................................19
Diagnostiek en behandeling in forensische setting........................................19
Week 3: College.................................................................................................... 23
Voorbeeldvragen – vragen................................................................................ 23
Voorbeeldvragen – antwoorden.........................................................................24
Belangrijke begrippen....................................................................................... 25
H13 Angsten................................................................................................... 25
H14 stemmingsstoornissen............................................................................ 27
Verdiepend college............................................................................................ 31
Vragen............................................................................................................... 31
Antwoorden....................................................................................................... 33
Wat is internaliserende problematiek?...........................................................34
Hoe vaak komt internaliserende problematiek voor?.....................................34
Verschillende perspectieven op psychopathologie.........................................36
Risico- en beschermingsfactoren...................................................................37
Week 4: College.................................................................................................... 38
Voorbeeldvragen – vragen................................................................................ 38
Voorbeeldvragen – antwoorden.........................................................................39
Belangrijke begrippen ASS................................................................................ 40
Belangrijke begrippen AD(h)D...........................................................................43
Week 6: College.................................................................................................... 51
Belangrijke begrippen....................................................................................... 51
Taalstoornis.................................................................................................... 51
1
, 2
Leerstoornissen: dyslexie en dyscalculie.......................................................52
Voorbeeldvragen – vragen................................................................................ 59
Voorbeeldvragen – antwoorden.........................................................................60
Verdiepend college: stof.................................................................................... 61
Verdiepend college: casus................................................................................. 62
Week 7: College.................................................................................................... 63
Voorbeeldvragen – vragen................................................................................ 63
Voorbeeldvragen – antwoorden.........................................................................64
Belangrijke begrippen....................................................................................... 65
Hoofdstuk verstandelijke beperking (H3).......................................................65
Hoofdstuk fysieke beperking (H7)..................................................................71
Verdiepend college............................................................................................ 81
Week 8: College.................................................................................................... 90
Voorbeeldvragen – vragen................................................................................ 90
Voorbeeldvragen – antwoorden.........................................................................91
Belangrijke begrippen....................................................................................... 92
Hoofdstuk 5: doof en slechthorendheid..........................................................92
Hoofdstuk 6: blindheid en slechtziendheid.....................................................98
Verdiepend college.......................................................................................... 108
Bartiméus..................................................................................................... 108
Visuele beperking......................................................................................... 109
Cerebrale visuele stoornis (CVI)...................................................................110
Diagnostiek.................................................................................................. 113
Begeleiding.................................................................................................. 114
Week 1: Theorie................................................................................................. 116
Classificatie..................................................................................................... 116
DSM.............................................................................................................. 119
Psychische stoornis...................................................................................... 124
Diagnostiek..................................................................................................... 126
Verschil classificatie en diagnostiek................................................................128
Epidemiologie.................................................................................................. 131
Samenvatting van hoofdstuk 2........................................................................132
Theorieen over ontwikkeling........................................................................... 133
De Bio-ecologische systeemtheorie.............................................................133
Ontwikkelingsopgaven................................................................................. 134
Risico- en beschermingsfactoren....................................................................137
Risicofactoren.............................................................................................. 137
2
, 3
Beschermingsfactoren................................................................................. 139
Ontwikkelingstrajecten.................................................................................... 140
Hulpverlening.................................................................................................. 141
Behandeling................................................................................................. 142
Samenvatting van Hoofdstuk 3.......................................................................142
Week 2 : Theorie over Agressie en gedragsstoornissen.....................................144
Normale ontwikkeling: agressie, gehoorzaamheid en moraliteit..................145
Gedragsstoornissen...................................................................................... 150
Culturele en maatschappelijke invloeden....................................................162
Risico- en beschermingsfactoren.................................................................165
Week 3: Theorie over internaliserende problematiek.........................................171
Hoofdstuk 13: internaliserende problematiek (13.1-13.5)...............................171
Normale ontwikkeling van angst..................................................................171
Beschrijving van de angststoornissen..........................................................177
Differentiaaldiagnose: waar lijkt het op?......................................................187
Risico- en beschermingsfactoren.................................................................192
Hoofdstuk 14: Stemmingsstoornissen (14.1-14.5)..........................................195
Differentiaaldiagnose: waar lijkt het op?......................................................210
Comorbiditeit: waar gaat het vaak mee samen?..........................................211
Prevalentie: hoe vaak komt het voor?..........................................................211
Verschillen tussen jongens en meisjes.........................................................212
Culturele en maatschappelijke invloeden....................................................214
Risico- en beschermingsfactoren.................................................................215
Week 4: Theorie over ASS en ADHD...................................................................220
Hoofdtuk 8: ASS (8.1-8.5)................................................................................ 220
De normale ontwikkeling van sociale interactie in de eerste 5 jaren...........220
Autismespectrumstoornissen.......................................................................222
5 theorieën om ASS te ‘verklaren’...............................................................228
Subgroepen binnen het autistische spectrum.................................................230
Differentiaaldiagnose: waar lijkt het op?......................................................237
Comorbiditeit: waarmee gaat het vaak samen?...........................................237
Prevalentie: hoe vaak komt het voor?..........................................................240
Verschillen tussen jongens en meisjes.........................................................241
Culturele en maatschappelijke invloeden....................................................241
Risico-en beschermingsfactoren..................................................................242
Hoofdstuk 11: ADHD........................................................................................ 244
Normale ontwikkeling van zelfregulatie en executieve functies..................244
3
, 4
Aandachtsdeficiëntie-/hyperactiviteitsstoornis.............................................254
Differentiaaldiagnose: waar lijkt het op?......................................................263
Comorbiditeit: waarmee gaat het vaak samen?...........................................264
Prevalentie: hoe vaak komt het voor?..........................................................265
Verschillen tussen jongens en meisjes.........................................................265
Culturele en maatschappelijke invloeden....................................................266
Risico en beschermingsfactoren..................................................................267
Week 6: Theorie over Taal-, spraak- en leerstoornissen.....................................272
Normale ontwikkeling................................................................................... 272
Taal-, spraak- en leerstoornissen.................................................................283
Taalstoornis.................................................................................................. 285
Leerstoornissen: dyslexie en dyscalculie.....................................................285
Differentiaaldiagnose: waar lijkt het op?......................................................288
Comorbiditeit: waarmee gaat het vaak samen?...........................................289
Prevalentie: hoe vaak komt het voor?..........................................................289
Verschillen tussen jongens en meisjes.........................................................289
Culturele normen......................................................................................... 291
Wisselwerking tussen ouderlijk handelen en kindgedrag.............................291
Risico- en beschermingsfactoren.................................................................292
Beschermingsfactoren................................................................................. 293
Als risico voor de verdere ontwikkeling........................................................293
Week 7: Theorie over Verstandelijke en fysieke beperking................................294
Hoofdstuk 3: 3.1. t/m 3.7............................................................................. 294
Prevalentie: hoe vaak komt het voor?..........................................................296
Hoofdstuk 7: 7.1. t/m 7.5.1.4 & 7.6 t/m 7.6.1...............................................304
Terminologie................................................................................................ 305
Neurologische aandoeningen.......................................................................307
Spieraandoeningen/ musculaire problemen.................................................318
Orthopedische problemen............................................................................321
Prevalentie................................................................................................... 323
Opvoeding en onderwijs............................................................................... 324
Diagnostiek.................................................................................................. 327
Week 8: Theorie over Visuele beperkingen en doofblindheid.............................329
Hoofdstuk 5: 5.1. t/m 5.2............................................................................. 329
Beschrijving van de doelgroep.....................................................................329
Audiologische classificatie............................................................................330
Orthopedagogische classificatie...................................................................335
4
Verdieping in de
Orthopedagogiek
Inhoud
Week 1: college...................................................................................................... 6
Methoden van een orthopedagoog......................................................................8
Voorbeeldvragen – vragen................................................................................ 11
Voorbeeldvragen – antwoorden.........................................................................11
Belangrijke begrippen....................................................................................... 12
Week 2: college.................................................................................................... 13
Voorbeeldvragen – vragen................................................................................ 13
Voorbeeldvragen – antwoorden.........................................................................14
Belangrijke begrippen....................................................................................... 15
Gedragsproblemen in de forensische setting....................................................19
Diagnostiek en behandeling in forensische setting........................................19
Week 3: College.................................................................................................... 23
Voorbeeldvragen – vragen................................................................................ 23
Voorbeeldvragen – antwoorden.........................................................................24
Belangrijke begrippen....................................................................................... 25
H13 Angsten................................................................................................... 25
H14 stemmingsstoornissen............................................................................ 27
Verdiepend college............................................................................................ 31
Vragen............................................................................................................... 31
Antwoorden....................................................................................................... 33
Wat is internaliserende problematiek?...........................................................34
Hoe vaak komt internaliserende problematiek voor?.....................................34
Verschillende perspectieven op psychopathologie.........................................36
Risico- en beschermingsfactoren...................................................................37
Week 4: College.................................................................................................... 38
Voorbeeldvragen – vragen................................................................................ 38
Voorbeeldvragen – antwoorden.........................................................................39
Belangrijke begrippen ASS................................................................................ 40
Belangrijke begrippen AD(h)D...........................................................................43
Week 6: College.................................................................................................... 51
Belangrijke begrippen....................................................................................... 51
Taalstoornis.................................................................................................... 51
1
, 2
Leerstoornissen: dyslexie en dyscalculie.......................................................52
Voorbeeldvragen – vragen................................................................................ 59
Voorbeeldvragen – antwoorden.........................................................................60
Verdiepend college: stof.................................................................................... 61
Verdiepend college: casus................................................................................. 62
Week 7: College.................................................................................................... 63
Voorbeeldvragen – vragen................................................................................ 63
Voorbeeldvragen – antwoorden.........................................................................64
Belangrijke begrippen....................................................................................... 65
Hoofdstuk verstandelijke beperking (H3).......................................................65
Hoofdstuk fysieke beperking (H7)..................................................................71
Verdiepend college............................................................................................ 81
Week 8: College.................................................................................................... 90
Voorbeeldvragen – vragen................................................................................ 90
Voorbeeldvragen – antwoorden.........................................................................91
Belangrijke begrippen....................................................................................... 92
Hoofdstuk 5: doof en slechthorendheid..........................................................92
Hoofdstuk 6: blindheid en slechtziendheid.....................................................98
Verdiepend college.......................................................................................... 108
Bartiméus..................................................................................................... 108
Visuele beperking......................................................................................... 109
Cerebrale visuele stoornis (CVI)...................................................................110
Diagnostiek.................................................................................................. 113
Begeleiding.................................................................................................. 114
Week 1: Theorie................................................................................................. 116
Classificatie..................................................................................................... 116
DSM.............................................................................................................. 119
Psychische stoornis...................................................................................... 124
Diagnostiek..................................................................................................... 126
Verschil classificatie en diagnostiek................................................................128
Epidemiologie.................................................................................................. 131
Samenvatting van hoofdstuk 2........................................................................132
Theorieen over ontwikkeling........................................................................... 133
De Bio-ecologische systeemtheorie.............................................................133
Ontwikkelingsopgaven................................................................................. 134
Risico- en beschermingsfactoren....................................................................137
Risicofactoren.............................................................................................. 137
2
, 3
Beschermingsfactoren................................................................................. 139
Ontwikkelingstrajecten.................................................................................... 140
Hulpverlening.................................................................................................. 141
Behandeling................................................................................................. 142
Samenvatting van Hoofdstuk 3.......................................................................142
Week 2 : Theorie over Agressie en gedragsstoornissen.....................................144
Normale ontwikkeling: agressie, gehoorzaamheid en moraliteit..................145
Gedragsstoornissen...................................................................................... 150
Culturele en maatschappelijke invloeden....................................................162
Risico- en beschermingsfactoren.................................................................165
Week 3: Theorie over internaliserende problematiek.........................................171
Hoofdstuk 13: internaliserende problematiek (13.1-13.5)...............................171
Normale ontwikkeling van angst..................................................................171
Beschrijving van de angststoornissen..........................................................177
Differentiaaldiagnose: waar lijkt het op?......................................................187
Risico- en beschermingsfactoren.................................................................192
Hoofdstuk 14: Stemmingsstoornissen (14.1-14.5)..........................................195
Differentiaaldiagnose: waar lijkt het op?......................................................210
Comorbiditeit: waar gaat het vaak mee samen?..........................................211
Prevalentie: hoe vaak komt het voor?..........................................................211
Verschillen tussen jongens en meisjes.........................................................212
Culturele en maatschappelijke invloeden....................................................214
Risico- en beschermingsfactoren.................................................................215
Week 4: Theorie over ASS en ADHD...................................................................220
Hoofdtuk 8: ASS (8.1-8.5)................................................................................ 220
De normale ontwikkeling van sociale interactie in de eerste 5 jaren...........220
Autismespectrumstoornissen.......................................................................222
5 theorieën om ASS te ‘verklaren’...............................................................228
Subgroepen binnen het autistische spectrum.................................................230
Differentiaaldiagnose: waar lijkt het op?......................................................237
Comorbiditeit: waarmee gaat het vaak samen?...........................................237
Prevalentie: hoe vaak komt het voor?..........................................................240
Verschillen tussen jongens en meisjes.........................................................241
Culturele en maatschappelijke invloeden....................................................241
Risico-en beschermingsfactoren..................................................................242
Hoofdstuk 11: ADHD........................................................................................ 244
Normale ontwikkeling van zelfregulatie en executieve functies..................244
3
, 4
Aandachtsdeficiëntie-/hyperactiviteitsstoornis.............................................254
Differentiaaldiagnose: waar lijkt het op?......................................................263
Comorbiditeit: waarmee gaat het vaak samen?...........................................264
Prevalentie: hoe vaak komt het voor?..........................................................265
Verschillen tussen jongens en meisjes.........................................................265
Culturele en maatschappelijke invloeden....................................................266
Risico en beschermingsfactoren..................................................................267
Week 6: Theorie over Taal-, spraak- en leerstoornissen.....................................272
Normale ontwikkeling................................................................................... 272
Taal-, spraak- en leerstoornissen.................................................................283
Taalstoornis.................................................................................................. 285
Leerstoornissen: dyslexie en dyscalculie.....................................................285
Differentiaaldiagnose: waar lijkt het op?......................................................288
Comorbiditeit: waarmee gaat het vaak samen?...........................................289
Prevalentie: hoe vaak komt het voor?..........................................................289
Verschillen tussen jongens en meisjes.........................................................289
Culturele normen......................................................................................... 291
Wisselwerking tussen ouderlijk handelen en kindgedrag.............................291
Risico- en beschermingsfactoren.................................................................292
Beschermingsfactoren................................................................................. 293
Als risico voor de verdere ontwikkeling........................................................293
Week 7: Theorie over Verstandelijke en fysieke beperking................................294
Hoofdstuk 3: 3.1. t/m 3.7............................................................................. 294
Prevalentie: hoe vaak komt het voor?..........................................................296
Hoofdstuk 7: 7.1. t/m 7.5.1.4 & 7.6 t/m 7.6.1...............................................304
Terminologie................................................................................................ 305
Neurologische aandoeningen.......................................................................307
Spieraandoeningen/ musculaire problemen.................................................318
Orthopedische problemen............................................................................321
Prevalentie................................................................................................... 323
Opvoeding en onderwijs............................................................................... 324
Diagnostiek.................................................................................................. 327
Week 8: Theorie over Visuele beperkingen en doofblindheid.............................329
Hoofdstuk 5: 5.1. t/m 5.2............................................................................. 329
Beschrijving van de doelgroep.....................................................................329
Audiologische classificatie............................................................................330
Orthopedagogische classificatie...................................................................335
4
