Scheikunde SE 4 6.1
Organische chemie = de chemie die zich bezighoudt met het bestuderen van koolstofverbindingen
- We spreken tegenwoordig van koolstofchemie
Koolstofverbindingen
- Een belangrijke bron is aardolie omdat dit bestaat uit ruim honderdduizend verschillende
koolstofverbindingen
- Er worden in het laboratorium verschillende koolstofverbindingen gemaakt, hierdoor is het nodig om de
koolstofverbindingen onder te verdelen in klassen die bepaalde eigenschappen hebben
Een klasse: koolwaterstoffen
- Hier behoren de verbindingen tussen die uitsluiten bestaan uit koolstof en waterstofatomen
- Je kan deze koolwaterstoffen ook weer verdelen in verschillende groepen
Homologe reeksen
- In één homologe reeks is de verhouding tussen het aantal C-atomen en het aantal H-atomen in de
moleculen gelijk
- In tabel 6.2 van je boek zie je de alkanen die homoloog zijn
Onvertakte en vertakte koolwaterstoffen
- Onvertakte koolwaterstofmolecuul = elk C-atoom is met een of twee andere C-atomen verbonden
- Vertakt koolwaterstofmolecuul = er komt minstens één C-atoom voor dat met drie of vier andere C-
atomen is verbonden
Verzadigde koolwaterstoffen
- Verzadigd = er komen uitsluitend enkele atoombindingen voor tussen de C-atomen
- De eenvoudigste groep zijn de alkanen
Onverzadigde koolwaterstoffen
- Er komen één of meer dubbele atoombindingen tussen C-atomen voor
- De eenvoudigste groep zijn de alkenen
- Soms zijn er ook onverzadigde stoffen met een drievoudige bindingen tussen twee C-atomen
- De eenvoudigste groep zijn de alkynen
Cyclische koolwaterstoffen
- Stommen met moleculen waar een ring van C-atomen in voorkomt
- De eenvoudigste groep zijn de cycloalkanen
- Cycloalkanen zijn dus isomeer met de alkenen en ze hebben dezelfde molecuulformule, maar een
andere structuurformule
- Cyclische verbinding = als in het molecuul een ring voorkomt
- Onvertakte = niet-cyclisch
- Vertakte = acyclisch
Aromaten
- Als koolwaterstoffen een bijzondere ringstructuur bevatten is dit afgeleid van de stof benzeen
- De structuurformule van benzeen word vaak vereenvoudigd
- Zoals je ziet in het plaatje lijkt het een stof met een drie dubbele binding en dat de atomen sterk naar
elkaar worden toe getrokken
- Nu blijkt dat de afstand tussen alle C-atomen in benzeen gelijk is. De zes ‘extra’ elektronen verdelen zich
dus gelijkmatig in een zeshoek van de ring van de C-atomen
- Aromaten = stoffen waarvan de moleculen een benzeenring bevatten
- Alifatische koolwaterstoffen = alle koolwaterstoffen die geen benzeenstructuur bevatten
Isomerie
- Een molecuul kan dus meestal op maar één manier opgebouwd zijn
- Maar soms komt het voor dat een molecuul vertakt en onvertakt voor komt
- Hierdoor kunnen er twee verschillende moleculen gebouwd worden en dat heet isomerie
- Isomeren = de twee verschillende stoffen
- Wanneer je meer C-atomen ter beschikking hebt om een koolstofskelet te bouwen, zijn er meer
mogelijkheden en neemt het aantal isomeren toe
, 6.2
Naamgeving van onvertakte alkanen moet je uit je hoofd leren
De naamgeving van een aantal vertakte alkanen moet je ook kennen (noem je
de alkylgroepen)
Organische chemie = de chemie die zich bezighoudt met het bestuderen van koolstofverbindingen
- We spreken tegenwoordig van koolstofchemie
Koolstofverbindingen
- Een belangrijke bron is aardolie omdat dit bestaat uit ruim honderdduizend verschillende
koolstofverbindingen
- Er worden in het laboratorium verschillende koolstofverbindingen gemaakt, hierdoor is het nodig om de
koolstofverbindingen onder te verdelen in klassen die bepaalde eigenschappen hebben
Een klasse: koolwaterstoffen
- Hier behoren de verbindingen tussen die uitsluiten bestaan uit koolstof en waterstofatomen
- Je kan deze koolwaterstoffen ook weer verdelen in verschillende groepen
Homologe reeksen
- In één homologe reeks is de verhouding tussen het aantal C-atomen en het aantal H-atomen in de
moleculen gelijk
- In tabel 6.2 van je boek zie je de alkanen die homoloog zijn
Onvertakte en vertakte koolwaterstoffen
- Onvertakte koolwaterstofmolecuul = elk C-atoom is met een of twee andere C-atomen verbonden
- Vertakt koolwaterstofmolecuul = er komt minstens één C-atoom voor dat met drie of vier andere C-
atomen is verbonden
Verzadigde koolwaterstoffen
- Verzadigd = er komen uitsluitend enkele atoombindingen voor tussen de C-atomen
- De eenvoudigste groep zijn de alkanen
Onverzadigde koolwaterstoffen
- Er komen één of meer dubbele atoombindingen tussen C-atomen voor
- De eenvoudigste groep zijn de alkenen
- Soms zijn er ook onverzadigde stoffen met een drievoudige bindingen tussen twee C-atomen
- De eenvoudigste groep zijn de alkynen
Cyclische koolwaterstoffen
- Stommen met moleculen waar een ring van C-atomen in voorkomt
- De eenvoudigste groep zijn de cycloalkanen
- Cycloalkanen zijn dus isomeer met de alkenen en ze hebben dezelfde molecuulformule, maar een
andere structuurformule
- Cyclische verbinding = als in het molecuul een ring voorkomt
- Onvertakte = niet-cyclisch
- Vertakte = acyclisch
Aromaten
- Als koolwaterstoffen een bijzondere ringstructuur bevatten is dit afgeleid van de stof benzeen
- De structuurformule van benzeen word vaak vereenvoudigd
- Zoals je ziet in het plaatje lijkt het een stof met een drie dubbele binding en dat de atomen sterk naar
elkaar worden toe getrokken
- Nu blijkt dat de afstand tussen alle C-atomen in benzeen gelijk is. De zes ‘extra’ elektronen verdelen zich
dus gelijkmatig in een zeshoek van de ring van de C-atomen
- Aromaten = stoffen waarvan de moleculen een benzeenring bevatten
- Alifatische koolwaterstoffen = alle koolwaterstoffen die geen benzeenstructuur bevatten
Isomerie
- Een molecuul kan dus meestal op maar één manier opgebouwd zijn
- Maar soms komt het voor dat een molecuul vertakt en onvertakt voor komt
- Hierdoor kunnen er twee verschillende moleculen gebouwd worden en dat heet isomerie
- Isomeren = de twee verschillende stoffen
- Wanneer je meer C-atomen ter beschikking hebt om een koolstofskelet te bouwen, zijn er meer
mogelijkheden en neemt het aantal isomeren toe
, 6.2
Naamgeving van onvertakte alkanen moet je uit je hoofd leren
De naamgeving van een aantal vertakte alkanen moet je ook kennen (noem je
de alkylgroepen)
