ONTWIKKELINGS- EN
LEVENSFASEPSYCHOLOGIE
Een analyse van de levensloop
Bron: www.dreamstime.com
Naam: M. Hidding
Studentennummer: 4690926
Datum: 22 – 02 – 2019
NCOI
Hbo Leergang Social Work – specialisatie SPH
Ontwikkelings- en levensfasepsychologie
,VOORWOORD
Mijn naam is xxx en ik ben 23 jaar. Ik woon samen met mijn vriend in Vlaardingen en ben
momenteel werkzaam als grondstewardess op Schiphol.
Ik kom oorspronkelijk niet uit het westen van het land, maar ik ben met mijn liefdevolle familie
opgegroeid in een pittoresk dorpje in Groningen. Ik heb een broer van 25 jaar oud en een 21-
jarig zusje waar ik een erg hechte band mee heb. Mijn ouders zijn een aantal jaren geleden
gescheiden, maar zowel met mijn vader als met mijn moeder kan ik het goed vinden.
Ik volg de opleiding HBO Leergang Social Work- specialisatie SPH uitgevoerd door NCOI als
thuisstudie. De modules die NCOI aanbiedt vind ik leerzaam en interessant, eveneens als
deze module. Deze module, genaamd ontwikkelings- en levensfasepsychologie, bevat als
examenopdracht dit verslag. Er komen veel persoonlijke gebeurtenissen en ervaringen aan
bod, omdat een analyse van een levensloop tot stand moet komen. Dit maakt de opdracht
persoonlijk. Voor deze opdracht is het opnemen van een interview van belang.
Het interview wordt gehouden met een goede vriendin van mij die ik als collega heb ontmoet
tijdens mijn werk op Schiphol. Ze heet ___ en ze is 29 jaar oud. We hebben inmiddels een
goede vriendschap opgebouwd. Op Schiphol hebben we samen veel verschillende situaties
meegemaakt en we zijn goed op elkaar afgestemd qua werk- en emotioneel niveau. Vandaar
dat zij mijn eerste keuze was met wie ik graag het interview wilde afleggen.
In het ouderlijk gezin van ___, bestaand uit totaal zes gezinsleden, is zij de oudste van de
vier kinderen. Het gezin bestaat uit vader, moeder, ___, twee broertjes en een zusje.
Inmiddels woont ze vier jaar samen met haar vriend en is ze werkzaam bij een reisbureau.
Echter heeft ze voorafgaand het interview duidelijk gemaakt dat ze niet graag in wilt gaan
over haar thuissituatie en over de band met haar ouders. Uiteraard respecteer ik dit en heb ik
daar rekening mee gehouden tijdens het voorbereiden en het afnemen van het interview.
Ik wil graag ___ bedanken voor het meewerken aan het interview en ik wil haar bedanken
voor haar openheid en eerlijkheid tijdens het beantwoorden van de vragen. Ook wil ik mijn
vriend hartelijk danken, omdat hij mijn steun en toeverlaat is tijdens deze nieuwe stap in mijn
leven en dat ik mede door hem deze studie kan volgen.
Deze opdracht bevat in mijn beleving leerzame, verrassende en vooral erg interessante
informatie. Ik hoop dat u als lezer hetzelfde mag ervaren.
Marjolein Hidding,
Vlaardingen, 22 februari
2
, SAMENVATTING
Dit verslag geldt als het examen van de module ontwikkelings- en levensfasepsychologie,
uitgevoerd door NCOI. In dit verslag wordt aan de hand van een op beeld vastgelegd
interview een analyse over de levensloop van een persoon tot stand gebracht. In de analyse
is het noodzakelijk dat er een aantal theorieën gekoppeld worden aan de gebeurtenissen en
ervaringen van de desbetreffende persoon, in dit geval Anika.
De analyse is opgebouwd in verschillende levensfasen van Anika. In hoofdstuk 1 wordt de
eerste levensfase besproken. Dit speelt zich vanaf de geboorte af tot het zesde levensjaar.
Hierbij komt de sensomotorische fase van Piaget aan bod. Ook de hechtingstheorie van
Ainsworth, het elektracomplex van Freud en de opvattingen over de persoonlijkheid van
Freud zijn toegepast. Tevens wordt de adaptie van Erikson uitgelegd en toegepast. Wat
opmerkelijk is, is dat het duidelijk wordt dat de thuissituatie van Anika niet positief gezind
was.
De tweede levensfase wordt besproken in hoofdstuk 2. In deze levensfase wordt feitelijk de
basisschoolperiode bedoeld. De sociale ontwikkeling verliep uitstekend bij Anika, maar
helaas verliep het leerproces minder goed. Er kan aan de hand van de antwoorden van
Anika worden vastgesteld dat het leerproces moeizaam ging. Ze had bijvoorbeeld bijles
nodig voor het vak rekenen. Hier wordt de cognitieve ontwikkelingstheorie van Piaget gelinkt
door middel van het stadium vlijt versus minderwaardigheid. De kenmerken van de
preoperationele fase van Piaget komen desondanks goed naar voren, omdat ze het vak taal
goed beheersde.
Hoofdstuk 3 bevat de informatie en theorieën uit de levensfase tussen twaalf jaar en twintig
jaar. De uitwerking en toepassing van het moraal redeneren van Kohlberg wordt beschreven.
Door middel van een quote van Anika uit het interview is vast te stellen dat zij zich in het
precontentionele moraal bevindt. Ook worden twee stadia van Erikson besproken, namelijk
identiteit versus identiteitsverwarring en intimiteit versus isolement. Deze twee stadia hebben
voor Anika een goede afloop.
Ter afsluiting wordt in hoofdstuk 4 de laatste levensfase van de betreffende persoon
besproken, namelijk de eerste volwassenheid. Anika bevindt zich momenteel in deze
levensfase. Er wordt teruggeblikt naar het stadium intimiteit versus isolement van Erikson en
ook het stadium generativiteit versus stagnatie wordt weergegeven. Anika heeft tussen de
conflicten van Erikson goed gehandeld en dat heeft haar ontwikkeling een positieve wending
gegeven. Ook passeert de theorie van Marcia het revue en wordt het verschil tussen de
opvattingen van Freud en Erikson in deze fase duidelijk.
Na de uitwerkingen van de levensfasen volgt mijn reflectie op het interview en tijdens deze
reflectie probeer ik de grens van mijn eigen deskundigheid aan te geven.
Vervolgens wordt in het literatuuroverzicht duidelijk welke bronnen ik heb gebruikt voor het
uitwerken van deze opdracht en het toepassen van de theorieën.
Tot slot zijn er een paar bijlagen toegevoegd die bijdrage leveren aan deze opdracht. Het
interview dat op beeld is opgenomen is apart verstuurd naar het examenbureau via
. De akkoordverklaring van de desbetreffende persoon voor het
opnemen van het interview is te vinden in bijlage 1. In bijlage 2 heb ik de theorieën
3
LEVENSFASEPSYCHOLOGIE
Een analyse van de levensloop
Bron: www.dreamstime.com
Naam: M. Hidding
Studentennummer: 4690926
Datum: 22 – 02 – 2019
NCOI
Hbo Leergang Social Work – specialisatie SPH
Ontwikkelings- en levensfasepsychologie
,VOORWOORD
Mijn naam is xxx en ik ben 23 jaar. Ik woon samen met mijn vriend in Vlaardingen en ben
momenteel werkzaam als grondstewardess op Schiphol.
Ik kom oorspronkelijk niet uit het westen van het land, maar ik ben met mijn liefdevolle familie
opgegroeid in een pittoresk dorpje in Groningen. Ik heb een broer van 25 jaar oud en een 21-
jarig zusje waar ik een erg hechte band mee heb. Mijn ouders zijn een aantal jaren geleden
gescheiden, maar zowel met mijn vader als met mijn moeder kan ik het goed vinden.
Ik volg de opleiding HBO Leergang Social Work- specialisatie SPH uitgevoerd door NCOI als
thuisstudie. De modules die NCOI aanbiedt vind ik leerzaam en interessant, eveneens als
deze module. Deze module, genaamd ontwikkelings- en levensfasepsychologie, bevat als
examenopdracht dit verslag. Er komen veel persoonlijke gebeurtenissen en ervaringen aan
bod, omdat een analyse van een levensloop tot stand moet komen. Dit maakt de opdracht
persoonlijk. Voor deze opdracht is het opnemen van een interview van belang.
Het interview wordt gehouden met een goede vriendin van mij die ik als collega heb ontmoet
tijdens mijn werk op Schiphol. Ze heet ___ en ze is 29 jaar oud. We hebben inmiddels een
goede vriendschap opgebouwd. Op Schiphol hebben we samen veel verschillende situaties
meegemaakt en we zijn goed op elkaar afgestemd qua werk- en emotioneel niveau. Vandaar
dat zij mijn eerste keuze was met wie ik graag het interview wilde afleggen.
In het ouderlijk gezin van ___, bestaand uit totaal zes gezinsleden, is zij de oudste van de
vier kinderen. Het gezin bestaat uit vader, moeder, ___, twee broertjes en een zusje.
Inmiddels woont ze vier jaar samen met haar vriend en is ze werkzaam bij een reisbureau.
Echter heeft ze voorafgaand het interview duidelijk gemaakt dat ze niet graag in wilt gaan
over haar thuissituatie en over de band met haar ouders. Uiteraard respecteer ik dit en heb ik
daar rekening mee gehouden tijdens het voorbereiden en het afnemen van het interview.
Ik wil graag ___ bedanken voor het meewerken aan het interview en ik wil haar bedanken
voor haar openheid en eerlijkheid tijdens het beantwoorden van de vragen. Ook wil ik mijn
vriend hartelijk danken, omdat hij mijn steun en toeverlaat is tijdens deze nieuwe stap in mijn
leven en dat ik mede door hem deze studie kan volgen.
Deze opdracht bevat in mijn beleving leerzame, verrassende en vooral erg interessante
informatie. Ik hoop dat u als lezer hetzelfde mag ervaren.
Marjolein Hidding,
Vlaardingen, 22 februari
2
, SAMENVATTING
Dit verslag geldt als het examen van de module ontwikkelings- en levensfasepsychologie,
uitgevoerd door NCOI. In dit verslag wordt aan de hand van een op beeld vastgelegd
interview een analyse over de levensloop van een persoon tot stand gebracht. In de analyse
is het noodzakelijk dat er een aantal theorieën gekoppeld worden aan de gebeurtenissen en
ervaringen van de desbetreffende persoon, in dit geval Anika.
De analyse is opgebouwd in verschillende levensfasen van Anika. In hoofdstuk 1 wordt de
eerste levensfase besproken. Dit speelt zich vanaf de geboorte af tot het zesde levensjaar.
Hierbij komt de sensomotorische fase van Piaget aan bod. Ook de hechtingstheorie van
Ainsworth, het elektracomplex van Freud en de opvattingen over de persoonlijkheid van
Freud zijn toegepast. Tevens wordt de adaptie van Erikson uitgelegd en toegepast. Wat
opmerkelijk is, is dat het duidelijk wordt dat de thuissituatie van Anika niet positief gezind
was.
De tweede levensfase wordt besproken in hoofdstuk 2. In deze levensfase wordt feitelijk de
basisschoolperiode bedoeld. De sociale ontwikkeling verliep uitstekend bij Anika, maar
helaas verliep het leerproces minder goed. Er kan aan de hand van de antwoorden van
Anika worden vastgesteld dat het leerproces moeizaam ging. Ze had bijvoorbeeld bijles
nodig voor het vak rekenen. Hier wordt de cognitieve ontwikkelingstheorie van Piaget gelinkt
door middel van het stadium vlijt versus minderwaardigheid. De kenmerken van de
preoperationele fase van Piaget komen desondanks goed naar voren, omdat ze het vak taal
goed beheersde.
Hoofdstuk 3 bevat de informatie en theorieën uit de levensfase tussen twaalf jaar en twintig
jaar. De uitwerking en toepassing van het moraal redeneren van Kohlberg wordt beschreven.
Door middel van een quote van Anika uit het interview is vast te stellen dat zij zich in het
precontentionele moraal bevindt. Ook worden twee stadia van Erikson besproken, namelijk
identiteit versus identiteitsverwarring en intimiteit versus isolement. Deze twee stadia hebben
voor Anika een goede afloop.
Ter afsluiting wordt in hoofdstuk 4 de laatste levensfase van de betreffende persoon
besproken, namelijk de eerste volwassenheid. Anika bevindt zich momenteel in deze
levensfase. Er wordt teruggeblikt naar het stadium intimiteit versus isolement van Erikson en
ook het stadium generativiteit versus stagnatie wordt weergegeven. Anika heeft tussen de
conflicten van Erikson goed gehandeld en dat heeft haar ontwikkeling een positieve wending
gegeven. Ook passeert de theorie van Marcia het revue en wordt het verschil tussen de
opvattingen van Freud en Erikson in deze fase duidelijk.
Na de uitwerkingen van de levensfasen volgt mijn reflectie op het interview en tijdens deze
reflectie probeer ik de grens van mijn eigen deskundigheid aan te geven.
Vervolgens wordt in het literatuuroverzicht duidelijk welke bronnen ik heb gebruikt voor het
uitwerken van deze opdracht en het toepassen van de theorieën.
Tot slot zijn er een paar bijlagen toegevoegd die bijdrage leveren aan deze opdracht. Het
interview dat op beeld is opgenomen is apart verstuurd naar het examenbureau via
. De akkoordverklaring van de desbetreffende persoon voor het
opnemen van het interview is te vinden in bijlage 1. In bijlage 2 heb ik de theorieën
3
