Pathologie Evelien Floor
Cardiovasculaire pathologie
Het hart
De meest voorkomende aangeboren hartafwijking is
een bicuspide aortaklep. Het hart is een spier dat
bestaat uit cardiomyocyten. Tussen de cardiomyocyten
zitten glanslijnen ofwel intercalaire schijven. Deze
zorgen ervoor dat de cardiomyocyten heel stevig tegen
elkaar aan zitten en voor het doorgeven van de
depolarisatiegolf. Cardiomyocyten zijn te herkennen
aan hun centrale kernen. Tussen de cardiomyocyten
bevinden zich vele bloedvaten en een netwerk van
collageen en fibroblasten. Er is aerobe verbranding in
het hart dus er zijn veel mitochondriën aanwezig.
Hypertrofie en dilatatie
Bij secundaire hypertrofie ziet men een dikkere wand en bij dilatatie een toegenomen ventrikel of
atrium grootte. Druk overbelasting van het hart leidt tot concentrische hypertrofie en volume
overbelasting leidt tot dilaterende hypertrofie. Bij een concentrisch hypertrofie is er enkel toename in
spiermassa. Bij een dilaterende hypertrofie neemt de diameter toe meestal in combinatie met
hypertrofie (toename spiermasse). De wanddikte kan dan afnemen, gelijk blijven of toenemen.
Oorzaken van concentrische hypertrofie zijn:
• Systemische hypertensie
• Aortaklep stenose (verkalking)
• Pulmonale hypertensie → rechter ventrikel hypertrofie en dilatatie
Oorzaken van dilaterende hypertrofie zijn:
• Mitralisklep insufficiëntie
• Aortaklep insufficiëntie
Bij hypertrofie van de cardiomyocyten worden de kernen ook erg groot. Dit komt omdat de
chromosomen al aan het delen zijn, er ontstaan polyploïde kernen met meerdere sets chromosomen.
Cardiomyocyten zijn echter uitgedifferentieerde cellen en kunnen dus niet delen. Bij concentrische
hypertrofie zullen de cellen met name breder worden en bij dilaterende hypertrofie langer.
1
, Pathologie Evelien Floor
Ischemische hartziekten
Het hart wordt met drie arteriën van zuurstofrijk bloed
voorzien: linker anterior descending arterie (LAD),
circumflex arterie (Cx) en de rechter coronair arterie
(RCA). De linker coronair arterie splitst in de Cx en de
LAD. En aan de andere kant bevindt zich de RCA. Al
deze vaten hebben weer kleine zijtakken die het hart
van zuurstofrijk bloed voorzien.
Men kan een rechts dominant systeem (4/5) of een
links dominant systeem (1/5) hebben. Bij een rechts
dominant systeem voorziet de linker circumflex arterie
het linker deel van het hart van bloed en de RCA het
rechterventrikel en het septum. Bij een links dominant
systeem voorziet de linker circumflex arterie naast het
linker deel van het hart ook het septum van bloed.
Ischemie is een tekort aan zuurstof en voedingsstoffen.
Atherosclerose
Atherosclerose is ook wel aderverkalking waardoor de bloedvaten vernauwen. Een arterie bestaat uit
drie lagen: adventitia, media en de intima. Tussen de intima en media ligt de lamina elastica interna.
Atherosclerose begint met enkele voorstadia. Op het moment dat men geboren wordt vindt intima
verdikking plaats, dit is een normaal proces. Er kunnen echter schuimcellige macrofagen in deze
verdikte intima gaan zitten bij een verhoogt cholesterolgehalte, dit wordt dan een fatty streak
genoemd. Dit is echter reversibel als het cholesterolgehalte weer afneemt.
Er zijn twee typen atherosclerotische plaques. De eerste wordt een stabiele atherosclerotische plaque
genoemd. Deze bevat veel collageen en gladde spiercellen en een relatief kleine kern van
extracellulaire lipiden. Dit soort plaques hebben weinig consequenties zolang het lumen van het vat
groot genoeg blijft voor bloedstroom.
Er zijn daarnaast instabiele/kwetsbare atherosclerotische plaques. Deze bestaan uit veel
extracellulaire lipiden (atheroom), met daaromheen een dunne kap van collageen en gladde
spiercellen. Vaak bevinden er zich in de kap veel macrofagen die enzymen (MMPs) produceren die de
matrix afbreken. De kap scheurt hierdoor waardoor een plaque ruptuur ontstaat. Het bloed komt dan
in contact met de extracellulaire lipiden en collageen welke beiden enorm trombogeen zijn. Er ontstaat
dan een trombus die het lumen obstrueren. Als dit in het hart plaatsvindt kan dit leiden tot een
hartinfarct. Echter in 76% van de mensen met een hartinfarct was een plaque ruptuur de oorzaak.
2
Cardiovasculaire pathologie
Het hart
De meest voorkomende aangeboren hartafwijking is
een bicuspide aortaklep. Het hart is een spier dat
bestaat uit cardiomyocyten. Tussen de cardiomyocyten
zitten glanslijnen ofwel intercalaire schijven. Deze
zorgen ervoor dat de cardiomyocyten heel stevig tegen
elkaar aan zitten en voor het doorgeven van de
depolarisatiegolf. Cardiomyocyten zijn te herkennen
aan hun centrale kernen. Tussen de cardiomyocyten
bevinden zich vele bloedvaten en een netwerk van
collageen en fibroblasten. Er is aerobe verbranding in
het hart dus er zijn veel mitochondriën aanwezig.
Hypertrofie en dilatatie
Bij secundaire hypertrofie ziet men een dikkere wand en bij dilatatie een toegenomen ventrikel of
atrium grootte. Druk overbelasting van het hart leidt tot concentrische hypertrofie en volume
overbelasting leidt tot dilaterende hypertrofie. Bij een concentrisch hypertrofie is er enkel toename in
spiermassa. Bij een dilaterende hypertrofie neemt de diameter toe meestal in combinatie met
hypertrofie (toename spiermasse). De wanddikte kan dan afnemen, gelijk blijven of toenemen.
Oorzaken van concentrische hypertrofie zijn:
• Systemische hypertensie
• Aortaklep stenose (verkalking)
• Pulmonale hypertensie → rechter ventrikel hypertrofie en dilatatie
Oorzaken van dilaterende hypertrofie zijn:
• Mitralisklep insufficiëntie
• Aortaklep insufficiëntie
Bij hypertrofie van de cardiomyocyten worden de kernen ook erg groot. Dit komt omdat de
chromosomen al aan het delen zijn, er ontstaan polyploïde kernen met meerdere sets chromosomen.
Cardiomyocyten zijn echter uitgedifferentieerde cellen en kunnen dus niet delen. Bij concentrische
hypertrofie zullen de cellen met name breder worden en bij dilaterende hypertrofie langer.
1
, Pathologie Evelien Floor
Ischemische hartziekten
Het hart wordt met drie arteriën van zuurstofrijk bloed
voorzien: linker anterior descending arterie (LAD),
circumflex arterie (Cx) en de rechter coronair arterie
(RCA). De linker coronair arterie splitst in de Cx en de
LAD. En aan de andere kant bevindt zich de RCA. Al
deze vaten hebben weer kleine zijtakken die het hart
van zuurstofrijk bloed voorzien.
Men kan een rechts dominant systeem (4/5) of een
links dominant systeem (1/5) hebben. Bij een rechts
dominant systeem voorziet de linker circumflex arterie
het linker deel van het hart van bloed en de RCA het
rechterventrikel en het septum. Bij een links dominant
systeem voorziet de linker circumflex arterie naast het
linker deel van het hart ook het septum van bloed.
Ischemie is een tekort aan zuurstof en voedingsstoffen.
Atherosclerose
Atherosclerose is ook wel aderverkalking waardoor de bloedvaten vernauwen. Een arterie bestaat uit
drie lagen: adventitia, media en de intima. Tussen de intima en media ligt de lamina elastica interna.
Atherosclerose begint met enkele voorstadia. Op het moment dat men geboren wordt vindt intima
verdikking plaats, dit is een normaal proces. Er kunnen echter schuimcellige macrofagen in deze
verdikte intima gaan zitten bij een verhoogt cholesterolgehalte, dit wordt dan een fatty streak
genoemd. Dit is echter reversibel als het cholesterolgehalte weer afneemt.
Er zijn twee typen atherosclerotische plaques. De eerste wordt een stabiele atherosclerotische plaque
genoemd. Deze bevat veel collageen en gladde spiercellen en een relatief kleine kern van
extracellulaire lipiden. Dit soort plaques hebben weinig consequenties zolang het lumen van het vat
groot genoeg blijft voor bloedstroom.
Er zijn daarnaast instabiele/kwetsbare atherosclerotische plaques. Deze bestaan uit veel
extracellulaire lipiden (atheroom), met daaromheen een dunne kap van collageen en gladde
spiercellen. Vaak bevinden er zich in de kap veel macrofagen die enzymen (MMPs) produceren die de
matrix afbreken. De kap scheurt hierdoor waardoor een plaque ruptuur ontstaat. Het bloed komt dan
in contact met de extracellulaire lipiden en collageen welke beiden enorm trombogeen zijn. Er ontstaat
dan een trombus die het lumen obstrueren. Als dit in het hart plaatsvindt kan dit leiden tot een
hartinfarct. Echter in 76% van de mensen met een hartinfarct was een plaque ruptuur de oorzaak.
2