Hoorcollege 7 – Financiering & Zekerheid – Sukuk
Islamitische (bankieren) financieringsvormen (islamtische securisation). Sukuk cultuur naar
Nederlands recht.
Securisation komt terug in de werkgroep.
Sukuk = islamitische effecten.
Islamic finance:
- Dubai (Heden)
- Londen
- Singapore
Uitgifte sukuk of staatsobligatie
= een marketinginstrument.
Opzet
- Basisbeginselen van islamitisch financieren
- Belangrijke islamitische financiële contracten
- Islamitische effecten: sukuk
- Sukuk al-ijarah structuur
- Sukuk al-musharaka structuur
- Islamitisch financieren en crises
Basisbeginselen
- Islamitisch recht: religieuze principes, niet gecodificeerd recht
o Gaat dus niet op basis van juridische documenten, maar op de religieuze principes.
- Basisprincipe is het maken van winst door handel gestimuleerd!
- Betalen van zakat (belasting)
- Alle activiteiten & transacties moeten halal zijn
o Halal = toegestaan volgens islamitisch recht
o Haram = in strijd met islamtisch recht
- Algemene regel van toelaatbaarheid (istishab): alle transacties zijn toegestaan, tenzij expliciet
verboden in de religieuze geschriften.
Belangrijkste verboden islamitisch financieren
- Riba: rente?
o Profit-and-loss-sharing
o Bai al-dayn: verbod op handel in vorderingen
- Gharar: onzekerheid
o Vermijden contractuele onzekerheid
o Mayseer & gimar: verbod op speculeren en gokken
Wat is het verbod op Riba?
- Eerst waren er twee theorieën: Of een absoluut rente verbod (alle vormen van rente verboden)
of verbod op woekerrente (iedere vorm van extensieve winst is verboden).
- Heersende leer: alle vormen van rente zijn verboden).
o 2 redenen: enerzijds wordt er gezegd dat je bepaald risico moet nemen, wil je
gerechtigd willen zijn tot winst (profit and loss sharing). Anderzijds als je participeert
in een investering, dan ben je ook niet gerechtigd tot de winst.
o Ook wel: met geld kan je dus geen geld maken.
1
, Verbod op handel in vorderingen. Dus verkopen en kopen van vorderingen is verboden. Cessies zijn
niet verboden, ze moeten overgedragen worden tegen betaling van de nominale prijs, is dat anders dan
is het ook hiermee in strijd.
Verbod op Gharar: verbod op contractuele onzekerheid. In de praktijk betekent het dat je een aantal
voorwaarden volledig moet uitschrijven: Naar Nederlands recht, kennen we de essentialia van de
overeenkomst. Grootste verschil is dat de belangrijkste voorwaarden zijn uitgeschreven en in
Nederlands recht zijn we daar iets flexibeler in, bijvoorbeeld door middel van Haviltex kijken naar de
overeenkomst.
Daarnaast nog een verbod op speculeren of gokken. Het komt er kort gezegd op neer dat als je het
risico moet nemen om een schatting te maken om bijvoorbeeld een bedrijf te verkopen. Dan moet dit
op basis van metingen zijn en dan mag er niet gespeculeerd worden. Bijvoorbeeld wat een bedrijf gaat
doen in de toekomst, dat is gokken.
Vanaf hier beginnen we met de contracten, dit waren meer de hoekstenen.
Wie controleert er nou eigenlijk?
Islamitisch financieren
- Shariah Supervisory Board ter controle van Shariah-conformiteit
o Zij controleren of aan de basisbeginselen is voldaan, als dat niet zo is, dan krijg je
geen goedkeuringsrapport, de bank gaat dan geen financiering aan.
- Internationale standaarden over islamitisch financieren van autoriteiten als AAOIFI, IFSB, en
IIFM ter harmonisatie van en standaardisatie in de markt.
Drie lagen bij consequentie.
- Interne goedkeuring (of geen goedkeuring/afwijzing)
- Sprake moet zijn van Shariah conformiteit (Als je goedkeuring hebt verkregen)
- De markt wil de obligatie dan vaak niet oppakken of er ontstaan procedures over de Shariah
conformiteit van het product. (Als er dus geen sprake is van Shariah conformiteit)
Islamitische financiële contracten
- Musharaka & Mudarabah (partnerschapscontracten)
- Murabaha (koopcontracten met winstopslag)
- Ijarah & Ijarah-wa-iqtina (leasing contracten)
Musharaka & Mudarabah (partnerschapscontracten)
Mudarabah: bank is stille vennoot.
Musharaka: hier heeft de bank wel meer bevoegdheden.
2
Islamitische (bankieren) financieringsvormen (islamtische securisation). Sukuk cultuur naar
Nederlands recht.
Securisation komt terug in de werkgroep.
Sukuk = islamitische effecten.
Islamic finance:
- Dubai (Heden)
- Londen
- Singapore
Uitgifte sukuk of staatsobligatie
= een marketinginstrument.
Opzet
- Basisbeginselen van islamitisch financieren
- Belangrijke islamitische financiële contracten
- Islamitische effecten: sukuk
- Sukuk al-ijarah structuur
- Sukuk al-musharaka structuur
- Islamitisch financieren en crises
Basisbeginselen
- Islamitisch recht: religieuze principes, niet gecodificeerd recht
o Gaat dus niet op basis van juridische documenten, maar op de religieuze principes.
- Basisprincipe is het maken van winst door handel gestimuleerd!
- Betalen van zakat (belasting)
- Alle activiteiten & transacties moeten halal zijn
o Halal = toegestaan volgens islamitisch recht
o Haram = in strijd met islamtisch recht
- Algemene regel van toelaatbaarheid (istishab): alle transacties zijn toegestaan, tenzij expliciet
verboden in de religieuze geschriften.
Belangrijkste verboden islamitisch financieren
- Riba: rente?
o Profit-and-loss-sharing
o Bai al-dayn: verbod op handel in vorderingen
- Gharar: onzekerheid
o Vermijden contractuele onzekerheid
o Mayseer & gimar: verbod op speculeren en gokken
Wat is het verbod op Riba?
- Eerst waren er twee theorieën: Of een absoluut rente verbod (alle vormen van rente verboden)
of verbod op woekerrente (iedere vorm van extensieve winst is verboden).
- Heersende leer: alle vormen van rente zijn verboden).
o 2 redenen: enerzijds wordt er gezegd dat je bepaald risico moet nemen, wil je
gerechtigd willen zijn tot winst (profit and loss sharing). Anderzijds als je participeert
in een investering, dan ben je ook niet gerechtigd tot de winst.
o Ook wel: met geld kan je dus geen geld maken.
1
, Verbod op handel in vorderingen. Dus verkopen en kopen van vorderingen is verboden. Cessies zijn
niet verboden, ze moeten overgedragen worden tegen betaling van de nominale prijs, is dat anders dan
is het ook hiermee in strijd.
Verbod op Gharar: verbod op contractuele onzekerheid. In de praktijk betekent het dat je een aantal
voorwaarden volledig moet uitschrijven: Naar Nederlands recht, kennen we de essentialia van de
overeenkomst. Grootste verschil is dat de belangrijkste voorwaarden zijn uitgeschreven en in
Nederlands recht zijn we daar iets flexibeler in, bijvoorbeeld door middel van Haviltex kijken naar de
overeenkomst.
Daarnaast nog een verbod op speculeren of gokken. Het komt er kort gezegd op neer dat als je het
risico moet nemen om een schatting te maken om bijvoorbeeld een bedrijf te verkopen. Dan moet dit
op basis van metingen zijn en dan mag er niet gespeculeerd worden. Bijvoorbeeld wat een bedrijf gaat
doen in de toekomst, dat is gokken.
Vanaf hier beginnen we met de contracten, dit waren meer de hoekstenen.
Wie controleert er nou eigenlijk?
Islamitisch financieren
- Shariah Supervisory Board ter controle van Shariah-conformiteit
o Zij controleren of aan de basisbeginselen is voldaan, als dat niet zo is, dan krijg je
geen goedkeuringsrapport, de bank gaat dan geen financiering aan.
- Internationale standaarden over islamitisch financieren van autoriteiten als AAOIFI, IFSB, en
IIFM ter harmonisatie van en standaardisatie in de markt.
Drie lagen bij consequentie.
- Interne goedkeuring (of geen goedkeuring/afwijzing)
- Sprake moet zijn van Shariah conformiteit (Als je goedkeuring hebt verkregen)
- De markt wil de obligatie dan vaak niet oppakken of er ontstaan procedures over de Shariah
conformiteit van het product. (Als er dus geen sprake is van Shariah conformiteit)
Islamitische financiële contracten
- Musharaka & Mudarabah (partnerschapscontracten)
- Murabaha (koopcontracten met winstopslag)
- Ijarah & Ijarah-wa-iqtina (leasing contracten)
Musharaka & Mudarabah (partnerschapscontracten)
Mudarabah: bank is stille vennoot.
Musharaka: hier heeft de bank wel meer bevoegdheden.
2
