Samenvatting Endodontologie 1
Inleidend college
Endodontologie = tandheelkundig specialisme met betrekking tot het mergachtig weefsel in
de holte van gebitselementen. Het onderdeel van de tandheelkunde dat zich bezighoudt met
de bouw en functie van het endodontium en met de etiologie, pathologie, preventie en
therapie van de aandoeningen van het endodontium en de daarmee verband houdende
aandoeningen van de weefsels die de tand of kies omgeven.
Endodontologie
▪ Natuurlijk trauma (cariës, ongeval, etc.)
▪ Iatrogeen trauma
▪ Ziekten en leeftijd
Reden voor endodontische behandeling:
▪ Behandeling van irreversibele pulpitis
▪ Behandeling van een parodontitis apicalis (geïnfecteerd wortelkanaal)
Essentie wortelkanaalbehandeling:
▪ Element openen
▪ Element schoonmaken (bacteriën eruit)
▪ Element dichtmaken (geen nieuwe bacteriën erin)
Stappen
1. Diagnose stellen
2. Voorwaarden:
a. Cariësvrij
b. Goede restauratie
c. DETI-score (Dutch Endodontic Treatment Index)
▪ Categorie A of B
1. Matige tot sterke
wortelkanaalkromming
2. Molaar > 3 kanalen / derde
molar
d. Goede recente beginfoto
3. Endodontische opening
De plaats van de opening moet zo worden
gekozen dat het ‘dak’ van de pulpakamer kan
worden verwijderd.
Van invloed zijn:
▪ Leeftijd
▪ Geschiedenis van het element
▪ Element cariësvrij, goede adhesieve restauratie, betrouwbare uigangspositie
→ geoblitereerde kanalen
Rubberdam aanbrengen
, 4. Coronale fase
5. Definitieve lengtebepaling
6. Preparatie
a. Step-down
b. Crown-down
c. Apicale fase
d. Step-back
7. EDTA en uitgebreid ultasone spoelen met NaOCl
8. Kanaalvulling
9. Definitieve afsluiting
10. Controle
Behandelrisico
▪ Classificatie endodontische behandeling (CEB)
▪ Gecompliceerde of ongecompliceerde behandelingen
→ altijd beginfoto maken
Redenen om een beginfoto te maken
▪ Diagnose
▪ Richting van de opening
▪ Geschatte werklengte
▪ Stadium van wortelafvorming
▪ Obliteratie
▪ Interne resorptie
▪ Externe resorptie
▪ Apicale resorptie
▪ Iatrogene afwijkingen
▪ Etc.
De endodontische opening
1. De richting van de wanden van de opening moet zo zijn dat een volledig overzicht
wordt verkregen van de pulpabodem en de kanaalingangen. Het ‘dak’ van de
pulpakamer moet volledig kunnen worden verwijderd, zodat je een overzicht hebt
over de kanalen.
Doel
2. Endotonisch instrumentarium moet spanningsvrij het kanaal in worden gestoken.
3. Het element moet goed te restaureren en te desinfecteren zijn (chemische reiniging).
4. De endodontische opening moet voldoende retentie en resistentie bieden voor een
tijdelijke restauratie. Er mogen geen randen en ondersnijdingen zijn, maar wel
voldoende retentie en resistentie voor een restauratie.
, 5. Er moet niet meer tandweefsel worden opgeofferd dan strikt noodzakelijk is.
6. Het is belangrijk om een goede 3D voorstelling te hebben van het element wat je gaat
openen.
Veel gemaakte fouten:
▪ Boven incisief:
o Te ver naar buccaal geopend waardoor het niet gevonden wordt
o Buccaal net boven de alveolewand perforeren
▪ Onder incisief:
, o Niet genoeg weefsel verwijderd linguaal zodat een evt. tweede kanaal niet
wordt gevonden.
o Het teveel naar mesiaal en/of naar distaal openen waardoor er daar wordt
geperforeerd.
▪ Cuspidaten:
o Niet genoeg weefsel verwijderd linguaal zodat het tweede kanaal niet wordt
gevonden.
▪ Onderpremolaar:
o As-richting element verkeerd ingeschat
▪ Bovenmolaar:
o Opening ligt te ver naar mesiaal
o Kijk goed naar het midden van de palatinale radix en het midden van de
mesio-buccale radix. Zij bepalen de mesiale begrenzing van de opening.
▪ Ondermolaar
o Te ver naar mesiaal openen
o Furcatie doorpersen
Handig bij het zoeken van kanalen
▪ Vergroting (microscoop / loupe)
▪ Rechte sonde
▪ (Pocketsonde)
▪ Frontsurface spiegel
▪ Scherp lampje
▪ Ultrasoon
▪ Röntgenfoto
▪ Anatomische kennis
▪ Enkelbrekende spiegel
Pulpadentinale complex
▪ Dentine
▪ Predentine
▪ Odontoblastenlaag
▪ Celarme-subodontoblastenlaag
▪ Celrijke-subodontobastenlaag
Inleidend college
Endodontologie = tandheelkundig specialisme met betrekking tot het mergachtig weefsel in
de holte van gebitselementen. Het onderdeel van de tandheelkunde dat zich bezighoudt met
de bouw en functie van het endodontium en met de etiologie, pathologie, preventie en
therapie van de aandoeningen van het endodontium en de daarmee verband houdende
aandoeningen van de weefsels die de tand of kies omgeven.
Endodontologie
▪ Natuurlijk trauma (cariës, ongeval, etc.)
▪ Iatrogeen trauma
▪ Ziekten en leeftijd
Reden voor endodontische behandeling:
▪ Behandeling van irreversibele pulpitis
▪ Behandeling van een parodontitis apicalis (geïnfecteerd wortelkanaal)
Essentie wortelkanaalbehandeling:
▪ Element openen
▪ Element schoonmaken (bacteriën eruit)
▪ Element dichtmaken (geen nieuwe bacteriën erin)
Stappen
1. Diagnose stellen
2. Voorwaarden:
a. Cariësvrij
b. Goede restauratie
c. DETI-score (Dutch Endodontic Treatment Index)
▪ Categorie A of B
1. Matige tot sterke
wortelkanaalkromming
2. Molaar > 3 kanalen / derde
molar
d. Goede recente beginfoto
3. Endodontische opening
De plaats van de opening moet zo worden
gekozen dat het ‘dak’ van de pulpakamer kan
worden verwijderd.
Van invloed zijn:
▪ Leeftijd
▪ Geschiedenis van het element
▪ Element cariësvrij, goede adhesieve restauratie, betrouwbare uigangspositie
→ geoblitereerde kanalen
Rubberdam aanbrengen
, 4. Coronale fase
5. Definitieve lengtebepaling
6. Preparatie
a. Step-down
b. Crown-down
c. Apicale fase
d. Step-back
7. EDTA en uitgebreid ultasone spoelen met NaOCl
8. Kanaalvulling
9. Definitieve afsluiting
10. Controle
Behandelrisico
▪ Classificatie endodontische behandeling (CEB)
▪ Gecompliceerde of ongecompliceerde behandelingen
→ altijd beginfoto maken
Redenen om een beginfoto te maken
▪ Diagnose
▪ Richting van de opening
▪ Geschatte werklengte
▪ Stadium van wortelafvorming
▪ Obliteratie
▪ Interne resorptie
▪ Externe resorptie
▪ Apicale resorptie
▪ Iatrogene afwijkingen
▪ Etc.
De endodontische opening
1. De richting van de wanden van de opening moet zo zijn dat een volledig overzicht
wordt verkregen van de pulpabodem en de kanaalingangen. Het ‘dak’ van de
pulpakamer moet volledig kunnen worden verwijderd, zodat je een overzicht hebt
over de kanalen.
Doel
2. Endotonisch instrumentarium moet spanningsvrij het kanaal in worden gestoken.
3. Het element moet goed te restaureren en te desinfecteren zijn (chemische reiniging).
4. De endodontische opening moet voldoende retentie en resistentie bieden voor een
tijdelijke restauratie. Er mogen geen randen en ondersnijdingen zijn, maar wel
voldoende retentie en resistentie voor een restauratie.
, 5. Er moet niet meer tandweefsel worden opgeofferd dan strikt noodzakelijk is.
6. Het is belangrijk om een goede 3D voorstelling te hebben van het element wat je gaat
openen.
Veel gemaakte fouten:
▪ Boven incisief:
o Te ver naar buccaal geopend waardoor het niet gevonden wordt
o Buccaal net boven de alveolewand perforeren
▪ Onder incisief:
, o Niet genoeg weefsel verwijderd linguaal zodat een evt. tweede kanaal niet
wordt gevonden.
o Het teveel naar mesiaal en/of naar distaal openen waardoor er daar wordt
geperforeerd.
▪ Cuspidaten:
o Niet genoeg weefsel verwijderd linguaal zodat het tweede kanaal niet wordt
gevonden.
▪ Onderpremolaar:
o As-richting element verkeerd ingeschat
▪ Bovenmolaar:
o Opening ligt te ver naar mesiaal
o Kijk goed naar het midden van de palatinale radix en het midden van de
mesio-buccale radix. Zij bepalen de mesiale begrenzing van de opening.
▪ Ondermolaar
o Te ver naar mesiaal openen
o Furcatie doorpersen
Handig bij het zoeken van kanalen
▪ Vergroting (microscoop / loupe)
▪ Rechte sonde
▪ (Pocketsonde)
▪ Frontsurface spiegel
▪ Scherp lampje
▪ Ultrasoon
▪ Röntgenfoto
▪ Anatomische kennis
▪ Enkelbrekende spiegel
Pulpadentinale complex
▪ Dentine
▪ Predentine
▪ Odontoblastenlaag
▪ Celarme-subodontoblastenlaag
▪ Celrijke-subodontobastenlaag