Uit velen één
Een cultuurgeografie
Amerika door Nederlandse ogen: Europese beelden ( 4.1 )
Dr. Hendrik P.N. Muller = De Amerikanen hebben een anti-hiërarchische houding. ( 1901 )
Enthousiast over de samenleving, maar minder enthousiast over het natuurgebruik in de VS.
Niet iedereen dacht hetzelfde over Amerika. Er waren genoeg mensen tegen de Amerikanisering.
Vooral in Frankrijk maar ook in Nederland. Alles was fout was of fout ging kwam dus ook door de
Amerikanisering volgens velen.
De 'popcorncultuur werd teveel opgerukt in Europa. ( Van den Bergh 2000 )
Verruwing van de samenleving en omgangsvormen
Afbraak collectieve zorg
Meer winst beluste managers
Mensen wezen Amerika af omdat zei vonden dat Europa niks van Amerika te leren had. Ze wilden
zich wapenen tegen Amerika.
De grondlegger van de planologie in Nederland ( J.M. de Casseres ) heeft door de VS gereisd, met
president Roosevelt gepraat over de New Deal-projecten en vond het juist helemaal niet erg. Hij
maakte daar ook kennis met de TV en terug in Nederland schreef hij in zijn reisboek Het andere
Amerika.
Wie een oordeel maakt over Amerika zegt ook iets over Europa. ( Amerika = modern, dan Europa =
ouderwets )
Europeaanse auteurs zien vaak enkel het goede in Amerika en schrijven daar over. Echter gaat het
niet om eigenschappen van de beschouwde groep, maar door de eigenschappen in de
geestgesteldheid van de beschouwer.
In de VS waren er verschillende machtsgroepen.
De machtige groepen:
De nationale of lokale elites ( vaak blank, Angelsaksisch en protestants ( WASP ) )
Bepaalden wie er sociaal buitengesloten werd.
Uitgestotenen = Joden ( overal ), Ieren en Italianen ( beide rooms-katholiek )
Discriminatie was er wel, maar in het Noorden minder erg als in het Zuiden.
Mason and Dixonline ( De grens tussen de slavenstaten in het Zuiden en de vrije staten in het
Noorden )
Sommige mensen zoals De Casseres zagen de gefragmenteerde samenleving wel. Mensen die niet-
WASP waren voelden zich ook zo. Terwijl mensen die niet in hun eigen land thuishoorden het juist als
een eenheid zagen.
Amerikanen blinken misschien uit, maar missen de fundamentele wetenschap, literatuur, ect. ( een
gebrek aan artistieke oorspronkelijkheid )
Wat Amerika betreft is het qua wetenschap en cultuur een kolonie van Europa ( Steinmetz )
AMERIKA DOOR AMERIKAANSE OGEN: HET ZELFBEELD ( 4.2 )
Na de onafhankelijkheid van de VS van Engeland was het zelfbeeld van de Amerikanen nog vaag.
, Uit velen één
De kernwaarden die het normbeeld bepalen van mainstream America. Volgens Zelinsky.
1. Individualisme ( vrijheidsgevoel )
2. Mobiliteit
3. Mechanistisch wereldbeeld
4. Patriottisme ==> Amerikanisme
INDIVIDUALISME
Belangrijkste erfenis pioniersverleden = sterk individualisme.
De kolonisten zetten het individualisme door omdat ze al gevlucht waren van onverdraagzame
geloof.
In de Nieuwe wereld moesten ze een vrij en welvarend bestaan opbouwen, in concurrentie met
anderen!
Het Frontier!
Frontierlijn-theorie kwam aardig overeen met de werkelijkheid.
Amerikanen hebben een heroïsche zelfbeeld gretig gecultiveerd.
Niet iedereen heeft het frontier zelf bijgewoond.
Gaande weg kwam er een gat tussen het grote publiek dat helden en moraal wenst en de
academische historici die 'grote verhalen' juist ontkrachten.
Individualisme moest niet alleen als vrijheid van de enkeling worden opgevat ( voorliefde voor
eigen ), maar vooral de vrijheid van het individuele huishouden of gezin.
DE VANZELFSPREKENDHEID VAN VERHUIZEN
Ruimtelijke mobiliteit.
'Go west young man'. ==> stimulatie jonge mensen naar een ander gebied. ( net voor of achter het
opschuivende frontier )
Aantal keren verhuizen is gemiddeld nog steeds hoger in Amerika dan in West-Europa.
Andere oorzaak: De geringe emotionele band met de eigen woonplek.
Ruimtelijke- en sociale mobiliteit gaan gepaard. ( Hoe hoger op de sociale ladder, des te beter huis je
kan kopen ergens anders )
Amerikaans zelfbeeld: Iedereen ( maakt niet uit wie ) kan door hard werken hoger op de ladder
komen.
Discriminatie kon de stijging op de ladder verhinderen.
DE WERELD ALS UURWERK
Mechanistisch wereldbeeld
Amerikanen zien de natuur als 'tembaar' en het naar hun wil te vervormen.
In de 19e eeuw waren er al natuurbeschermers die waarschuwden naar de gevolgen van hoe de
mens met de natuur omgaat. Dit werd nauwelijks gehoord. Met als gevolg van heftige stofstormen.
Hierdoor kwam er wel een begin aan de natuurbescherming. Maar ook deels omdat de natuur
toeristen aantrok en een stimulans was voor de economie.
Hoe wij kathedralen hadden, had Amerika haar natuur.
MESSIAANS PERFECTIONISME
Patriottisme.
Een cultuurgeografie
Amerika door Nederlandse ogen: Europese beelden ( 4.1 )
Dr. Hendrik P.N. Muller = De Amerikanen hebben een anti-hiërarchische houding. ( 1901 )
Enthousiast over de samenleving, maar minder enthousiast over het natuurgebruik in de VS.
Niet iedereen dacht hetzelfde over Amerika. Er waren genoeg mensen tegen de Amerikanisering.
Vooral in Frankrijk maar ook in Nederland. Alles was fout was of fout ging kwam dus ook door de
Amerikanisering volgens velen.
De 'popcorncultuur werd teveel opgerukt in Europa. ( Van den Bergh 2000 )
Verruwing van de samenleving en omgangsvormen
Afbraak collectieve zorg
Meer winst beluste managers
Mensen wezen Amerika af omdat zei vonden dat Europa niks van Amerika te leren had. Ze wilden
zich wapenen tegen Amerika.
De grondlegger van de planologie in Nederland ( J.M. de Casseres ) heeft door de VS gereisd, met
president Roosevelt gepraat over de New Deal-projecten en vond het juist helemaal niet erg. Hij
maakte daar ook kennis met de TV en terug in Nederland schreef hij in zijn reisboek Het andere
Amerika.
Wie een oordeel maakt over Amerika zegt ook iets over Europa. ( Amerika = modern, dan Europa =
ouderwets )
Europeaanse auteurs zien vaak enkel het goede in Amerika en schrijven daar over. Echter gaat het
niet om eigenschappen van de beschouwde groep, maar door de eigenschappen in de
geestgesteldheid van de beschouwer.
In de VS waren er verschillende machtsgroepen.
De machtige groepen:
De nationale of lokale elites ( vaak blank, Angelsaksisch en protestants ( WASP ) )
Bepaalden wie er sociaal buitengesloten werd.
Uitgestotenen = Joden ( overal ), Ieren en Italianen ( beide rooms-katholiek )
Discriminatie was er wel, maar in het Noorden minder erg als in het Zuiden.
Mason and Dixonline ( De grens tussen de slavenstaten in het Zuiden en de vrije staten in het
Noorden )
Sommige mensen zoals De Casseres zagen de gefragmenteerde samenleving wel. Mensen die niet-
WASP waren voelden zich ook zo. Terwijl mensen die niet in hun eigen land thuishoorden het juist als
een eenheid zagen.
Amerikanen blinken misschien uit, maar missen de fundamentele wetenschap, literatuur, ect. ( een
gebrek aan artistieke oorspronkelijkheid )
Wat Amerika betreft is het qua wetenschap en cultuur een kolonie van Europa ( Steinmetz )
AMERIKA DOOR AMERIKAANSE OGEN: HET ZELFBEELD ( 4.2 )
Na de onafhankelijkheid van de VS van Engeland was het zelfbeeld van de Amerikanen nog vaag.
, Uit velen één
De kernwaarden die het normbeeld bepalen van mainstream America. Volgens Zelinsky.
1. Individualisme ( vrijheidsgevoel )
2. Mobiliteit
3. Mechanistisch wereldbeeld
4. Patriottisme ==> Amerikanisme
INDIVIDUALISME
Belangrijkste erfenis pioniersverleden = sterk individualisme.
De kolonisten zetten het individualisme door omdat ze al gevlucht waren van onverdraagzame
geloof.
In de Nieuwe wereld moesten ze een vrij en welvarend bestaan opbouwen, in concurrentie met
anderen!
Het Frontier!
Frontierlijn-theorie kwam aardig overeen met de werkelijkheid.
Amerikanen hebben een heroïsche zelfbeeld gretig gecultiveerd.
Niet iedereen heeft het frontier zelf bijgewoond.
Gaande weg kwam er een gat tussen het grote publiek dat helden en moraal wenst en de
academische historici die 'grote verhalen' juist ontkrachten.
Individualisme moest niet alleen als vrijheid van de enkeling worden opgevat ( voorliefde voor
eigen ), maar vooral de vrijheid van het individuele huishouden of gezin.
DE VANZELFSPREKENDHEID VAN VERHUIZEN
Ruimtelijke mobiliteit.
'Go west young man'. ==> stimulatie jonge mensen naar een ander gebied. ( net voor of achter het
opschuivende frontier )
Aantal keren verhuizen is gemiddeld nog steeds hoger in Amerika dan in West-Europa.
Andere oorzaak: De geringe emotionele band met de eigen woonplek.
Ruimtelijke- en sociale mobiliteit gaan gepaard. ( Hoe hoger op de sociale ladder, des te beter huis je
kan kopen ergens anders )
Amerikaans zelfbeeld: Iedereen ( maakt niet uit wie ) kan door hard werken hoger op de ladder
komen.
Discriminatie kon de stijging op de ladder verhinderen.
DE WERELD ALS UURWERK
Mechanistisch wereldbeeld
Amerikanen zien de natuur als 'tembaar' en het naar hun wil te vervormen.
In de 19e eeuw waren er al natuurbeschermers die waarschuwden naar de gevolgen van hoe de
mens met de natuur omgaat. Dit werd nauwelijks gehoord. Met als gevolg van heftige stofstormen.
Hierdoor kwam er wel een begin aan de natuurbescherming. Maar ook deels omdat de natuur
toeristen aantrok en een stimulans was voor de economie.
Hoe wij kathedralen hadden, had Amerika haar natuur.
MESSIAANS PERFECTIONISME
Patriottisme.
