Biologie hoofdstuk 2 V4
Nanotechnologie
Met nanotechnologie wordt bedoelt de tak van de wetenschap die zich bezighoudt met de kleinste
instrumenten en metingen.
Cellen zijn de kleinste eenheid van leven.
Sommige cellen kunnen afwijken, deze cellen worden tumorcellen genoemd. Een groep afwijkende
cellen word een gezwel of tumor genoemd. Als een tumorcel losraakt en er op verschillende plekken
tumoren onstaan, spreken we van uitzaaing.
Cellen bekijken
Leer hier alleen hoe je met een microscoop om gaat. Spreekt voor zich. Geen belangrijke info
(naar mijn mening).
Plantaardige en dierlijke cellen
De buitenste laag van een cel is het celmembraan, die bestaat uit mereneels vetmoleculen.
Hierdoor word het inwendige (cytoplasma) gescheiden van het milieu buiten. Cytoplasma
bestaat uit organellen en opgeloste stoffen in water. Bij planten ligt om het celmembraan, ook
nog een celwand. In het cytoplasma ligt de celkern, beschermd door de buitenste laag van de
kern, het kernmembraan. In de kern bevinden zich de chromosomen.
Veel plantaardige cellen hebben een centrale vacuole, omgeven door een vacuolemembraan.
Het cytoplasma ligt dan in een dunne laag tegen de celwand aan. Dit zorgt voor de stevigheid
van de cel. In het cytoplasma kunnen ook plastiden zitten. Plastiden vormen een groep
organellen die bij planten en sommige protisten voorkomen. Er zijn 3 types: chloroplasten
(voor fotosythese), chromoplasten (kleurstofkorrels), leukoplasten (zetmeelkorrels). Sommige
plastiden kunnen veranderen in andere plastiden.
Weefsels en organen
De meeste planten en dieren hebben cellen die zeer gespecialiseerd zijn. Iedere cel in het
lichaam van meercellige organismen is ontstaan uit 1 cel. Een cel die nog niet is gespecialiseerd
noemt men een stamcel. Stamcellen zijn onder te verdelen in 2 groepen:
1) Embryonale stamcellen: deze kunnen in alles veranderen/specialiseren.
2) Adulte stamcellen: deze kunnen maar in een paar cellen veranderen/specialiseren.
Cellen in groepen liggen, elkaar beïnvloeden, elkaar helpen en de zelfde vorm en functie
hebben, noemen we een weefsel. Dekweefsel is een groep weefsels een aantal
gemeenschappelijke kenmerken tonen. Er zijn verschillende soorten weefsel: bindweefsel,
spierweefsel en zenuwweefsel.
, In sommige weefsels liggen de cellen niet aangesloten, en zit er tussencelstof tussen
(intracellulaire stof), ter versteviging.
Een orgaan is een deel van een individu met een of meer functies. Een orgaanstelsel zijn
organen die samen 1 functie hebben.
De celorganellen
De kern van een cel is omgeven door een kernmembraan met daarin kernplasma als
‘’opvulling’’. Tijdens de celdeling worden hier de chromosomen zichtbaar. In het
kernmembraan bevinden zich kernporiën, die ervoor zorgen dat transport vanuit de celkern
naar buiten de celkern mogelijk is.
DNA bevat onder andere de informatie voor de bouw van duizenden eiwitten. Eerst ontstaat
aan het DNA een molecuul dat boodschappen overbrengt. Dit molecuul wordt vanuit het
kernplasma, via de kernporie, vervoerd naar het cytoplasma.
In het cytoplasma zit aan de celkern het endoplasmatisch reticulum (ER), dit is een ingewikkeld
netwerk van dubbele membranen, die dicht op elkaar liggen. De lege plekken in het ER zijn met
elkaar in verbinding. Het ER heeft de functie van het transporteren van moleculen in een cel.
Op de membranen van het ER zitten ribosomen, die in de nucleolus zijn gemaakt (midden van
de celkern ) (de ribosomen komen overigens ook vrij in het cytoplasma voor. Bij prokaryoten
komt het ook voor, maar alleen in het cytoplasma). De ribosomen in het cytoplasma krijgen
informatie over het maken van eiwitten van het boodschapper-molecuul en vormen eiwitten,
die in het cytoplasma terecht komen. De ribosomen in het ER maken ook eiwitten, maar die
komen tussen de membranen van het RE terecht, en vormen blaasjes die later naar het
golgisysteem worden verplaatst.
Het golgisysteem ontvangt blaasjes met eiwitten en vormt ze in hun uiteindelijke vorm. Het
golgisysteem bestaat zelf uit platgedrukte blaasjes. Het systeem kan ook blaasjes afschieten op
het celmembraan en zorgen dat de eiwitten de cel uit kunnen. Het afgeven van die stoffen heet
secretie. Ook maakt het golgisysteem lysosomen aan. Lysosomen zijn blaasjes met daarin
enzymen die stoffen afbreken. Lysosomen kunnen ook samensmelten met andere blaasjes en
stoffen die blaasjes verteren.
Mitochondriën zijn bolvormige organellen, met een dubbel membraan. In mitochondriën
vinden reacties plaats waar energie bij vrijkomt. In het cytoplasma kunnen eiwitten vetten en
koolhydraten zoals glucose worden afgebroken tot een stof die pyrodruivenzuur heet.
Mitochondriën nemen deze stof op. Het pyrodruivenzuur wordt afgebroken tot CO 2 en H2O.
hier is zuurstof voor nodig en er komt energie uit. Die energie word tijdelijk opgeslagen in een
stofje genaamd ATP, als er later energie nodig is in de cel, wordt dat weer door het ATP
afgestaan. Het aantal mitochondriën hangt af van de activiteit van de cel.
Nanotechnologie
Met nanotechnologie wordt bedoelt de tak van de wetenschap die zich bezighoudt met de kleinste
instrumenten en metingen.
Cellen zijn de kleinste eenheid van leven.
Sommige cellen kunnen afwijken, deze cellen worden tumorcellen genoemd. Een groep afwijkende
cellen word een gezwel of tumor genoemd. Als een tumorcel losraakt en er op verschillende plekken
tumoren onstaan, spreken we van uitzaaing.
Cellen bekijken
Leer hier alleen hoe je met een microscoop om gaat. Spreekt voor zich. Geen belangrijke info
(naar mijn mening).
Plantaardige en dierlijke cellen
De buitenste laag van een cel is het celmembraan, die bestaat uit mereneels vetmoleculen.
Hierdoor word het inwendige (cytoplasma) gescheiden van het milieu buiten. Cytoplasma
bestaat uit organellen en opgeloste stoffen in water. Bij planten ligt om het celmembraan, ook
nog een celwand. In het cytoplasma ligt de celkern, beschermd door de buitenste laag van de
kern, het kernmembraan. In de kern bevinden zich de chromosomen.
Veel plantaardige cellen hebben een centrale vacuole, omgeven door een vacuolemembraan.
Het cytoplasma ligt dan in een dunne laag tegen de celwand aan. Dit zorgt voor de stevigheid
van de cel. In het cytoplasma kunnen ook plastiden zitten. Plastiden vormen een groep
organellen die bij planten en sommige protisten voorkomen. Er zijn 3 types: chloroplasten
(voor fotosythese), chromoplasten (kleurstofkorrels), leukoplasten (zetmeelkorrels). Sommige
plastiden kunnen veranderen in andere plastiden.
Weefsels en organen
De meeste planten en dieren hebben cellen die zeer gespecialiseerd zijn. Iedere cel in het
lichaam van meercellige organismen is ontstaan uit 1 cel. Een cel die nog niet is gespecialiseerd
noemt men een stamcel. Stamcellen zijn onder te verdelen in 2 groepen:
1) Embryonale stamcellen: deze kunnen in alles veranderen/specialiseren.
2) Adulte stamcellen: deze kunnen maar in een paar cellen veranderen/specialiseren.
Cellen in groepen liggen, elkaar beïnvloeden, elkaar helpen en de zelfde vorm en functie
hebben, noemen we een weefsel. Dekweefsel is een groep weefsels een aantal
gemeenschappelijke kenmerken tonen. Er zijn verschillende soorten weefsel: bindweefsel,
spierweefsel en zenuwweefsel.
, In sommige weefsels liggen de cellen niet aangesloten, en zit er tussencelstof tussen
(intracellulaire stof), ter versteviging.
Een orgaan is een deel van een individu met een of meer functies. Een orgaanstelsel zijn
organen die samen 1 functie hebben.
De celorganellen
De kern van een cel is omgeven door een kernmembraan met daarin kernplasma als
‘’opvulling’’. Tijdens de celdeling worden hier de chromosomen zichtbaar. In het
kernmembraan bevinden zich kernporiën, die ervoor zorgen dat transport vanuit de celkern
naar buiten de celkern mogelijk is.
DNA bevat onder andere de informatie voor de bouw van duizenden eiwitten. Eerst ontstaat
aan het DNA een molecuul dat boodschappen overbrengt. Dit molecuul wordt vanuit het
kernplasma, via de kernporie, vervoerd naar het cytoplasma.
In het cytoplasma zit aan de celkern het endoplasmatisch reticulum (ER), dit is een ingewikkeld
netwerk van dubbele membranen, die dicht op elkaar liggen. De lege plekken in het ER zijn met
elkaar in verbinding. Het ER heeft de functie van het transporteren van moleculen in een cel.
Op de membranen van het ER zitten ribosomen, die in de nucleolus zijn gemaakt (midden van
de celkern ) (de ribosomen komen overigens ook vrij in het cytoplasma voor. Bij prokaryoten
komt het ook voor, maar alleen in het cytoplasma). De ribosomen in het cytoplasma krijgen
informatie over het maken van eiwitten van het boodschapper-molecuul en vormen eiwitten,
die in het cytoplasma terecht komen. De ribosomen in het ER maken ook eiwitten, maar die
komen tussen de membranen van het RE terecht, en vormen blaasjes die later naar het
golgisysteem worden verplaatst.
Het golgisysteem ontvangt blaasjes met eiwitten en vormt ze in hun uiteindelijke vorm. Het
golgisysteem bestaat zelf uit platgedrukte blaasjes. Het systeem kan ook blaasjes afschieten op
het celmembraan en zorgen dat de eiwitten de cel uit kunnen. Het afgeven van die stoffen heet
secretie. Ook maakt het golgisysteem lysosomen aan. Lysosomen zijn blaasjes met daarin
enzymen die stoffen afbreken. Lysosomen kunnen ook samensmelten met andere blaasjes en
stoffen die blaasjes verteren.
Mitochondriën zijn bolvormige organellen, met een dubbel membraan. In mitochondriën
vinden reacties plaats waar energie bij vrijkomt. In het cytoplasma kunnen eiwitten vetten en
koolhydraten zoals glucose worden afgebroken tot een stof die pyrodruivenzuur heet.
Mitochondriën nemen deze stof op. Het pyrodruivenzuur wordt afgebroken tot CO 2 en H2O.
hier is zuurstof voor nodig en er komt energie uit. Die energie word tijdelijk opgeslagen in een
stofje genaamd ATP, als er later energie nodig is in de cel, wordt dat weer door het ATP
afgestaan. Het aantal mitochondriën hangt af van de activiteit van de cel.
