Leerdoelen psychologie 2.1
Hoorcollege 1.
Leerdoel 1: De student kan een systemische analyse maken van praktijksituaties.
Omslag halverwege 20e eeuw.
Intrapsychisch denken, binnen persoon Interpsychisch denken, tussen personen.
Systeem: Wijst op een eenheid, opgebouwd uit deelverhoudingen; het gaat niet alleen om
de delen op zich, ook niet om het geheel, maar om de doelgerichte betrekkingen tussen dit
alles.
Subsysteem: Systeem binnen het systeem, een deel van het systeem.
Systeemgericht werken:
- Verwijzing naar de therapievorm, waarbij niet alleen de cliënt maar een gezin of groep
mensen die een duurzame relatie met elkaar hebben, samen bij de behandeling aanwezig
zijn of deze deels samen doorbrengen.
- Heeft betrekking op de inhoud of het doel van de behandeling. Onderlinge relaties vormen
het belangrijkste aandachtspunt, het doel is het verbeteren van het functioneren van het
systeem.
- Heeft betrekking op de circulariteit, de wederzijdse beïnvloeding en niet op het oorzaak en
gevolg gedachtengoed.
- Systeemgericht werken betekent niet dat je per definitie met het gehele gezin/ alle
gezinsleden samenwerkt.
- De benaming systeemgericht duidt meer op een visie van waaruit je naar een cliënt kijkt.
- Een verandering verandert het hele systeem.
Systeemtheoretische principes
- Communicatie (je communiceert altijd).
- Interacties.
- Wederkerigheid.
- Circulaire processen. (Circulaire causaliteit, actie – reactie, oorzaak – gevolg).
- Gezinsfuncties/ rollen/ taken.
Systeemtheorieën
1. De algemene systeemtheorie Von Bertalanffy.
- Metatheorie: Een theorie die niet direct betrekking heeft op één bepaald
wetenschapsgebied maar voor vele wetenschapsgebieden hanteerbaar is.
- Kernpunten:
o Systemen bestaan uit verschillende delen die onderling samenhangen en elkaar
wederzijds circulair beïnvloeden.
o Systemen zijn zelf handhavende eenheden die in voortdurende wisselwerking staan
met hun omgeving. Input, throughput en output. Basis van open systeemtheorie.
o Systemen zijn eenheden die het vermogen hebben om zichzelf te handhaven, zich
voortdurend op hun omgeving af te stemmen en die in een dynamisch evenwicht zijn
met hun omgeving.
o Systemen zijn eenheden met het vermogen zichzelf te besturen en zichzelf te
reproduceren.
o Gedrag heeft een functie, een doel.
o Lineair denken (behaviorisme): oorzaken symptomen diagnose therapie.
Dit past niet in het systeemdenken!
- Belangrijkste invloed van de algemene systeemtherapie: Het verleggen van focus van de
individuele situaties naar sociale situaties waarin zorgbehoevende burgers zitten.
- Lineair reductionistisch denkmodel: Oorzaak – gevolg denken. Een probleem kan
beter begrepen worden door het zo klein mogelijk te maken.
- Twee principes van de algemene systeemtheorie:
1
Hoorcollege 1.
Leerdoel 1: De student kan een systemische analyse maken van praktijksituaties.
Omslag halverwege 20e eeuw.
Intrapsychisch denken, binnen persoon Interpsychisch denken, tussen personen.
Systeem: Wijst op een eenheid, opgebouwd uit deelverhoudingen; het gaat niet alleen om
de delen op zich, ook niet om het geheel, maar om de doelgerichte betrekkingen tussen dit
alles.
Subsysteem: Systeem binnen het systeem, een deel van het systeem.
Systeemgericht werken:
- Verwijzing naar de therapievorm, waarbij niet alleen de cliënt maar een gezin of groep
mensen die een duurzame relatie met elkaar hebben, samen bij de behandeling aanwezig
zijn of deze deels samen doorbrengen.
- Heeft betrekking op de inhoud of het doel van de behandeling. Onderlinge relaties vormen
het belangrijkste aandachtspunt, het doel is het verbeteren van het functioneren van het
systeem.
- Heeft betrekking op de circulariteit, de wederzijdse beïnvloeding en niet op het oorzaak en
gevolg gedachtengoed.
- Systeemgericht werken betekent niet dat je per definitie met het gehele gezin/ alle
gezinsleden samenwerkt.
- De benaming systeemgericht duidt meer op een visie van waaruit je naar een cliënt kijkt.
- Een verandering verandert het hele systeem.
Systeemtheoretische principes
- Communicatie (je communiceert altijd).
- Interacties.
- Wederkerigheid.
- Circulaire processen. (Circulaire causaliteit, actie – reactie, oorzaak – gevolg).
- Gezinsfuncties/ rollen/ taken.
Systeemtheorieën
1. De algemene systeemtheorie Von Bertalanffy.
- Metatheorie: Een theorie die niet direct betrekking heeft op één bepaald
wetenschapsgebied maar voor vele wetenschapsgebieden hanteerbaar is.
- Kernpunten:
o Systemen bestaan uit verschillende delen die onderling samenhangen en elkaar
wederzijds circulair beïnvloeden.
o Systemen zijn zelf handhavende eenheden die in voortdurende wisselwerking staan
met hun omgeving. Input, throughput en output. Basis van open systeemtheorie.
o Systemen zijn eenheden die het vermogen hebben om zichzelf te handhaven, zich
voortdurend op hun omgeving af te stemmen en die in een dynamisch evenwicht zijn
met hun omgeving.
o Systemen zijn eenheden met het vermogen zichzelf te besturen en zichzelf te
reproduceren.
o Gedrag heeft een functie, een doel.
o Lineair denken (behaviorisme): oorzaken symptomen diagnose therapie.
Dit past niet in het systeemdenken!
- Belangrijkste invloed van de algemene systeemtherapie: Het verleggen van focus van de
individuele situaties naar sociale situaties waarin zorgbehoevende burgers zitten.
- Lineair reductionistisch denkmodel: Oorzaak – gevolg denken. Een probleem kan
beter begrepen worden door het zo klein mogelijk te maken.
- Twee principes van de algemene systeemtheorie:
1
