IP hst 1 – geest, gedrag en psychologische wetenschappen
CENTRALE VRAAG: HOE ZOU JE DE BEWERING TESTEN DAT SUIKER KINDEREN
HYPERACTIEF MAAKT?
KERNVRAAG 1.1: WAT IS PSYCHOLOGIE EN WAT IS HET NIET?
Kernconcept 1.1: psychologie is een breed veld, met vele specialismen, maar in
wezen is psychologie de wetenschap van gedrag en geestelijke processen.
Psychologie: wetenschap van gedrag en mentale processen.
Het terrein van psychologie beslaat zowel uit interne geestelijke processen, die we
alleen indirect waarnemen (denken, voelen) als uit externe, waarneembare
gedragingen (praten, glimlachen, lopen).
De wetenschap van de psychologie is gebaseerd op objectieve, verifieerbare
gebeurtenissen.
3 soorten psychologen:
- Experimenteel psychologen: psycholoog die onderzoek doet naar elementaire
psychologische processen – in tegenstelling tot een toegepast psycholoog.
o Voert onderzoek uit dat nieuwe psychologische kennis creëert.
- Docent psychologie – psycholoog met als primaire taak het geven van onderwijs op
bijvoorbeeld hbo- of bacheloropleidingen of aan een universiteit.
- Toegepast psycholoog – psycholoog die de door experimenteel psychologen
vergaarde kennis gebruikt om problemen van mensen op te lossen.
Specialisaties in de toegepaste psychologie:
- Arbeids- en Organisatiepsychologen – gespecialiseerd in aanpassingen aan de
werkplek die productiviteit maximaliseren.
- Sportpsychologen – helpen atleten hun prestaties en motivatie te verbeteren.
- Schoolpsychologen – deskundig op gebied van lesgeven en leren.
- Klinisch psychologen (counselors) – helpen mensen om zich aan te passen op
sociaal en emotioneel gebied of om moeilijke keuzes te maken.
- Forensisch psychologen – levert zijn psychologische expertise aan het wets- en
rechtssysteem (bij gevangenis/rechtszaak).
- Omgevingspsycholoog – probeert interactie mens en milieu te verbeteren.
- Gerontopsychologen – helpen ouderen effectief om te leren gaan met
leeftijdgerelateerde problemen.
Psychologie psychiatrie (een medisch specialisme dat zich richt op de diagnose en
behandeling van mentale stoornissen).
Psychologie pseudopsychologie (niet-onderbouwde psychologische aannamen die als
wetenschappelijke waarheden worden gepresenteerd).
Vaardigheden voor kritisch denken (zes, gebaseerd op de volgende vragen:)
1. Wat is de bron? – heeft degene die de bewering doet feitelijke kennis over het
onderwerp?
2. Is de bewering redelijk of extreem? – voor buitengewone beweringen is
buitengewoon bewijs nodig (Carl Sagan).
3. Wat is het bewijsmateriaal? – anekdotisch bewijsmateriaal: getuigenissen die de
ervaringen van iemand of enkele personen schetsen, maar ten onrechte voor
wetenschappelijk bewijs worden gezien.
4. Kan de conclusie zijn beïnvloed door bias? – bias: vooroordeel/
vervorming/vertekening van een situatie, meestal op basis van persoonlijke
ervaringen en waarden. Emotionele bias: de neiging om oordelen te vellen
CENTRALE VRAAG: HOE ZOU JE DE BEWERING TESTEN DAT SUIKER KINDEREN
HYPERACTIEF MAAKT?
KERNVRAAG 1.1: WAT IS PSYCHOLOGIE EN WAT IS HET NIET?
Kernconcept 1.1: psychologie is een breed veld, met vele specialismen, maar in
wezen is psychologie de wetenschap van gedrag en geestelijke processen.
Psychologie: wetenschap van gedrag en mentale processen.
Het terrein van psychologie beslaat zowel uit interne geestelijke processen, die we
alleen indirect waarnemen (denken, voelen) als uit externe, waarneembare
gedragingen (praten, glimlachen, lopen).
De wetenschap van de psychologie is gebaseerd op objectieve, verifieerbare
gebeurtenissen.
3 soorten psychologen:
- Experimenteel psychologen: psycholoog die onderzoek doet naar elementaire
psychologische processen – in tegenstelling tot een toegepast psycholoog.
o Voert onderzoek uit dat nieuwe psychologische kennis creëert.
- Docent psychologie – psycholoog met als primaire taak het geven van onderwijs op
bijvoorbeeld hbo- of bacheloropleidingen of aan een universiteit.
- Toegepast psycholoog – psycholoog die de door experimenteel psychologen
vergaarde kennis gebruikt om problemen van mensen op te lossen.
Specialisaties in de toegepaste psychologie:
- Arbeids- en Organisatiepsychologen – gespecialiseerd in aanpassingen aan de
werkplek die productiviteit maximaliseren.
- Sportpsychologen – helpen atleten hun prestaties en motivatie te verbeteren.
- Schoolpsychologen – deskundig op gebied van lesgeven en leren.
- Klinisch psychologen (counselors) – helpen mensen om zich aan te passen op
sociaal en emotioneel gebied of om moeilijke keuzes te maken.
- Forensisch psychologen – levert zijn psychologische expertise aan het wets- en
rechtssysteem (bij gevangenis/rechtszaak).
- Omgevingspsycholoog – probeert interactie mens en milieu te verbeteren.
- Gerontopsychologen – helpen ouderen effectief om te leren gaan met
leeftijdgerelateerde problemen.
Psychologie psychiatrie (een medisch specialisme dat zich richt op de diagnose en
behandeling van mentale stoornissen).
Psychologie pseudopsychologie (niet-onderbouwde psychologische aannamen die als
wetenschappelijke waarheden worden gepresenteerd).
Vaardigheden voor kritisch denken (zes, gebaseerd op de volgende vragen:)
1. Wat is de bron? – heeft degene die de bewering doet feitelijke kennis over het
onderwerp?
2. Is de bewering redelijk of extreem? – voor buitengewone beweringen is
buitengewoon bewijs nodig (Carl Sagan).
3. Wat is het bewijsmateriaal? – anekdotisch bewijsmateriaal: getuigenissen die de
ervaringen van iemand of enkele personen schetsen, maar ten onrechte voor
wetenschappelijk bewijs worden gezien.
4. Kan de conclusie zijn beïnvloed door bias? – bias: vooroordeel/
vervorming/vertekening van een situatie, meestal op basis van persoonlijke
ervaringen en waarden. Emotionele bias: de neiging om oordelen te vellen
