H1
Betalingsbereidheid = Het maximale bedrag dat iemand wilt betalen voor een product.
Ruilwinst = Het overschot van de betalingsbereidheid boven de marktprijs van het product.
Bij economische keuzes worden kosten en baten tegen elkaar afgewogen.
Kosten →De waarde van opgeofferde schaarse middelen
Baten → De mate van behoeftebevrediging/waarde van bezit
Deze kosten en baten kunnen worden geanalyseerd in een (maatschappelijke)kosten-
batenanalyse.
Consumentensurplus = Het verschil tussen het bedrag wat een koper maximaal bereid is
te betalen en de prijs die hij daadwerkelijk betaald.
(Consumenten)Surplus berekenen → Baten - Kosten
Leveringsbereidheid = De laagste prijs waarvoor een aanbieder zijn product wil verkopen.
Producentensurplus = Het verschil tussen de ontvangen prijs en de minimale prijs
waartegen de aanbieder het product wilt aanbieden.
Producentensurplus berekenen →Verkoopprijs - Leveringsbereidheid
Producentensurplus is NIET hetzelfde als winst
Als vragers en aanbieders op de markt ruilwinst kunnen behalen dan is de markt doelmatig.
De ruiltransactie (het doel) wordt bereikt met het gebruik van zo weinig mogelijk middelen.
→Er wordt dan gekeken naar het surplus van alle consument en producenten samen.
Prijsmutaties (prijsveranderingen) beïnvloeden alle consumenten en producenten.
Prijsdaling →Toename consumentensurplus
Afname producten surplus
Markt van volkomen concurrentie →Marktwerking zorgt voor een evenwichtsprijs
en hoeveelheid. De inzet van schaarse middelen is bij ruiltransacties minimaal,
de markt werkt dus efficiënt / economisch doelmatig.
→De markt werkt perfect als de doelmatigheid en het surplus maximaal zijn.
Vraaglijn →Geeft betalingsbereidheid vd consument weer
Aanbodlijn →Geeft leveringsbereidheid vd producent weer
Getal surplus berekenen bij een driehoek →Basis x Hoogte x ½
, Of een producent bereid is om een product te leveren hangt af van MK
Prijs lager dan MK →niet aanbieden
Prijs hoger dan MK →wel aanbieden
De marginale-kostenlijn geeft aan welke hoeveelheid een producent aanbiedt bij een
bepaalde prijs.
Bij volkomen concurrentie valt de aanbodlijn samen met de marginale-kostenlijn →Dan
moet de aanbodvergelijking worden omgeschreven.
De markt selecteert de producenten met de laagste leveringsbereidheid en consumenten
met de hoogste betalingsbereidheid, hierdoor worden aanbieders geprikkeld efficiënt te
produceren.
Bij marktevenwicht worden de productiefactoren het meest doelmatig
aangewend →Totale surplus van consument en producenten is dan maximaal.
Surplus is een maatstaf om te meten of een markt doelmatig werkt.
Pareto-efficiënt / Pareto optimaal →één persoon kan zijn resultaat niet verbeteren
zonder dit ten koste gaat van het resultaat van een ander.
Pareto-efficiënt op de markt →Het markt resultaat verbetert als de vooruitgang van
de een, groter is dan de achteruitgang van de ander. Alle verliezers kunnen voor
het verlies uit de winst van de winnaars gecompenseerd worden.
Bij Pareto-efficiënt is het surplus maximaal, de economische uitkomst is doelmatig.
Nadelen volkomen concurrentie:
- homogene producten
- gebrek aan innovatie
Consumenten geven de voorkeur aan monopolistische concurrentie boven volkomen
concurrentie.
Innoveren is belangrijk, het zorgt voor verbeterde producten/productieprocessen en
stimuleert concurrentie. Dit zorgt voor economische groei.
Overheid stimuleert innoverende bedrijven dmv wetgeving, bedrijven kunnen een
patent/octrooi aanvragen voor de innovatie.
Het vooruizicht op monopoliewinsten prikkelt bedrijven om te innoveren. Tijdens het octrooi
kan het bedrijf de onderzoekskosten terug verdienen, en winst maken. Dit is een wettelijke
monopolie.
Betalingsbereidheid = Het maximale bedrag dat iemand wilt betalen voor een product.
Ruilwinst = Het overschot van de betalingsbereidheid boven de marktprijs van het product.
Bij economische keuzes worden kosten en baten tegen elkaar afgewogen.
Kosten →De waarde van opgeofferde schaarse middelen
Baten → De mate van behoeftebevrediging/waarde van bezit
Deze kosten en baten kunnen worden geanalyseerd in een (maatschappelijke)kosten-
batenanalyse.
Consumentensurplus = Het verschil tussen het bedrag wat een koper maximaal bereid is
te betalen en de prijs die hij daadwerkelijk betaald.
(Consumenten)Surplus berekenen → Baten - Kosten
Leveringsbereidheid = De laagste prijs waarvoor een aanbieder zijn product wil verkopen.
Producentensurplus = Het verschil tussen de ontvangen prijs en de minimale prijs
waartegen de aanbieder het product wilt aanbieden.
Producentensurplus berekenen →Verkoopprijs - Leveringsbereidheid
Producentensurplus is NIET hetzelfde als winst
Als vragers en aanbieders op de markt ruilwinst kunnen behalen dan is de markt doelmatig.
De ruiltransactie (het doel) wordt bereikt met het gebruik van zo weinig mogelijk middelen.
→Er wordt dan gekeken naar het surplus van alle consument en producenten samen.
Prijsmutaties (prijsveranderingen) beïnvloeden alle consumenten en producenten.
Prijsdaling →Toename consumentensurplus
Afname producten surplus
Markt van volkomen concurrentie →Marktwerking zorgt voor een evenwichtsprijs
en hoeveelheid. De inzet van schaarse middelen is bij ruiltransacties minimaal,
de markt werkt dus efficiënt / economisch doelmatig.
→De markt werkt perfect als de doelmatigheid en het surplus maximaal zijn.
Vraaglijn →Geeft betalingsbereidheid vd consument weer
Aanbodlijn →Geeft leveringsbereidheid vd producent weer
Getal surplus berekenen bij een driehoek →Basis x Hoogte x ½
, Of een producent bereid is om een product te leveren hangt af van MK
Prijs lager dan MK →niet aanbieden
Prijs hoger dan MK →wel aanbieden
De marginale-kostenlijn geeft aan welke hoeveelheid een producent aanbiedt bij een
bepaalde prijs.
Bij volkomen concurrentie valt de aanbodlijn samen met de marginale-kostenlijn →Dan
moet de aanbodvergelijking worden omgeschreven.
De markt selecteert de producenten met de laagste leveringsbereidheid en consumenten
met de hoogste betalingsbereidheid, hierdoor worden aanbieders geprikkeld efficiënt te
produceren.
Bij marktevenwicht worden de productiefactoren het meest doelmatig
aangewend →Totale surplus van consument en producenten is dan maximaal.
Surplus is een maatstaf om te meten of een markt doelmatig werkt.
Pareto-efficiënt / Pareto optimaal →één persoon kan zijn resultaat niet verbeteren
zonder dit ten koste gaat van het resultaat van een ander.
Pareto-efficiënt op de markt →Het markt resultaat verbetert als de vooruitgang van
de een, groter is dan de achteruitgang van de ander. Alle verliezers kunnen voor
het verlies uit de winst van de winnaars gecompenseerd worden.
Bij Pareto-efficiënt is het surplus maximaal, de economische uitkomst is doelmatig.
Nadelen volkomen concurrentie:
- homogene producten
- gebrek aan innovatie
Consumenten geven de voorkeur aan monopolistische concurrentie boven volkomen
concurrentie.
Innoveren is belangrijk, het zorgt voor verbeterde producten/productieprocessen en
stimuleert concurrentie. Dit zorgt voor economische groei.
Overheid stimuleert innoverende bedrijven dmv wetgeving, bedrijven kunnen een
patent/octrooi aanvragen voor de innovatie.
Het vooruizicht op monopoliewinsten prikkelt bedrijven om te innoveren. Tijdens het octrooi
kan het bedrijf de onderzoekskosten terug verdienen, en winst maken. Dit is een wettelijke
monopolie.
