Handboek Voeding bij Kanker
-H3 Ziekte en behandeling §1, 2, 4.2, 4.3, 4.6
-H5 Voedingsbehoefte en voedingsadvies
-H8 Specifieke klachten §1, 2, 3, 4 en 5
-H21 Longkanker
Vroeger diagnose op gewichtsverlies en BMI. Nu een consensus wereldwijd
(ESPEN), ieder land heeft deze richtlijn overgenomen (GLIM-criteria). Dus nu kun
je wereldwijd hetzelfde diagnosticeren.
Stap 1: Screening (SNAQ/MUST)
Hiermee risicopatiënten vaststellen.
Stap 2: Criteria ondervoeding vaststellen (GLIMP-criteria)
GLIM-criteria
Van ondervoeding is sprake als een patiënt voldoet aan ten minste een
fenotypische factor (kenmerkende) EN ten minste een etiologische factor
(oorzakelijke).
Van ernstige ondervoeding is sprake wanneer een patiënt daarbij voldoet aan ten
minste een fenotypische factor voor ernstige ondervoeding.
Fenotypische factoren ondervoeding:
Onbedoeld Lage BMI (kg/m2) Verminderde spiermassa
gewichtsverlies (%)
>5% in afgelopen 6 maanden <20 kg/m2 bij <70 Verminderd op basis van meting
OF jaar met gevalideerde methode*
>10% in langere periode (>6 <22 kg/m2 bij ≤ 70
maanden) jaar Alternatieve metingen: lichamelijk
onderzoek of antropometrie
Aziatisch (armomtrek, kuitomtrek)
<18,5 kg/m2 bij Ondersteunde meting, spierkracht
<70 jaar
<20 kg/m2 bij ≤ 70
jaar
Etiologische factoren ondervoeding:
Verminderde voedingsinname of -opname Ziektelast/ inflammatie
>1 week ≤50% van de energiebehoefte Acute ziekte of trauma, of
OF chronische aan ziekte gerelateerde
>2 weken verminderde inname/opname (ongeacht niveau inflammatie
van vermindering)
OF Ondersteunende metingen: CRP,
Chronische maagdarmaandoening die inname of opname albumine, pre-albumine
negatief beïnvloedt
Ondersteunende indicatoren: Gastro-intestinale symptomen
, Factoren ernstige ondervoeding
Onbedoeld Lage BMI (kg/m2) Verminderde spiermassa
gewichtsverlies (%)
10% in afgelopen 6 maanden <18,5 kg/m2 bij Ernstig verminder op basis van
OF <70 jaar meting met gevalideerde methode*
20% in langere periode (>6 <20 kg/m2 bij ≤ 70 Door ziekte of in combinatie met
maanden) jaar inflammatie:
• Verhoogd CRP ≥ 10 mg/l (in VU ≥
Aziatisch 8 mg/l )
<18,5 kg/m2 bij
<70 jaar • Verlaagd albumine (<35 g/L)
<20 kg/m2 bij ≤ 70 • Verlaagd Hb (anemie) (afh. van
jaar geslacht en leeftijd)
KENNEN!
1. Bereken de totale energiebehoefte van een patiënt, een dame, 73
jaar oud, 1,75m lang, 65kg, gediagnosticeerd met longkanker waarvoor
ze chemotherapie krijgt.
Mensen zijn ziek, dus minder activiteit, maar doordat ze ziek zijn wel een hoger
verbruik (zie tabel 1). De ziekte- en activiteitenfactor zijn dus ongeveer gelijk of
specifiek sporten in casus erbij staan.
Toeslag= 50% altijd bij een patiënt met kanker en behandeling!!
WHO-formule nemen (want heeft geen overgewicht).
447,593 + (99,247 x 65) + (3,098 x 175) – (4,33 x 73) = 1274,708
Toeslag 50%= 1912 kcal
2. Noem 3 voedingsadviezen bij onbedoeld gewichtsverlies
- eiwit en energieverrijking
- kleine, frequente maaltijden
- voldoende vocht
- geen maaltijden met hoge verzadigingswaarde