Clinical Nutrition 5.1
Les 2: Behandeling van kanker
Handboek Voeding bij Kanker: H1, 2, 3
Beschrijf het ontstaan van kanker, de prevalentie van kanker in NL, de
TMN-classificatie, welke behandelingen worden toegepast bij kanker en
verklaar de bijwerkingen die hierbij op kunnen treden.
Epidemiologie (prevalentie)
Doodsoorzaak nummer 1 sinds 2009
Mees voorkomende kanker (2012):
- longkanker 13%
- borstkanker 12%
- darmkanker 10%
De dodelijkste soorten kanker (2012)
- longkanker (19%)
- leverkanker (9%)
- maagkanker (9%)
De oorzaak dat mensen die ouder zijn meer kanker krijgen is omdat, de
immuniteit achteruitgaat en heb je meer kans op kanker.
Steeds meer longkanker bij vrouwen omdat ze meer zijn gaan roken en
luchtvervuiling.
HBO en universitair niveau krijgen vaker kanker, omdat ze ook het langste leven
en kanker treedt vooral op na de 65ste.
Borstkanker is na de jaren 90 met 30% toegenomen.
Bij darmkanker kan de toename worden toegeschreven aan de invoering van het
bevolkingsonderzoek.
Huidkanker neemt sterkt toe met 7% per jaar.
(Alcohol zou een positief effect hebben op nierkanker <10gr. Bij alle andere
kanker heeft alcohol negatief effect voor kanker).
‘Wat doe je na de kanker?’ hier is nu meer aandacht voor. Kanker bij jongen
vrouwen heeft straling als resultaat dat alle eiercellen worden gedood. Kleine
vaten worden ook beschadigd bij bestraling van een bepaalde kanker, deze
zorgen voor verandering en blijvende schade aan de vaten.
, Etiologie (oorzaken/ ontstaan)
Carcinogenese
- transformatie gewone cel kankercel
- in elke lichaamscel mogelijk
(we hebben veel verschillende type kanker omdat elke lichaamscel tot kankercel
kan veranderen)
(iedere dag worden kankercellen gemaakt, maar zolang immuunsysteem
optimaal is, is er niks aan de hand)
- proces van mutaties in DNA
- evenwicht groei/afbraakverstoord
- door mutaties kan cel een andere functie krijgen
- mate van maligniteit is variabel
Mutaties kunnen ontstaan door
- Carcinogene stoffen (asbest, koolderivaten, sigarettenrook)
- Fysische oorzaken (röntgen)
- Tumorvirussen/ micro-organisten (HPV, HIV)
- Hormonale factoren (oestrogenen)
- Genetische factoren (vormen van borstkanker, polyposis coli; kanker in darm)
Van mutatie naar kanker
Om kanker te krijgen moeten de mutaties optreden in genen die betrokken zijn
bij het reguleren van de celdeling. De volgende genen zijn van belang:
- proto-oncogenen (delen)
- tumorsuppressorgenen (infiltreren)
- genen die de apoptose regelen (sterven/ celdood)
- genen die de DNA-repair regelen (repareren)
Kankercellen kunnen eindeloos groeien. Het sterft als de gastheer/vrouw sterft
maar als je het uit het lichaam haalt blijven de cellen eindeloos delen
(Amerikaanse vrouw met borstkanker verhaal).
Biologisch gedrag maligne cel
- infiltratie
- lymfogene metastasering (uitzaaiing van kwaadaardig gezwel via lymfe)
- hematogene metastasering (uitzaaiing van kwaadaardig gezwel via bloed)
- locatie metastasen afhankelijk van anatomie
- veel voorkomende locaties: long, lever, hersenen, bot, nier
Kleine tumor scheidt veel stoffen uit om bloedcellen naar zich toe te trekken
zodat ze genoeg voedingstoffen en zuurstof krijgen om te kunnen groeien.
Les 2: Behandeling van kanker
Handboek Voeding bij Kanker: H1, 2, 3
Beschrijf het ontstaan van kanker, de prevalentie van kanker in NL, de
TMN-classificatie, welke behandelingen worden toegepast bij kanker en
verklaar de bijwerkingen die hierbij op kunnen treden.
Epidemiologie (prevalentie)
Doodsoorzaak nummer 1 sinds 2009
Mees voorkomende kanker (2012):
- longkanker 13%
- borstkanker 12%
- darmkanker 10%
De dodelijkste soorten kanker (2012)
- longkanker (19%)
- leverkanker (9%)
- maagkanker (9%)
De oorzaak dat mensen die ouder zijn meer kanker krijgen is omdat, de
immuniteit achteruitgaat en heb je meer kans op kanker.
Steeds meer longkanker bij vrouwen omdat ze meer zijn gaan roken en
luchtvervuiling.
HBO en universitair niveau krijgen vaker kanker, omdat ze ook het langste leven
en kanker treedt vooral op na de 65ste.
Borstkanker is na de jaren 90 met 30% toegenomen.
Bij darmkanker kan de toename worden toegeschreven aan de invoering van het
bevolkingsonderzoek.
Huidkanker neemt sterkt toe met 7% per jaar.
(Alcohol zou een positief effect hebben op nierkanker <10gr. Bij alle andere
kanker heeft alcohol negatief effect voor kanker).
‘Wat doe je na de kanker?’ hier is nu meer aandacht voor. Kanker bij jongen
vrouwen heeft straling als resultaat dat alle eiercellen worden gedood. Kleine
vaten worden ook beschadigd bij bestraling van een bepaalde kanker, deze
zorgen voor verandering en blijvende schade aan de vaten.
, Etiologie (oorzaken/ ontstaan)
Carcinogenese
- transformatie gewone cel kankercel
- in elke lichaamscel mogelijk
(we hebben veel verschillende type kanker omdat elke lichaamscel tot kankercel
kan veranderen)
(iedere dag worden kankercellen gemaakt, maar zolang immuunsysteem
optimaal is, is er niks aan de hand)
- proces van mutaties in DNA
- evenwicht groei/afbraakverstoord
- door mutaties kan cel een andere functie krijgen
- mate van maligniteit is variabel
Mutaties kunnen ontstaan door
- Carcinogene stoffen (asbest, koolderivaten, sigarettenrook)
- Fysische oorzaken (röntgen)
- Tumorvirussen/ micro-organisten (HPV, HIV)
- Hormonale factoren (oestrogenen)
- Genetische factoren (vormen van borstkanker, polyposis coli; kanker in darm)
Van mutatie naar kanker
Om kanker te krijgen moeten de mutaties optreden in genen die betrokken zijn
bij het reguleren van de celdeling. De volgende genen zijn van belang:
- proto-oncogenen (delen)
- tumorsuppressorgenen (infiltreren)
- genen die de apoptose regelen (sterven/ celdood)
- genen die de DNA-repair regelen (repareren)
Kankercellen kunnen eindeloos groeien. Het sterft als de gastheer/vrouw sterft
maar als je het uit het lichaam haalt blijven de cellen eindeloos delen
(Amerikaanse vrouw met borstkanker verhaal).
Biologisch gedrag maligne cel
- infiltratie
- lymfogene metastasering (uitzaaiing van kwaadaardig gezwel via lymfe)
- hematogene metastasering (uitzaaiing van kwaadaardig gezwel via bloed)
- locatie metastasen afhankelijk van anatomie
- veel voorkomende locaties: long, lever, hersenen, bot, nier
Kleine tumor scheidt veel stoffen uit om bloedcellen naar zich toe te trekken
zodat ze genoeg voedingstoffen en zuurstof krijgen om te kunnen groeien.
