Hoorcollege 6 Onrechtmatige Daad en Schadevergoeding

Hoorcollege 6 Proportionele aansprakelijkheid

Twee eisen met een probleem
 Notaris krijgt opdracht pachtovereenkomst te verlengen; termijn overschreden;
Beurskens moet ontruimen. De eerste casus speelt zich af in de agrarische sector,
waarbij het gaat om een pachtgever en een pachthouder. Beurskens pacht de grond
van Kanters. Ze spreken af dat de duur van het contract twee jaar bestrijkt, waarbij er
een tijdvak is waarin om verlenging van de overeenkomst kan worden gevraagd. 1
januari 1990 tot 1 juni 1990 zou Beurskens de gelegenheid hebben om aan te geven
dat hij langer wil pachten. In juni 1990, nog voor het verstrijken van het tijdvak, geeft
Beurskens bij de notaris aan dat hij verlenging zou willen. De verlenging komt er niet,
sterker nog het verzoek tot verlenging wordt niet eens ingediend omdat de notaris het
vergeten is. De 2 jaar zijn voorbij en vervolgens moet Beurskens de gronden
ontruimen. Daar loopt hij schade bij met een omvang van 3,500 gulden. Hij keert zich
naar de notaris en wil 3,500 gulden vergoed zien. De notaris voert aan dat er wel een
rekening wordt ingediend, maar er is helemaal geen schade. Als je tijdig het verzoek
had ingediend, dan had dit niet betekent dat het ook was gehonoreerd. Volgens de
notaris was tussen Beurskens en Kanter afgesproken om de grond 2 jaar te pachten
en vervolgens te zeggen; ik koop de grond of niet. Indien je kiest om de grond niet te
kopen, moet je weg. Volgens Beurskens was er een andere afspraak, namelijk dat hij
2 jaar de grond zou pachten en vervolgens kon hij een verlengingsverzoek indienen
en deze zou worden gehonoreerd. Dus de notaris speelt de kaart: u heeft geen
schade, al zou u het verzoek tijdig hebben ingediend, dan zou het niet zijn
gehonoreerd.
 is er schade? Is een verweer variant die ja kan voeren, een ander variant is;
 Is er wel causaal verband tussen gestelde schade en de fout? Dus dan voert de
notaris aan; u heeft misschien wel schade, maar ik heb het niet veroorzaakt. Ook als
de notaris het verzoek tijdig had ingediend, dan zou de schade alsnog zijn gevallen.
 Werknemer Schaier overlijdt aan longkanker; claim wegens asbestblootstelling tijdens
werk. Dit arrest speelt zich af in de wereld van asbest. Het gaat hier om gewone
longkanker, dit moet je onderschrijven van longvlieskanker. Het gaat om een meneer
die als bankwerker werkzaam was bij De Schelde. Tijdens deze werkzaamheden
heeft Schaier te maken gehad met blootstelling aan asbeststof. In 1991, dus 3 jaar
nadat hij niet meer bij De Schelde werkte, krijgt hij normale longkanker. Hij en zijn
nabestaanden spreken de werkgever aan en voeren aan dat dhr. Schaier jaren lang
is blootgesteld aan asbest. Ze willen dan ook dat de werkgever gaat betalen. De
werkgever voert het verweer: je zegt dat het door mij komt, maar een plausibele
andere verklaring is dat je 17 jaar intensief hebt gerookt. Deze vordering wijst de
verweerder af. Je kunt het debat op 2 manieren voeren:
 Is er wel schade? De werkgever voert aan dat er helemaal geen schade is.
 Is er wel een causaal verband tussen de longkanker en de blootstelling? Je kunt ook
zeggen dat er schade is, maar dat het niet veroorzaakt is door de werkgever. Je hebt
het zelf veroorzaakt.

Uitgangspunten van ons recht
 geen aansprakelijkheid zonder schade —> aansprakelijkheid is er altijd voor schade
en zonder schade is er geen aansprakelijkheid.
 Geen aansprakelijkheid zonder c.s.q.n.-verband tussen de gedraging / gebeurtenis
en de schade. —> er is dus wel schade, maar het staat niet in verband met de
onrechtmatige gedraging.
 Geen aansprakelijkheid die verder gaat dan de oorzakelijke bijdrage van de
gedraaide —> Enkel aansprakelijk voor zover je de schade hebt veroorzaakt. Dus
alleen maar voor wat wij daadwerkelijk hebben veroorzaakt. Het loopt hier en daar
niet zoals de uitgangspunten van ons verlangen.
 acht geslagen op verlangen eiser en gedaagde

1

, In het thema van vandaag zien we dat de problemen in heel veel gevallen liggen aan de
zijde van de eiser. De eiser moet niet alleen aantonen dat er onrechtmatig is gehandeld,
maar ook dat er schade is en er een causaal verband bestaat tussen de onrechtmatige daad
en de schade.

Onzekerheid is het trefwoord
We gaan spreken om onzekerheid over van alles en nog wat
 wat zou zijn gebeurd wanneer notaris, advocaat of arts fout niet zou hebben
gemaakt?
 Wel tijdig verzoek had ingediend?
 Wel rechtsmiddel ingesteld?
 Juiste diagnose? —> stel hij had wel tijdig een juiste diagnose gesteld, waren we dan
genezen
of waren er andere klachten?
 Wat als de arts de juiste informatie zou hebben gegeven
We komen op twee fronten onzekerheid tegen. Je ziet de twee varianten voorbij komen:
Zou de schade dan ook zijn ontstaan?
Heeft mijn fout dan wel schade veroorzaakt?
 Is bepaalde ziekte veroorzaakt door blootstelling aan stof/werkwijze of iets anders,
bijvoorbeeld oorzaak in privésfeer? Je kunt denken aan roken, maar ook om aanleg.
Je loopt altijd het risico om longkanker op te lopen. Het omgevingsrisico bestaat voor
ons allemaal.
 Is ziekte veroorzaakt door deze producent / werkgever of door andere? —> sommige
mensen hebben hun hele leven lang met asbest gewerkt, maar voor verschillende
werkgevers.
 Heeft werknemer fatale vezel binnengekregen in deze of in andere periode? —> Je
bent heel lang blootgesteld aan asbest (van 44 tot 69) en je hebt longvlieskanker
opgelopen. Wat als je als rechtbank zegt: vanaf 60 moest je rekening houden met
longvlieskanker. Vanaf 60 is het foute boel. Mag je als werkgever dan het verweer
voeren dat de werknemer moet aantonen dat het fatale asbest vezeltje in de periode
dat hij voor deze werkgever werkte in het lichaam is gekomen? Als het in een andere
periode was, dan gaat de werkgever vrijuit. Mag je dit verweer voeren? Nee, het is
een typische voorbeeld van de alles of niets benadering.

Diversiteit is troef
 ene geval is andere niet
o Is er wel schade?
o Welke schade is veroorzaakt?
o Wie heeft de schade veroorzaakt?
o Op welk moment is de schade veroorzaakt?
o Wat is er eigenlijk gebeurd? —> dit is een hypothetische situatie.
o Wat zou er anders zijn gebeurd
 Diverse verpakkingen —> je kunt op twee manieren naar de meeste van deze
gevallen kijken:
o Schadeprobleem: is er schade en wat is de schade dan?
o Causaliteitsprobleem—> Je kunt het ook anders verpakken en dan wordt het
een
causaliteitsprobleem. Zo maken wij mee dat het afhangt van hoe de partijen het
debat voeren.
 stellingen van partijen
o ‘U heeft geen schade’
o ‘Ik heb deze schade niet veroorzaakt’
o ‘Zou anders ook zijn ontstaan’

2