Samenvatting Week 5, hoorcollege 2

Behoeften en motieven

Motieven zijn interne gesteldheden die gedrag opwekken en in een bepaalde richting dirigeren. Dit
kan een bepaald object of een bepaald doel zijn. Zo worden ze vaak veroorzaakt door een tekort aan
iets. Wanneer je honger hebt is je motief om iets te gaan eten. Deze motieven in intensiteit en typen,
maar zijn vaak gebaseerd op behoeften. Behoeften is de interne staat van spanning binnen in
iemand. Deze motieven zorgen ervoor dat de behoeftes van een persoon vervuld worden.

Vraag: waarom horen motieven in het intrapsychische domein?

Motieven kunnen onbewust zijn, waarbij iemand niet precies weet wat hij of zij wil. Psychologen die
zich hierin verdiepen geloven dat fantasieën, vrije associatie en hun response op projectieve
technieken de onbewuste motivatie voor veel gedachten, gevoelens en gedrag kunnen blootleggen.

Er zijn bepaalde overeenkomsten tussen psychologen in het dispositionele domein en de
psychologen die zich verdiepen in motieven:

- Beide gaan ervanuit dat mensen van elkaar verschillen in type/ kracht van hun motieven.
- Deze verschillen zijn meetbaar.
- Deze verschillen zijn geassocieerd met belangrijke gebeurtenissen in het leven, zoals
werksucces en de kwaliteit van het huwelijk.
- Verschillen tussen mensen in de mate van motieven zijn relatief stabiel over tijd.
- Motieven kunnen het antwoord geven op de vraag waarom mensen doen wat ze doen.

Volgens Freud zijn we er toe geneigd om zaken te zoeken die ons plezier brengen en pijn doen
vermijden. Hij noemt dit het Pleasure-principle.

- Behoefte: Interne spanningstoestand
o Intensiteit: sterk versus zwak
o Richting:
 aantrekkend (-> ‘approach’)
 afstotend (->‘avoidance’)
- Doel: opheffen van interne spanning

Behoeftes komen in verschillende mate voor volgens
Maslow. De meest fundamentele behoefte is ademen.
Andere lichamelijke behoeftes zijn eten, slapen en
seks. Wanneer deze behoeftes niet worden voldaan
zal de interne spanning krachtiger worden en deze u
in staat steeds meer de doen om deze spanning op te
heffen.

Alle behoeftes op een rijtje:

- Fysiologische behoeften: nodig voor overleven, denk hierbij aan ademen, eten, slapen, seks,
etc.
- Veiligheidsbehoeften: de behoefte aan een veilige plek/ een schuilplaats om in te wonen,
maar ook het creëren van een gestructureerd/ ordelijk leven.
- Behoefte om erbij te horen: het horen bij een groep en goedkeurig door andere.
- Behoefte aan vertrouwen/ erkenning: hiervan bestaan twee vormen: Het vertrouwen van
anderen (1) en het vertrouwen in jezelf (2). We willen door andere gezien worden als
competent en sterk.

, - Zelfactualisatie: de behoefte om ons potentieel te ontwikkelen, om de persoon te worden
die we moeten/ kunnen worden.

Uit onderzoek blijkt dat er inderdaad dat lagere behoeften sterker zijn dan hogere behoeften. Zo zal
iemand meer frustratie ervaren worden wanneer deze niet worden voldaan. We haalt men meer
voeldoening uit het voldoen van hogere behoeften.

Flow: dit is een subjectieve staat die mensen ervaren als ze zich zo in iets verdiepen dat ze de tijd
vergeten. In deze staat is een persoon aan het functioneren in zijn volledige capaciteit. Op dit
moment ervaart iemand mogelijk zelfactualisatie.

- Flow: Toestand waarbij iemand ‘ondergedompeld’ is in een activiteit waardoor hij of zij …
o … geen besef meer heeft van tijd
o … geen vermoeidheid kent
o … zijn/haar capaciteit optimaal benut

Volgens Murray is een behoefte een gereedschap om op een bepaalde manier te reageren onder
bepaalde omstandigheden. Hij gaf aan deze behoeftes piramide de labels primaire en secundaire
behoeftes. Primaire behoeftes waren essentieel voor leven en secundaire behoeftes komen pas op
wanneer de primaire behoeftes zijn voldaan. Volgens Murray heeft iedereen een specifieke
hiërarchie van behoeften. De sterkte van de behoefte kan ook verschillen tussen personen. Elke
behoefte interacteert met andere behoeften: deze interactie maakt een motief dynamisch.

Murray had een specifieke manier waarop hij naar de omgeving keek. Volgens hem beïnvloeden
aspecten van de omgeving de behoeften van een persoon. Iemand die veel behoefte heeft aan
acceptatie is gevoeliger voor sociale aspecten van zijn omgeving. Murray gebruikt de term press, in
het Nederlands druk, voor deze aspecten van de omgeving. Volgens Murray kan er onderscheidt
gemaakt worden tussen alpha press (de objectieve, echte omgeving) en beta press (de
waargenomen omgeving). Mensen dezelfde omgeving op verschillende manieren waarnemen.

Principes van de behoeftes piramide

- Lagere-orde behoeften moeten eerst vervuld worden alvorens hogere-orde behoeften
vervuld kunnen worden.
- (Niet vervullen van) Lagere-orde behoeften oefenen meer druk uit dan hogere-orde
behoeften.
- Een mogelijke theorie is dat de
behoeftes in relatie met Om verwarring te voorkomen enkele belangrijke
levensloop van mensen zijn: begrippen gedefinieerd.
o Baby: lichamelijke
- Behoefte: Interne spanningstoestand
behoeften - Press (Druk): Externe omgevingsinvloed
o Kind: veiligheid o Alpha press: objectieve realiteit
o Puber: sociaal contact o Beta press: gepercipieerde
o (Jong) volwassene: realiteit
erkenning - Motief: Gedrag activerende, doelgerichte
o Volwassene: interne toestand
zelfactualisatie - Motivatie: Consistent en relatief langdurig
- Echter is dit niet zeker en zijn er
ook meerdere behoeften tegelijkertijd aanwezig.

Een voorbeeld van de behoefte piramide: