Hoofdstuk 6: Theorieën over afbouw en stoppen met delinquent gedrag
6.2 Desistance
6.2.1 Volwassen worden
Volwassen worden is een belangrijke oorzaak van de afbouw van delinquent gedrag. Een groot deel
van de delinquenten stopt met het plegen van delicten tussen de 20 en 25 jaar. De fysieke en
mentale veranderingen die samengaan met ouder worden verlaagt de ‘natuurlijke’ impuls tot het
plegen van delinquent gedrag. Volwassen worden betekent dat iemand zich fysiek, intellectueel en
affectief op een zodanige wijze ontwikkelt dat hij adequaat kan functioneren in de samenleving. Dat
er mensen zijn die langer doorgaan met het plegen van delicten, wordt gezien als een vertraging in
het volwassen worden. Tegenwoordig ligt de grens van volwassenheid bij het 25 e levensjaar.
Zelfcontrole is een verklarende factor voor delinquent gedrag. De gemiddelde ontwikkeling van
adolescent naar volwassenheid hangt samen met de ontwikkeling van meer zelfcontrole. De
adolescentie wordt beschouwd als periode waarin de externe controle langzamerhand verschuift
naar meer interne controle zelfcontrole. Dit kan helpen bij de afbouw van delinquent gedrag.
Bij een relatief kleine groep delinquenten die behoren tot de vroege starters is er minder gemakkelijk
sprake van afbouw. Zij komen door hun problematisch gedrag in een aaneenschakeling van negatieve
ervaringen en situaties terecht. Het wordt steeds moeilijker om alternatieven aan te leren voor het
gedrag waardoor ze in het verleden in de problemen kwamen.
Negatief gedrag negatieve reacties negatieve gedrag wordt versterkt
Door hun antisociale gedrag krijgen ze steeds minder toegang tot bronnen die kunnen helpen om uit
deze cirkel te komen.
Naast de ontwikkeling van zelfcontrole stopt een grote groep late starters volgens de theorie van
Moffit omdat ze niet langer gefrustreerd zijn door een gebrek aan maatschappelijk respect, doordat
ze bijvoorbeeld een baan, relatie en kinderen krijgen. Delinquent gedrag wordt nu als negatief
ervaren, omdat dit hun maatschappelijke kansen verslechtert. Daarbij komt kijken dat in deze
levensfase de behoefte aan conformeren aan leeftijdsgenoten afneemt.
6.2.2 Sociale bindingen
De informele sociale controle die ontstaat door de sociale bindingen die delinquenten aangaan is een
belangrijke factor voor het stoppen van delinquent gedrag. Essentieel is dat de bindingen
betekenisvol en belangrijk zijn. Dat zorgt er voor dat men deze verbinding niet kwijt wilt, wat
motiveert tot het conformeren aan de normen van de groep/persoon.
6.2.3 Zelfbeeld en zelfregie
De afbouw van delinquent gedrag gaat vaan samen met een verandering in het zelfbeeld van de
delinquent. De perceptie over het verleden en de toekomst kan veranderen in de ontwikkeling van
adolescent naar volwassene, wat kan leiden tot een nieuwe identiteit waarin ze het delinquente
gedrag achter zich laten.
6.3 Beïnvloeden van afbouw van delinquent gedrag
Er is een onderzoeksstroming die specifiek kijkt naar de vraag wat effectief is van interventies op het
stoppen van delinquent gedrag ‘what works’ / ‘wat werkt’. Hierbij gaat het om de vraag; wat
werkt bij het terugdringen van recidive?
6.3.1 Ingrediënten voor ‘wat werkt’
De duur van het delinquente gedrag en de afbouw daarvan hangt samen met het aantal criminogene
factoren. Hoe meer criminogene factoren, hoe langer het delinquente gedrag voortduurt en hoe
moeilijker het is om te stoppen. Mensen stoppen eerder met het plegen van delicten als het aantal
6.2 Desistance
6.2.1 Volwassen worden
Volwassen worden is een belangrijke oorzaak van de afbouw van delinquent gedrag. Een groot deel
van de delinquenten stopt met het plegen van delicten tussen de 20 en 25 jaar. De fysieke en
mentale veranderingen die samengaan met ouder worden verlaagt de ‘natuurlijke’ impuls tot het
plegen van delinquent gedrag. Volwassen worden betekent dat iemand zich fysiek, intellectueel en
affectief op een zodanige wijze ontwikkelt dat hij adequaat kan functioneren in de samenleving. Dat
er mensen zijn die langer doorgaan met het plegen van delicten, wordt gezien als een vertraging in
het volwassen worden. Tegenwoordig ligt de grens van volwassenheid bij het 25 e levensjaar.
Zelfcontrole is een verklarende factor voor delinquent gedrag. De gemiddelde ontwikkeling van
adolescent naar volwassenheid hangt samen met de ontwikkeling van meer zelfcontrole. De
adolescentie wordt beschouwd als periode waarin de externe controle langzamerhand verschuift
naar meer interne controle zelfcontrole. Dit kan helpen bij de afbouw van delinquent gedrag.
Bij een relatief kleine groep delinquenten die behoren tot de vroege starters is er minder gemakkelijk
sprake van afbouw. Zij komen door hun problematisch gedrag in een aaneenschakeling van negatieve
ervaringen en situaties terecht. Het wordt steeds moeilijker om alternatieven aan te leren voor het
gedrag waardoor ze in het verleden in de problemen kwamen.
Negatief gedrag negatieve reacties negatieve gedrag wordt versterkt
Door hun antisociale gedrag krijgen ze steeds minder toegang tot bronnen die kunnen helpen om uit
deze cirkel te komen.
Naast de ontwikkeling van zelfcontrole stopt een grote groep late starters volgens de theorie van
Moffit omdat ze niet langer gefrustreerd zijn door een gebrek aan maatschappelijk respect, doordat
ze bijvoorbeeld een baan, relatie en kinderen krijgen. Delinquent gedrag wordt nu als negatief
ervaren, omdat dit hun maatschappelijke kansen verslechtert. Daarbij komt kijken dat in deze
levensfase de behoefte aan conformeren aan leeftijdsgenoten afneemt.
6.2.2 Sociale bindingen
De informele sociale controle die ontstaat door de sociale bindingen die delinquenten aangaan is een
belangrijke factor voor het stoppen van delinquent gedrag. Essentieel is dat de bindingen
betekenisvol en belangrijk zijn. Dat zorgt er voor dat men deze verbinding niet kwijt wilt, wat
motiveert tot het conformeren aan de normen van de groep/persoon.
6.2.3 Zelfbeeld en zelfregie
De afbouw van delinquent gedrag gaat vaan samen met een verandering in het zelfbeeld van de
delinquent. De perceptie over het verleden en de toekomst kan veranderen in de ontwikkeling van
adolescent naar volwassene, wat kan leiden tot een nieuwe identiteit waarin ze het delinquente
gedrag achter zich laten.
6.3 Beïnvloeden van afbouw van delinquent gedrag
Er is een onderzoeksstroming die specifiek kijkt naar de vraag wat effectief is van interventies op het
stoppen van delinquent gedrag ‘what works’ / ‘wat werkt’. Hierbij gaat het om de vraag; wat
werkt bij het terugdringen van recidive?
6.3.1 Ingrediënten voor ‘wat werkt’
De duur van het delinquente gedrag en de afbouw daarvan hangt samen met het aantal criminogene
factoren. Hoe meer criminogene factoren, hoe langer het delinquente gedrag voortduurt en hoe
moeilijker het is om te stoppen. Mensen stoppen eerder met het plegen van delicten als het aantal
