Universiteit Leiden – ’s Gravenhage
Bestuurskunde, jaar 1, blok 2
Organisatietheorie
LEC 6 – 03-12-19
Programma:
Perspectief van macht in organisaties
1. De ijzeren wet van de oligarchie (Michels)
2. Conflicten tussen staf en lijn (Dalton)
3. Conflicten in de hiërarchie (Jackall)
4. Mannen en vrouwen in organisaties (Kanter)
Door gastspreker Fia van Heteren
1. De ijzeren wet van de oligarchie – Michels
Wat is een oligarchie?
Aristoteles: vormen van staatsbestuur (monarchie/tirannie,
aristocratie/oligarchie, democratie/ochlocratie).
Dus een oligarchie is een corrupte regering door enkelen.
Michels: oligarchisering
Robert Michels (1876-1936)
Onderzoek naar vakbonden en politieke partijen
‘Organization is the weapon of the weak in their struggle with the
strong.’
‘The importance and the influence of the working class are directly
proportional to its numerical strength.’
Onvermijdelijke oligarchisering door:
o Grootte en complexiteit organisaties
o Psychologische aspecten: mensen vinden het van nature wel
fijn om niet alle besluiten te nemen, om geleid te worden.
Michels: van oorsprong revolutionaire, charismatische, egalitaire
bewegingen tenderen naar conservatieve (op het eigen
voortbestaan gerichte; doelverschuiving), bureaucratische
(routinisering), oligarchische organisaties.
o Doelverschuiving: zichtbaar in bijna alle publieke organisaties
door budgetmaximalisatie.
Kritiek: een ‘echte’ sociologische wetmatigheid? Kun je dit wel goed
aantonen? Zijn er geen uitzonderingen mogelijk? Vakbonden
hebben nog steeds stemmingen onder leden, en zijn dus ook
democratisch?
Bestuurskunde, jaar 1, blok 2
Organisatietheorie
LEC 6 – 03-12-19
Programma:
Perspectief van macht in organisaties
1. De ijzeren wet van de oligarchie (Michels)
2. Conflicten tussen staf en lijn (Dalton)
3. Conflicten in de hiërarchie (Jackall)
4. Mannen en vrouwen in organisaties (Kanter)
Door gastspreker Fia van Heteren
1. De ijzeren wet van de oligarchie – Michels
Wat is een oligarchie?
Aristoteles: vormen van staatsbestuur (monarchie/tirannie,
aristocratie/oligarchie, democratie/ochlocratie).
Dus een oligarchie is een corrupte regering door enkelen.
Michels: oligarchisering
Robert Michels (1876-1936)
Onderzoek naar vakbonden en politieke partijen
‘Organization is the weapon of the weak in their struggle with the
strong.’
‘The importance and the influence of the working class are directly
proportional to its numerical strength.’
Onvermijdelijke oligarchisering door:
o Grootte en complexiteit organisaties
o Psychologische aspecten: mensen vinden het van nature wel
fijn om niet alle besluiten te nemen, om geleid te worden.
Michels: van oorsprong revolutionaire, charismatische, egalitaire
bewegingen tenderen naar conservatieve (op het eigen
voortbestaan gerichte; doelverschuiving), bureaucratische
(routinisering), oligarchische organisaties.
o Doelverschuiving: zichtbaar in bijna alle publieke organisaties
door budgetmaximalisatie.
Kritiek: een ‘echte’ sociologische wetmatigheid? Kun je dit wel goed
aantonen? Zijn er geen uitzonderingen mogelijk? Vakbonden
hebben nog steeds stemmingen onder leden, en zijn dus ook
democratisch?
