Samenvatting mondeling
Contents
Wetten en regelgeving ................................................................................................................................................................ 4
Type accountants ..................................................................................................................................................................... 4
Indeling NV COS ....................................................................................................................................................................... 4
EU Verordening ........................................................................................................................................................................ 6
Richtlijnen EU betreffende de wettelijke controles van jaarrekening en geconsolideerde jaarrekeningen ............................ 7
Wet op het accountantsberoep (WAB) .................................................................................................................................... 7
Wet tuchtrechtspraak Accountants (WTRA) ............................................................................................................................ 7
NBA handreiking 1124 (WWFT)................................................................................................................................................ 8
Wet toezicht accountantsorganisaties (WTA) ........................................................................................................................ 10
Verordening Gedragsregels Beroeps Accountants (VGBA) .................................................................................................... 12
Verordening inzake Onafhankelijkheid Accountants bij Assurance opdrachten (ViO) ........................................................... 15
Verordening accountantsorganisaties (VAO) ......................................................................................................................... 22
Nadere voorschriften kwaliteitssystemen (NVKS).................................................................................................................. 23
NV NOCLAR (Non Compliance with Law and Regulations) ..................................................................................................... 24
Fraude .................................................................................................................................................................................... 28
Client acceptatie en opdracht acceptatie (CEAC) ..................................................................................................................... 25
Client acceptatie onderwerpen: ............................................................................................................................................. 25
Opdrachtacceptatie................................................................................................................................................................ 25
Klant-/opdrachtacceptatie – standaard 200 .......................................................................................................................... 25
Specialistische/specifieke kennis in de audit ......................................................................................................................... 26
Bijzondere opdrachten .............................................................................................................................................................. 28
Assuranceopdrachten ............................................................................................................................................................ 28
Non‐assuranceopdrachten ..................................................................................................................................................... 28
Stramien .................................................................................................................................................................................... 29
100-999 Opdrachten tot controle van historische financiële informatie ................................................................................. 31
200‐299 Algemene uitgangspunten en verantwoordelijkheden ............................................................................................ 31
200 algehele doelstellingen van de onafhankelijke accountant, alsmede het uitvoeren van een controle overeenkomstig
de Standaarden ...................................................................................................................................................................... 31
210 Overeenkomen van de voorwaarden van controleopdrachten ...................................................................................... 33
220 Kwaliteitsbeheersing voor een controle van financiële overzichten ............................................................................... 35
230 Controledocumentatie .................................................................................................................................................... 36
240 De verantwoordelijkheden van de accountant met betrekking tot fraude in het kader van een controle van financiële
overzichten............................................................................................................................................................................. 37
250 Het in aanmerking nemen van wet‐ en regelgeving bij een controle van financiële overzichten ................................... 41
260 Communicatie met de met governance belaste personen ............................................................................................. 43
265 Meedelen van tekortkomingen in de interne beheersing aan de met governance belaste personen en het
management .......................................................................................................................................................................... 44
300‐499 Risico‐inschatting en het inspelen op ingeschatte risico’s .................................................................................. 45
1
, 300 Planning van een controle van financiële overzichten .................................................................................................... 45
315 Risico's op een afwijking van materieel belang identificeren en inschatten ................................................................... 46
320 Materialiteit bij de planning en uitvoering van een controle .......................................................................................... 52
500‐599 controle‐informatie ........................................................................................................................................... 63
500 controle‐informatie ......................................................................................................................................................... 63
501 Controle‐informatie ‐ Specifieke overwegingen voor geselecteerde elementen............................................................ 64
505 Externe bevestigingen ..................................................................................................................................................... 66
520 Cijferanalyse .................................................................................................................................................................... 68
530 Het gebruiken van steekproeven bij een controle .......................................................................................................... 69
540 De controle van schattingen en toelichtingen daarop .................................................................................................... 70
550 verbonden partijen.......................................................................................................................................................... 74
560 Gebeurtenissen na de einddatum van de verslagperiode ............................................................................................... 77
570 Continuïteit ..................................................................................................................................................................... 80
580 Schriftelijke bevestigingen .............................................................................................................................................. 84
600‐699 gebruik maken van de werkzaamheden van anderen ........................................................................................ 85
600R Bijzondere overwegingen ‐ controles van financiële overzichten van een groep (inclusief de werkzaamheden van
accountants van groepsonderdelen) 600R............................................................................................................................ 85
610 Gebruikmaken van de werkzaamheden van interne auditors ........................................................................................ 89
620 Gebruikmaken van de werkzaamheden van een door de accountant ingeschakelde deskundige ................................. 91
700‐799 Controlebevindingen en rapportering bij een volledige set van financiële overzichten voor algemene doeleinden
....................................................................................................................................................................................... 92
700 het vormen van een oordeel en het rapporteren over financiële overzichten ............................................................... 92
Controleverklaring NV COS 700 ............................................................................................................................................. 97
701 het communiceren van kernpunten van de controle in de controleverklaring van de onafhankelijk accountant........ 103
705 aanpassingen van het oordeel in de controleverklaring van de onafhankelijk accountant .......................................... 105
706 paragrafen ter benadrukking van bepaalde aangelegenheden en paragrafen over overige aangelegenheden in de
controleverklaring van de onafhankelijk accountant ........................................................................................................... 108
710 Ter vergelijking opgenomen informatie – vergelijkende cijfers en vergelijkende financiële overzichten..................... 109
720 De verantwoordelijkheden van de accountant met betrekking tot andere informatie ................................................ 111
800‐899 controlebevindingen en rapportering in het kader van bijzondere controleopdrachten ..................................... 113
800 Bijzondere overwegingen ‐ controles van financiële overzichten die zijn opgesteld in overeenstemming met stelsels
voor bijzondere doeleinden ................................................................................................................................................. 113
805 Bijzondere overwegingen ‐ controles van enkel financieel overzicht en controles van specifieke elementen,
rekeningen of posten van een financieel overzicht.............................................................................................................. 114
810 Opdrachten om te rapporteren betreffende samengevatte financiële overzichten ..................................................... 113
2000‐2699 Opdrachten tot beoordeling van historische financiële informatie..................................................................... 114
2400 Opdrachten tot het beoordelen van financiële overzichten ....................................................................................... 114
2410 Het beoordelen van tussentijdse financiële informatie door de accountant van de entiteit...................................... 115
3000‐3999 Assurance‐opdrachten anders dan opdrachten tot controle of beoordeling van historische financiële informatie
................................................................................................................................................................................................. 116
3000A/D Assurance‐opdrachten anders dan opdrachten tot controle of beoordeling van historische financiële informatie
(attest‐opdrachten / directe opdrachten) ............................................................................................................................ 116
3400 onderzoek van toekomstgerichte financiële informatie ............................................................................................. 119
3402 Assurance‐rapporten betreffende interne beheersingsmaatregelen bij een serviceorganisatie ................................ 120
2
, 3410 Assurance‐opdrachten betreffende emissieverslagen ................................................................................................ 121
3420 Assurance‐opdrachten om te rapporteren over het opstellen van pro forma financiële informatie die in een
prospectus is opgenomen .................................................................................................................................................... 121
3810N assurance‐opdrachten inzake maatschappelijke verslagen ...................................................................................... 122
3850N Assurance‐ en overige opdrachten met betrekking tot prospectussen .................................................................... 124
3900N Accountantsopdrachten bij de NOW‐regelingen‐ Assurance ................................................................................... 126
3950N Assurance-opdrachten inzake het voldoen aan de criteria voor het opstellen van een digitaal
verantwoordingsdocument .................................................................................................................................................. 128
4000-4699 Aan assurance verwante opdrachten ................................................................................................................... 129
4400 Opdrachten tot het verrichten van overeengekomen specifieke werkzaamheden .................................................... 129
4410 Samenstellingsopdrachten .......................................................................................................................................... 131
4415N Accountantsopdracht bij de NOW-regelingen - Aan assurance verwant.................................................................. 132
4416N Aan assurance verwante opdracht bij een Covid-19 gerelateerde subsidieregeling .......................................... 132
5000-5699 (overige opdrachten) ............................................................................................................................................. 133
5500N Transactie gerelateerde adviesdiensten ................................................................................................................... 133
3
, Wetten en regelgeving
NVKS technisch gezien in een accountantskantoor. WWFT zit in processen van organisaties, uiteindelijke sancties op
individueel niveau.
— Een accountantspraktijk is op te delen in een accountantskantoor en in een accountantsorganisatie.
— Een accountantsorganisatie (zijn er meer van) voert wel wettelijke controles uit (vergunning van AFM voor
nodig).
— Een accountantskantoor, daar worden geen wettelijke controles uitgevoerd.
— OOB vergunning moet ook worden aangevraagd, op dit moment zijn er 6 (Big-4 plus BDO en Mazars).
— Dit maakt dat er aan extra elementen van de Wta/Bta/VAO van toepassing zijn (o.a. binnen 4 maanden een
transparantieverslag / verplichte compliance officer)
Verschillende typen regelgeving:
— Besluit wordt door bestuur van NBA effectief
— Verordening dient uitgevaardigd te worden door de ALV van de NBA
— Handreiking betreft nadere uitleg over toepassing van bestaande regelgeving
Type accountants
— Openbaar accountant
— Overheidsaccountant
— Intern accountant (Aib)
Extern accountants zijn ingeschreven bij AFM vanuit de accountantsorganisatie om bevoegd te zijn om controleverklaringen af te
kunnen tekenen (vastgelegd in Wta Bta – Wet en besluit toezicht accountantsorganisaties). Dat een jaarrekening gecontroleerd
moet worden door een accountant is geregeld in BW 2 titel 9, wat leidt tot de WAB (wet accountantsberoep).
Indeling NV COS
Onderverdeeld in een drietal typen opdrachten (hoe hoger het nummer, hoe lager de zekerheid):
—Assurance (bij historische financiële informatie of andere financiële informatie): Zekerheid (geeft een getrouw beeld)
—Aan assurance verwante opdrachten: Beperkte zekerheid (er is niet gebleken dat geen getrouw beeld geeft)
—Overige opdrachten: geen assurance
Hoofdstukken Zekerheid Beschrijving onderwerp Uitkomsten
(onderwerp)
1000 (assurance) Redelijk (niet Controleopdrachten Controleverklaring
absoluut)
2000 (assurance) Redelijk (niet Beoordelingsopdracht Beoordelingsverklaring
4
Contents
Wetten en regelgeving ................................................................................................................................................................ 4
Type accountants ..................................................................................................................................................................... 4
Indeling NV COS ....................................................................................................................................................................... 4
EU Verordening ........................................................................................................................................................................ 6
Richtlijnen EU betreffende de wettelijke controles van jaarrekening en geconsolideerde jaarrekeningen ............................ 7
Wet op het accountantsberoep (WAB) .................................................................................................................................... 7
Wet tuchtrechtspraak Accountants (WTRA) ............................................................................................................................ 7
NBA handreiking 1124 (WWFT)................................................................................................................................................ 8
Wet toezicht accountantsorganisaties (WTA) ........................................................................................................................ 10
Verordening Gedragsregels Beroeps Accountants (VGBA) .................................................................................................... 12
Verordening inzake Onafhankelijkheid Accountants bij Assurance opdrachten (ViO) ........................................................... 15
Verordening accountantsorganisaties (VAO) ......................................................................................................................... 22
Nadere voorschriften kwaliteitssystemen (NVKS).................................................................................................................. 23
NV NOCLAR (Non Compliance with Law and Regulations) ..................................................................................................... 24
Fraude .................................................................................................................................................................................... 28
Client acceptatie en opdracht acceptatie (CEAC) ..................................................................................................................... 25
Client acceptatie onderwerpen: ............................................................................................................................................. 25
Opdrachtacceptatie................................................................................................................................................................ 25
Klant-/opdrachtacceptatie – standaard 200 .......................................................................................................................... 25
Specialistische/specifieke kennis in de audit ......................................................................................................................... 26
Bijzondere opdrachten .............................................................................................................................................................. 28
Assuranceopdrachten ............................................................................................................................................................ 28
Non‐assuranceopdrachten ..................................................................................................................................................... 28
Stramien .................................................................................................................................................................................... 29
100-999 Opdrachten tot controle van historische financiële informatie ................................................................................. 31
200‐299 Algemene uitgangspunten en verantwoordelijkheden ............................................................................................ 31
200 algehele doelstellingen van de onafhankelijke accountant, alsmede het uitvoeren van een controle overeenkomstig
de Standaarden ...................................................................................................................................................................... 31
210 Overeenkomen van de voorwaarden van controleopdrachten ...................................................................................... 33
220 Kwaliteitsbeheersing voor een controle van financiële overzichten ............................................................................... 35
230 Controledocumentatie .................................................................................................................................................... 36
240 De verantwoordelijkheden van de accountant met betrekking tot fraude in het kader van een controle van financiële
overzichten............................................................................................................................................................................. 37
250 Het in aanmerking nemen van wet‐ en regelgeving bij een controle van financiële overzichten ................................... 41
260 Communicatie met de met governance belaste personen ............................................................................................. 43
265 Meedelen van tekortkomingen in de interne beheersing aan de met governance belaste personen en het
management .......................................................................................................................................................................... 44
300‐499 Risico‐inschatting en het inspelen op ingeschatte risico’s .................................................................................. 45
1
, 300 Planning van een controle van financiële overzichten .................................................................................................... 45
315 Risico's op een afwijking van materieel belang identificeren en inschatten ................................................................... 46
320 Materialiteit bij de planning en uitvoering van een controle .......................................................................................... 52
500‐599 controle‐informatie ........................................................................................................................................... 63
500 controle‐informatie ......................................................................................................................................................... 63
501 Controle‐informatie ‐ Specifieke overwegingen voor geselecteerde elementen............................................................ 64
505 Externe bevestigingen ..................................................................................................................................................... 66
520 Cijferanalyse .................................................................................................................................................................... 68
530 Het gebruiken van steekproeven bij een controle .......................................................................................................... 69
540 De controle van schattingen en toelichtingen daarop .................................................................................................... 70
550 verbonden partijen.......................................................................................................................................................... 74
560 Gebeurtenissen na de einddatum van de verslagperiode ............................................................................................... 77
570 Continuïteit ..................................................................................................................................................................... 80
580 Schriftelijke bevestigingen .............................................................................................................................................. 84
600‐699 gebruik maken van de werkzaamheden van anderen ........................................................................................ 85
600R Bijzondere overwegingen ‐ controles van financiële overzichten van een groep (inclusief de werkzaamheden van
accountants van groepsonderdelen) 600R............................................................................................................................ 85
610 Gebruikmaken van de werkzaamheden van interne auditors ........................................................................................ 89
620 Gebruikmaken van de werkzaamheden van een door de accountant ingeschakelde deskundige ................................. 91
700‐799 Controlebevindingen en rapportering bij een volledige set van financiële overzichten voor algemene doeleinden
....................................................................................................................................................................................... 92
700 het vormen van een oordeel en het rapporteren over financiële overzichten ............................................................... 92
Controleverklaring NV COS 700 ............................................................................................................................................. 97
701 het communiceren van kernpunten van de controle in de controleverklaring van de onafhankelijk accountant........ 103
705 aanpassingen van het oordeel in de controleverklaring van de onafhankelijk accountant .......................................... 105
706 paragrafen ter benadrukking van bepaalde aangelegenheden en paragrafen over overige aangelegenheden in de
controleverklaring van de onafhankelijk accountant ........................................................................................................... 108
710 Ter vergelijking opgenomen informatie – vergelijkende cijfers en vergelijkende financiële overzichten..................... 109
720 De verantwoordelijkheden van de accountant met betrekking tot andere informatie ................................................ 111
800‐899 controlebevindingen en rapportering in het kader van bijzondere controleopdrachten ..................................... 113
800 Bijzondere overwegingen ‐ controles van financiële overzichten die zijn opgesteld in overeenstemming met stelsels
voor bijzondere doeleinden ................................................................................................................................................. 113
805 Bijzondere overwegingen ‐ controles van enkel financieel overzicht en controles van specifieke elementen,
rekeningen of posten van een financieel overzicht.............................................................................................................. 114
810 Opdrachten om te rapporteren betreffende samengevatte financiële overzichten ..................................................... 113
2000‐2699 Opdrachten tot beoordeling van historische financiële informatie..................................................................... 114
2400 Opdrachten tot het beoordelen van financiële overzichten ....................................................................................... 114
2410 Het beoordelen van tussentijdse financiële informatie door de accountant van de entiteit...................................... 115
3000‐3999 Assurance‐opdrachten anders dan opdrachten tot controle of beoordeling van historische financiële informatie
................................................................................................................................................................................................. 116
3000A/D Assurance‐opdrachten anders dan opdrachten tot controle of beoordeling van historische financiële informatie
(attest‐opdrachten / directe opdrachten) ............................................................................................................................ 116
3400 onderzoek van toekomstgerichte financiële informatie ............................................................................................. 119
3402 Assurance‐rapporten betreffende interne beheersingsmaatregelen bij een serviceorganisatie ................................ 120
2
, 3410 Assurance‐opdrachten betreffende emissieverslagen ................................................................................................ 121
3420 Assurance‐opdrachten om te rapporteren over het opstellen van pro forma financiële informatie die in een
prospectus is opgenomen .................................................................................................................................................... 121
3810N assurance‐opdrachten inzake maatschappelijke verslagen ...................................................................................... 122
3850N Assurance‐ en overige opdrachten met betrekking tot prospectussen .................................................................... 124
3900N Accountantsopdrachten bij de NOW‐regelingen‐ Assurance ................................................................................... 126
3950N Assurance-opdrachten inzake het voldoen aan de criteria voor het opstellen van een digitaal
verantwoordingsdocument .................................................................................................................................................. 128
4000-4699 Aan assurance verwante opdrachten ................................................................................................................... 129
4400 Opdrachten tot het verrichten van overeengekomen specifieke werkzaamheden .................................................... 129
4410 Samenstellingsopdrachten .......................................................................................................................................... 131
4415N Accountantsopdracht bij de NOW-regelingen - Aan assurance verwant.................................................................. 132
4416N Aan assurance verwante opdracht bij een Covid-19 gerelateerde subsidieregeling .......................................... 132
5000-5699 (overige opdrachten) ............................................................................................................................................. 133
5500N Transactie gerelateerde adviesdiensten ................................................................................................................... 133
3
, Wetten en regelgeving
NVKS technisch gezien in een accountantskantoor. WWFT zit in processen van organisaties, uiteindelijke sancties op
individueel niveau.
— Een accountantspraktijk is op te delen in een accountantskantoor en in een accountantsorganisatie.
— Een accountantsorganisatie (zijn er meer van) voert wel wettelijke controles uit (vergunning van AFM voor
nodig).
— Een accountantskantoor, daar worden geen wettelijke controles uitgevoerd.
— OOB vergunning moet ook worden aangevraagd, op dit moment zijn er 6 (Big-4 plus BDO en Mazars).
— Dit maakt dat er aan extra elementen van de Wta/Bta/VAO van toepassing zijn (o.a. binnen 4 maanden een
transparantieverslag / verplichte compliance officer)
Verschillende typen regelgeving:
— Besluit wordt door bestuur van NBA effectief
— Verordening dient uitgevaardigd te worden door de ALV van de NBA
— Handreiking betreft nadere uitleg over toepassing van bestaande regelgeving
Type accountants
— Openbaar accountant
— Overheidsaccountant
— Intern accountant (Aib)
Extern accountants zijn ingeschreven bij AFM vanuit de accountantsorganisatie om bevoegd te zijn om controleverklaringen af te
kunnen tekenen (vastgelegd in Wta Bta – Wet en besluit toezicht accountantsorganisaties). Dat een jaarrekening gecontroleerd
moet worden door een accountant is geregeld in BW 2 titel 9, wat leidt tot de WAB (wet accountantsberoep).
Indeling NV COS
Onderverdeeld in een drietal typen opdrachten (hoe hoger het nummer, hoe lager de zekerheid):
—Assurance (bij historische financiële informatie of andere financiële informatie): Zekerheid (geeft een getrouw beeld)
—Aan assurance verwante opdrachten: Beperkte zekerheid (er is niet gebleken dat geen getrouw beeld geeft)
—Overige opdrachten: geen assurance
Hoofdstukken Zekerheid Beschrijving onderwerp Uitkomsten
(onderwerp)
1000 (assurance) Redelijk (niet Controleopdrachten Controleverklaring
absoluut)
2000 (assurance) Redelijk (niet Beoordelingsopdracht Beoordelingsverklaring
4
