Duyvendak, J., & Scholten, P. (2012). Deconstructing the Dutch
multicultural model: A frame perspective on Dutch immigrant
integration policymaking.
Onderzoeksvraag: het Nederlandse immigratiebeleid wordt vaak gelabeld als ‘multiculturalistisch’,
maar is het Nederlandse beleid echt een aanhoudend multicultureel model?
Idee: een coherent en consistent Nederlands multicultureel beleid van integratie.
Werkelijkheid: discontinuïteit, verschillende frame-shifts en frame conflicten karakteriseren het
Nederlandse immigratiebeleid.
Doel: het idee weerleggen a.d.h.v. analyse van de modellen van de afgelopen 40 jaar. Nationale
integratiemodellen zouden moeten worden gezien veranderbaar en dynamisch, en niet als vast en
geïnstitutionaliseerd.
Hoewel de een stelt dat het multiculturele beleid te maken heeft met het nalatenschap van de
verzuiling, stelt de ander dat het een resultaat is van verschillende klassen en ideologische conflicten.
Frame shifts:
- Jaren ’70 geen beleid, gedachte dat migrantengroepen tijdelijk waren. Fase van
ontkenning was gebaseerd op een normatieve overtuiging dat Nederland geen
immigratieland was of zou moeten zijn.
- Begin jaren ’80 Etnische Minderheden Beleid, verbeteren van de sociaal-economische
positie. Verbetering van sociaal-culturele positie zou ook sociaal-economische positie
verbeteren (multicultureel). Categoriseren van migranten op basis van etnisch-culturele
kenmerken
- Begin jaren ’90 Integratiebeleid, actief burgerschap promoten en categorisering van
migranten op basis van buitenlandse afkomst op basis van buitenlandse afkomst (liberaal-
egalitair)
- Begin ’00 Integratiebeleid Nieuwe Stijl, steeds meer streven naar eenheid door
monocultuur en assimilatie. Benadrukken van gemeenschappelijk burgerschap, de eenheid
van de samenleving moet worden gevonden in wat leden gemeen hebben, zoals taal en
Nederlandse basisnormen. Daarnaast ook een focus op het limiteren van immigratie.
Frame conflicten:
- Vormen van beleid zelf zijn niet alleen verschillend maar ook tegenstrijdig
- Categorisering van migranten nationale oorsprong, etnische of culturele minderheden,
allochtoon, nieuwe burgers
- Sfeer van culturele integratie van verwelkomend tegenover gastarbeiders naar opkomst
van populisme
- Conflicten ten tijde van beleidsvormen counter-discourse binnen in een discourse, zoals
mensen die tegen multiculturalisme zijn
- Sommigen zien het multiculturele beleid als mislukt/een multiculturele tragedie, zoals Pim
Fortuyn, maar anderen zeggen dat het (deels) een succes is, zoals de Blok Commission in het
rapport Building Bridges.
Hoe kunnen we het idee van één dominant multicultureel model dan verklaren?
- Kan zijn dat er meer continuïteit is in de daadwerkelijke uitvoering van het beleid dan op
politiek niveau.
- Kan zijn dat er een verschil is tussen het nationale en het nationale integratiebeleid