Een omschrijving geven van het internationaal publiekrecht;
Internationaal publiekrecht het geheel van de internationale rechtsregels dat
de publiekrechtelijke rechtsbetrekkingen regelt tussen internationale
rechtssubjecten.
Functie scheppen van orde en rechtszekerheid in de internationale
betrekkingen tussen staten.
Doel
- Scheppen van orde en rechtszekerheid in internationale relaties tussen
staten
- Behartiging publieke werelddoelstellingen zoals:
o Vrede en veiligheid
o Mensenrechten
o Wapenbeheersing
o Terrorismebestrijding
o Milieu en natuur
o Etc.
De synoniemen van het internationaal publiekrecht benoemen;
Internationaal publiekrecht = internationaal recht = volkenrecht
internationaal publiekrecht onderscheiden van internationaal
privaatrecht en Nederlands publiekrecht;
internationaal publiekrecht richt zich op de internationale rechtsregels dat
publiekrechtelijke betrekkingen regelt tussen internationale rechtssubjecten.
Bevat materiele rechtsregels.
Internationaal privaatrecht richt zich op geschillen tussen natuurlijke en
rechtspersonen onderling. Geregeld in boek 10 Burgerlijk Wetboek. Bevat
formele rechtsregels.
Bijvoorbeeld: een Duitser en een Franse willen scheiden, welk recht moet worden
toegepast, Duits recht of Frans recht?
1
, De kenmerken van de internationale rechtsorde benoemen en
toelichten;
- Decentraal karakter iedereen is gelijk
Staten zijn gelijkwaardig aan elkaar, ookal is de ene staat groter dan de ander.
Maar zijn tegelijkertijd wel afhankelijk van elkaar, omdat je in je eentje niet veel
kan.
Daarnaast is er geen centraal geregelde rechterlijke macht.
Het Internationaal Gerechtshof bijvoorbeeld, is alleen bevoegd over zaken te
oordelen als staten daar mee hebben ingestemd (art. 36 lid 2 Statuut
IGH).
- (vreedzame) co-existentie je bemoeit je niet met andere landen
Het beleid om ernaar te streven landen die elkaars politieke tegenstanders zijn,
vreedzaam naast elkaar te laten bestaan, dus politieke conflicten niet te laten
uitlopen tot militaire conflicten
- Onderlinge afhankelijkheid / interdependentie
Staten zijn soeverein, maar kunnen niet zonder elkaar, want samen sta je
sterker.
- Grote invloed van politieke factoren en machtsfactoren
Die invloed maakt vaak dat bepaalde zaken niet goed gebeuren of niet gebeuren,
omdat politieke partijen verschillende ideeën kunnen hebben.
landen zoals China en de Verenigde Staten hebben een andere invloed zoals
landen als België en Luxemburg
De doorwerking van internationaal publiekrecht in de Nederlandse
rechtsorde beschrijven, uitleggen en toepassen op een casus;
Nederland = gematigd monistisch stelsel internationaal recht werkt direct door
Monistisch, omdat:
Art. 93 Gw:
- Als het is bekendgemaakt
- Als het een ‘’een ieder’’ verbindende bepaling is
Conclusie directe doorwerking in NL rechtsorde
1. Art. 94 Gw
Burgers en rechtspersonen kunnen beroep doen bij de Nederlandse rechter op
een ‘’een ieder’’ verbindende bepaling, Een internationale rechtsregel gaat vóór
nationaal recht.
Gematigd, omdat:
Er kan geen beroep worden gedaan op internationaal gewoonterecht bij de
Nederlandse rechter.
Dat gewoonterecht moet eerst getransformeerd worden naar een Nederlandse
wet.
2
,In een uitspraak van de Hoge Raad is dat besloten.
Dualisme:
Er is een scheiding tussen de internationale rechtsorde en de nationale. Om het
internationaal recht nationaal door te laten werken, moet het eerst omgezet
worden naar een nationale wet.
Het toetsingsverbod van art. 120 Gw toelichten en toepassen op een
casus.
Art. 120 Gw rechter heeft een toetsingsverbod.
Rechter mag geen verdragen en formele wetten toetsen aan de Grondwet, omdat
de formele wetgever er zelf voor moet zorgen dat de wetten die zij maken niet in
strijd zijn met de Grondwet.
MAAR, de rechter mag o.g.v. art. 94 Gw wel een verdrag toetsen. Als een
verdragsbepaling in strijd is met een formele wet, dan gaat de verdragsbepaling
voor.
Soevereiniteit
Als een staat zelfstandig beslissingen kan nemen en op hun manier hun recht
uitoefenen.
Rechtsmacht
Het Nederlandse recht is niet van toepassing in het buitenland.
Tractatenblad
Publicatieblad van de overheid voor internationale regelgeving zoals verdragen.
Publiekrechtelijke rechtsbetrekkingen
Verdragen en besluiten
Supranationaliteit
Houdt in dat staten bevoegdheid geven aan een hoger orgaan, zodat zij
regelgeving maken, waar de staten zich aan moeten houden.
Let op:
- Nederland kent een gematigd monistisch stelsel. (art 93 GW).
-Internationale regels hebben voorrang op Nederlandse regels. (art 94 GW).
-Verdragen worden bekend gemaakt in het Tractatenblad.
-De rechter mag verdragen niet toetsen aan de Grondwet. (art. 120 GW)
-Eenieder verbindende bepalingen van besluiten van volkenrechtelijke
organisaties gaan voor op Nederlandse wetten inclusief wetten in formele zin.
(art. 93 juncto 94 GW)
(Hiermee wordt voorkomen dat de rechter op de stoel van het parlement gaat
zitten)
3
,Internationale rechtssubjecten
= internationale dragers van rechten en plichten.
Aangeven wie rechten kan ontlenen aan het internationaal publiekrecht
en welke rechten dit zijn;
- Staten
Recht ontlenen aan het internationaal publiekrecht.
Ze hebben recht op vreedzame co-existentie, onafhankelijkheid en
gelijkwaardigheid.
- Internationaalrechtelijke organisaties
Organisaties die zijn opgericht door staten door middel van verdragen.
Bv. NAVO en EU, RvE.
Beperkte rechten en plichten (doelstelling)
Een wet maken om een doel na te streven. Bijvoorbeeld drugshandel
tegengaan.
Ook wel intergouvernementele organisaties genoemd.
- Mensen (natuurlijke personen)
Het recht om een beroep te kunnen doen op het EVRM
Natuurlijke personen die van mening zijn dat hun rechten zoals vastgelegd
in het EVRM zijn geschonden, kunnen zelf rechtstreeks een beroep doen op
deze rechten bij het Europees Hof voor de rechten van de mens en de
Fundamentele vrijheden (EHRM). De uitspraken van het hof zijn bindend
voor elke betrokken lidstaat.
- Internationale ondernemingen (rechtspersonen)
Staten hebben het recht om internationaalrechtelijke organisaties
oprichten door middel van verdragen
Internationale publieke bedrijven, dit zijn bedrijven waarin de overheid en
private rechtspersonen samenwerken, zoals Shell, Toyota, Unilever en Ikea,
non-intergouvermentele organisaties en de zogenoemde ngo’s. In
tegenstelling tot non-intergouvermentele organisaties als de VN en EU, zijn
ngo’s privaatrechtelijke organisaties die grensoverschrijdende doelen
nastreven. Dit kunnen ideële, belangbehartiging of commerciële doelen zijn.
(Amnesty International, Greenpeace en het Wereld Natuur Fons.)
- De-factoregeringen
Opstandige groeperingen die in feite de efficiënte en daadwerkelijke
zeggenschap in gebieden hebben. Zij hebben een niveau van gezag
en stabiliteit bereikt dat lijkt op dat van staten. Soms werken staten samen
met defactoregeringen.
Het recht van stilzwijgende erkenning/
Puntland en Somaliland zijn gebieden die zich hebben afgescheiden van
Somalië. Door een burgeroorlog is er geen centraal gezag meer. Het
officiële centrale gezag van Somalië heeft geen functionerend staatsgezag
meer en heeft geen zeggenschap meer over de twee gebieden. Deze
groeperingen hebben in feite de facto de efficiënte en daadwerkelijke
zeggenschap in deze gebieden. Zij hebben de niveau van gezag en
stabiliteit bereikt dat lijkt op dat van internationaal erkende staten. Hoewel
deze staten niet internationaal zijn erkend, wordt in de praktijk regelmatig
4
, samengewerkt met de factoregeringen bijvoorbeeld de terugkeer van
Somalische asielzoekers.
- Bevrijdingsbewegingen
dit zijn groeperingen die strijden tegen kolonialisme, racisme
en bezetting door een vreemde machthebber. Zij kunnen verplichtingen
aangaan met
staten.
Het recht hebben van spreekrecht/waarnemersstatus
Het Afrikaans Nationaal Congres (ANC) streed tegen de Zuid-Afrikaanse
apartheidssysteem zij hadden een waarnemersstatussysteem (deelname
aan activiteiten) bij de VN en spreekrecht
Uitleggen welke rol de afzonderlijke rechtssubjecten spelen in de
internationale rechtsorde en wat hun onderlinge rechtsverhoudingen
zijn;
1. Staten bezitten de internationale rechtspersoonlijkheid.
Erkenning is geen eis om als een staat aangemerkt te worden, maar is van
belang dat staten worden erkend zodat zij mee kunnen doen aan het
internationale verkeer.
2. Internationaalrechtelijke organisaties
Bezitten de (functionele) rechtspersoonlijkheid. (het doel waarvoor zij zijn
opgericht).
Zij krijgen de internationale rechtspersoonlijkheid van staten, net zoals
overige rechtssubjecten, naar internationaal recht.
3. Mensen (natuurlijke personen) de gebeurtenissen tijdens de tweede
oorlog.
De rechten en plichten van een natuurlijke persoon moesten worden
gerealiseerd via de staat, maar het moorddadige nazibewind liet zien dat
de bescherming nooit helemaal aan staten konden worden toevertrouwd.
4. Volken mogen bepalen onder welke soevereine macht ze vallen.
Dit heeft te maken met de totstandkoming van staten, namelijk het recht
om onafhankelijk te zijn, maar mogen zich niet afscheiden binnen een
staat.
5. Internationale ondernemingen (rechtspersonen)
Independentie (=onderlinge onafhankelijkheid) men wil de zakelijke
belangen via speciale instellingen aanpakken.
6. Defactoregeringen / de factorregimes
De gebeurtenissen van bijvoorbeeld de piraterij vanuit kusten tussen twee
gebieden (Somalië). Officiële regeringen van staten hebben weinig tot
geen controle over een deel van hun grondgebied.
7. Bevrijdingsbeweringen
Zijn ontstaan tijdens de tweede oorlogen. Stijden tegen racisme, kolonisme
etc.
5
Internationaal publiekrecht het geheel van de internationale rechtsregels dat
de publiekrechtelijke rechtsbetrekkingen regelt tussen internationale
rechtssubjecten.
Functie scheppen van orde en rechtszekerheid in de internationale
betrekkingen tussen staten.
Doel
- Scheppen van orde en rechtszekerheid in internationale relaties tussen
staten
- Behartiging publieke werelddoelstellingen zoals:
o Vrede en veiligheid
o Mensenrechten
o Wapenbeheersing
o Terrorismebestrijding
o Milieu en natuur
o Etc.
De synoniemen van het internationaal publiekrecht benoemen;
Internationaal publiekrecht = internationaal recht = volkenrecht
internationaal publiekrecht onderscheiden van internationaal
privaatrecht en Nederlands publiekrecht;
internationaal publiekrecht richt zich op de internationale rechtsregels dat
publiekrechtelijke betrekkingen regelt tussen internationale rechtssubjecten.
Bevat materiele rechtsregels.
Internationaal privaatrecht richt zich op geschillen tussen natuurlijke en
rechtspersonen onderling. Geregeld in boek 10 Burgerlijk Wetboek. Bevat
formele rechtsregels.
Bijvoorbeeld: een Duitser en een Franse willen scheiden, welk recht moet worden
toegepast, Duits recht of Frans recht?
1
, De kenmerken van de internationale rechtsorde benoemen en
toelichten;
- Decentraal karakter iedereen is gelijk
Staten zijn gelijkwaardig aan elkaar, ookal is de ene staat groter dan de ander.
Maar zijn tegelijkertijd wel afhankelijk van elkaar, omdat je in je eentje niet veel
kan.
Daarnaast is er geen centraal geregelde rechterlijke macht.
Het Internationaal Gerechtshof bijvoorbeeld, is alleen bevoegd over zaken te
oordelen als staten daar mee hebben ingestemd (art. 36 lid 2 Statuut
IGH).
- (vreedzame) co-existentie je bemoeit je niet met andere landen
Het beleid om ernaar te streven landen die elkaars politieke tegenstanders zijn,
vreedzaam naast elkaar te laten bestaan, dus politieke conflicten niet te laten
uitlopen tot militaire conflicten
- Onderlinge afhankelijkheid / interdependentie
Staten zijn soeverein, maar kunnen niet zonder elkaar, want samen sta je
sterker.
- Grote invloed van politieke factoren en machtsfactoren
Die invloed maakt vaak dat bepaalde zaken niet goed gebeuren of niet gebeuren,
omdat politieke partijen verschillende ideeën kunnen hebben.
landen zoals China en de Verenigde Staten hebben een andere invloed zoals
landen als België en Luxemburg
De doorwerking van internationaal publiekrecht in de Nederlandse
rechtsorde beschrijven, uitleggen en toepassen op een casus;
Nederland = gematigd monistisch stelsel internationaal recht werkt direct door
Monistisch, omdat:
Art. 93 Gw:
- Als het is bekendgemaakt
- Als het een ‘’een ieder’’ verbindende bepaling is
Conclusie directe doorwerking in NL rechtsorde
1. Art. 94 Gw
Burgers en rechtspersonen kunnen beroep doen bij de Nederlandse rechter op
een ‘’een ieder’’ verbindende bepaling, Een internationale rechtsregel gaat vóór
nationaal recht.
Gematigd, omdat:
Er kan geen beroep worden gedaan op internationaal gewoonterecht bij de
Nederlandse rechter.
Dat gewoonterecht moet eerst getransformeerd worden naar een Nederlandse
wet.
2
,In een uitspraak van de Hoge Raad is dat besloten.
Dualisme:
Er is een scheiding tussen de internationale rechtsorde en de nationale. Om het
internationaal recht nationaal door te laten werken, moet het eerst omgezet
worden naar een nationale wet.
Het toetsingsverbod van art. 120 Gw toelichten en toepassen op een
casus.
Art. 120 Gw rechter heeft een toetsingsverbod.
Rechter mag geen verdragen en formele wetten toetsen aan de Grondwet, omdat
de formele wetgever er zelf voor moet zorgen dat de wetten die zij maken niet in
strijd zijn met de Grondwet.
MAAR, de rechter mag o.g.v. art. 94 Gw wel een verdrag toetsen. Als een
verdragsbepaling in strijd is met een formele wet, dan gaat de verdragsbepaling
voor.
Soevereiniteit
Als een staat zelfstandig beslissingen kan nemen en op hun manier hun recht
uitoefenen.
Rechtsmacht
Het Nederlandse recht is niet van toepassing in het buitenland.
Tractatenblad
Publicatieblad van de overheid voor internationale regelgeving zoals verdragen.
Publiekrechtelijke rechtsbetrekkingen
Verdragen en besluiten
Supranationaliteit
Houdt in dat staten bevoegdheid geven aan een hoger orgaan, zodat zij
regelgeving maken, waar de staten zich aan moeten houden.
Let op:
- Nederland kent een gematigd monistisch stelsel. (art 93 GW).
-Internationale regels hebben voorrang op Nederlandse regels. (art 94 GW).
-Verdragen worden bekend gemaakt in het Tractatenblad.
-De rechter mag verdragen niet toetsen aan de Grondwet. (art. 120 GW)
-Eenieder verbindende bepalingen van besluiten van volkenrechtelijke
organisaties gaan voor op Nederlandse wetten inclusief wetten in formele zin.
(art. 93 juncto 94 GW)
(Hiermee wordt voorkomen dat de rechter op de stoel van het parlement gaat
zitten)
3
,Internationale rechtssubjecten
= internationale dragers van rechten en plichten.
Aangeven wie rechten kan ontlenen aan het internationaal publiekrecht
en welke rechten dit zijn;
- Staten
Recht ontlenen aan het internationaal publiekrecht.
Ze hebben recht op vreedzame co-existentie, onafhankelijkheid en
gelijkwaardigheid.
- Internationaalrechtelijke organisaties
Organisaties die zijn opgericht door staten door middel van verdragen.
Bv. NAVO en EU, RvE.
Beperkte rechten en plichten (doelstelling)
Een wet maken om een doel na te streven. Bijvoorbeeld drugshandel
tegengaan.
Ook wel intergouvernementele organisaties genoemd.
- Mensen (natuurlijke personen)
Het recht om een beroep te kunnen doen op het EVRM
Natuurlijke personen die van mening zijn dat hun rechten zoals vastgelegd
in het EVRM zijn geschonden, kunnen zelf rechtstreeks een beroep doen op
deze rechten bij het Europees Hof voor de rechten van de mens en de
Fundamentele vrijheden (EHRM). De uitspraken van het hof zijn bindend
voor elke betrokken lidstaat.
- Internationale ondernemingen (rechtspersonen)
Staten hebben het recht om internationaalrechtelijke organisaties
oprichten door middel van verdragen
Internationale publieke bedrijven, dit zijn bedrijven waarin de overheid en
private rechtspersonen samenwerken, zoals Shell, Toyota, Unilever en Ikea,
non-intergouvermentele organisaties en de zogenoemde ngo’s. In
tegenstelling tot non-intergouvermentele organisaties als de VN en EU, zijn
ngo’s privaatrechtelijke organisaties die grensoverschrijdende doelen
nastreven. Dit kunnen ideële, belangbehartiging of commerciële doelen zijn.
(Amnesty International, Greenpeace en het Wereld Natuur Fons.)
- De-factoregeringen
Opstandige groeperingen die in feite de efficiënte en daadwerkelijke
zeggenschap in gebieden hebben. Zij hebben een niveau van gezag
en stabiliteit bereikt dat lijkt op dat van staten. Soms werken staten samen
met defactoregeringen.
Het recht van stilzwijgende erkenning/
Puntland en Somaliland zijn gebieden die zich hebben afgescheiden van
Somalië. Door een burgeroorlog is er geen centraal gezag meer. Het
officiële centrale gezag van Somalië heeft geen functionerend staatsgezag
meer en heeft geen zeggenschap meer over de twee gebieden. Deze
groeperingen hebben in feite de facto de efficiënte en daadwerkelijke
zeggenschap in deze gebieden. Zij hebben de niveau van gezag en
stabiliteit bereikt dat lijkt op dat van internationaal erkende staten. Hoewel
deze staten niet internationaal zijn erkend, wordt in de praktijk regelmatig
4
, samengewerkt met de factoregeringen bijvoorbeeld de terugkeer van
Somalische asielzoekers.
- Bevrijdingsbewegingen
dit zijn groeperingen die strijden tegen kolonialisme, racisme
en bezetting door een vreemde machthebber. Zij kunnen verplichtingen
aangaan met
staten.
Het recht hebben van spreekrecht/waarnemersstatus
Het Afrikaans Nationaal Congres (ANC) streed tegen de Zuid-Afrikaanse
apartheidssysteem zij hadden een waarnemersstatussysteem (deelname
aan activiteiten) bij de VN en spreekrecht
Uitleggen welke rol de afzonderlijke rechtssubjecten spelen in de
internationale rechtsorde en wat hun onderlinge rechtsverhoudingen
zijn;
1. Staten bezitten de internationale rechtspersoonlijkheid.
Erkenning is geen eis om als een staat aangemerkt te worden, maar is van
belang dat staten worden erkend zodat zij mee kunnen doen aan het
internationale verkeer.
2. Internationaalrechtelijke organisaties
Bezitten de (functionele) rechtspersoonlijkheid. (het doel waarvoor zij zijn
opgericht).
Zij krijgen de internationale rechtspersoonlijkheid van staten, net zoals
overige rechtssubjecten, naar internationaal recht.
3. Mensen (natuurlijke personen) de gebeurtenissen tijdens de tweede
oorlog.
De rechten en plichten van een natuurlijke persoon moesten worden
gerealiseerd via de staat, maar het moorddadige nazibewind liet zien dat
de bescherming nooit helemaal aan staten konden worden toevertrouwd.
4. Volken mogen bepalen onder welke soevereine macht ze vallen.
Dit heeft te maken met de totstandkoming van staten, namelijk het recht
om onafhankelijk te zijn, maar mogen zich niet afscheiden binnen een
staat.
5. Internationale ondernemingen (rechtspersonen)
Independentie (=onderlinge onafhankelijkheid) men wil de zakelijke
belangen via speciale instellingen aanpakken.
6. Defactoregeringen / de factorregimes
De gebeurtenissen van bijvoorbeeld de piraterij vanuit kusten tussen twee
gebieden (Somalië). Officiële regeringen van staten hebben weinig tot
geen controle over een deel van hun grondgebied.
7. Bevrijdingsbeweringen
Zijn ontstaan tijdens de tweede oorlogen. Stijden tegen racisme, kolonisme
etc.
5
