Ethiek in sociaal werk
Samenvatting van de hoorcolleges en het boek. Inclusief oefenvragen.
Leerstof
Hoofdstuk 1 1.1 t/m 1.6 en 1.8 t/m 1.9
Hoofdstuk 2 2.1 t/m 2.3 en 2.5
Hoofdstuk 3 3.1 t/m 3.6 en 3.8
Hoofdstuk 4 4.1 t/m 4.4
(1.9, 2.5, 3.8 en 4.4 is een samenvatting van het hoofdstuk).
Leerdoelen
Hoofdstuk 1;
De betekenis en relevantie van normatieve professionaliteit toelichten.
Onderscheiden van verschillende niveaus van morele kwesties (micro, meso,
macro).
Herkennen van morele vragen over sociaal werkers.
Basisbegrippen kunnen beschrijven.
Onderscheiden van verschillende intuïtieve moralen.
Hoofdstuk 2;
Onderscheiden van drie normatieve theorieën (deugd-, gevolgen- en
beginselethiek).
Het kunnen gebruiken van de basisuitgangspunten en kritiekpunten van de
drie normatieve theorieën om een moreel probleem te analyseren.
Hoofdstuk 3;
Benoemen van de spelregels van een argumentatieve dialoog.
Uitleggen en herkennen van de belangrijkste valkuilen bij een argumentatieve
dialoog.
Beschrijven van de grondhouding ‘open mindedness’.
Ethische argumenten herkennen en benoemen vanuit de deugd-, gevolgen-
en beginselethiek.
Hoofdstuk 4;
Uitleggen wat de impact is van actuele maatschappelijke ontwikkelingen op
morele vragen binnen sociaal werk.
Reflecteren op je eigen visie op maatschappelijke ontwikkelingen.
Herkennen dat sociaal werk driedubbelgebonden is.
Beschrijven wat dit betekent voor het uitoefenen van het beroep.
Beschrijven hoe je visie op de positie van je beroep binnen het sociaal werk
zich heeft ontwikkeld.
, Hoofdstuk 1 (moraal en sociaal werk)
1.1 Normatieve professionaliteit
Technisch-instrumentele professionaliteit; Beschikken over de juiste kennis,
kunde en professionele vaardigheden. Hierdoor bereiken ze effectief en
efficiënt hun doelen.
In sociaal werk draait het niet om efficiency, de mate waarin de sociaal
werker zijn doelen bereikt. Als sociaal werker is het belangrijk om morele
competenties te ontwikkelen die je morele kompas vormen.
Normatieve professionaliteit; Bewust zijn van je normen, waarden en deugden
die een rol spelen in het handelen. Respect voor de ander staat hierbij
centraal.
Kenmerken van het sociaal werk:
o Kwetsbaarheid van de mensen met wie je werkt
o Werken met gevoelige informatie
o Omgaan met macht
o Krachtenveld met verschillende belangen
o Werken met ouders, kinderen en jongeren
Drie vragen bij normen en waarden (persoonlijke professionaliteit):
1. Wat mag ik?
2. Wat kan ik?
3. Waar sta ik voor?
De overkoepelende deugd van sociaal werkers is professionele wijsheid.
Dit houdt in dat je het vermogen hebt om op basis van argumenten de
juiste praktische keuzes kan maken.
Morele kwesties spelen op verschillende niveaus: micro-, meso- en
macroniveau.
o Micro; individuen, huishoudens
o Meso; groepen, wijken, gemeenschappen
o Macro; samenlevingen, beleid, wet- en regelgeving
Op microniveau zijn er morele vragen over de manier waarop je van mens
tot mens met elkaar om zou moeten gaan. Morele vragen spelen een rol in
alle menselijke relaties (familieleden, vrienden).
Op mesoniveau maken organisaties morele keuzes, die onder meer hun
neerslag vinden in de visie van de instelling. Hierbij gaat het om
opvattingen over de missie van een instelling en de manier waarop ze
daaraan wil werken (kiezen om met vrijwilligers te werken, omdat iemand
waarde hecht aan de zorg van mensen voor elkaar).
Op macroniveau wordt gekeken naar de manier waarop de samenleving
moet worden ingericht. Dit zijn politieke keuzes (kiezen we voor een
verzorgingsstaat of een participatiesamenleving?).
1.2 Signaleren van morele problemen
Als sociaal werker moet je verantwoordelijkheid nemen voor je keuzes en
handelingen.
Verantwoordelijkheid is een plicht om te zorgen dat iets goed gaat en het vermogen
om je te
verantwoorden.
Taakverantwoordelijkheid; verwijst naar afspraken die binnen een
organisatie zijn gemaakt.
Deugdverantwoordelijkheid; gebaseerd op normen en waarden en een
morele plicht die de betrokkene heeft.
Bewust bekwaam; de competenties van het beroep eigen maken.
Samenvatting van de hoorcolleges en het boek. Inclusief oefenvragen.
Leerstof
Hoofdstuk 1 1.1 t/m 1.6 en 1.8 t/m 1.9
Hoofdstuk 2 2.1 t/m 2.3 en 2.5
Hoofdstuk 3 3.1 t/m 3.6 en 3.8
Hoofdstuk 4 4.1 t/m 4.4
(1.9, 2.5, 3.8 en 4.4 is een samenvatting van het hoofdstuk).
Leerdoelen
Hoofdstuk 1;
De betekenis en relevantie van normatieve professionaliteit toelichten.
Onderscheiden van verschillende niveaus van morele kwesties (micro, meso,
macro).
Herkennen van morele vragen over sociaal werkers.
Basisbegrippen kunnen beschrijven.
Onderscheiden van verschillende intuïtieve moralen.
Hoofdstuk 2;
Onderscheiden van drie normatieve theorieën (deugd-, gevolgen- en
beginselethiek).
Het kunnen gebruiken van de basisuitgangspunten en kritiekpunten van de
drie normatieve theorieën om een moreel probleem te analyseren.
Hoofdstuk 3;
Benoemen van de spelregels van een argumentatieve dialoog.
Uitleggen en herkennen van de belangrijkste valkuilen bij een argumentatieve
dialoog.
Beschrijven van de grondhouding ‘open mindedness’.
Ethische argumenten herkennen en benoemen vanuit de deugd-, gevolgen-
en beginselethiek.
Hoofdstuk 4;
Uitleggen wat de impact is van actuele maatschappelijke ontwikkelingen op
morele vragen binnen sociaal werk.
Reflecteren op je eigen visie op maatschappelijke ontwikkelingen.
Herkennen dat sociaal werk driedubbelgebonden is.
Beschrijven wat dit betekent voor het uitoefenen van het beroep.
Beschrijven hoe je visie op de positie van je beroep binnen het sociaal werk
zich heeft ontwikkeld.
, Hoofdstuk 1 (moraal en sociaal werk)
1.1 Normatieve professionaliteit
Technisch-instrumentele professionaliteit; Beschikken over de juiste kennis,
kunde en professionele vaardigheden. Hierdoor bereiken ze effectief en
efficiënt hun doelen.
In sociaal werk draait het niet om efficiency, de mate waarin de sociaal
werker zijn doelen bereikt. Als sociaal werker is het belangrijk om morele
competenties te ontwikkelen die je morele kompas vormen.
Normatieve professionaliteit; Bewust zijn van je normen, waarden en deugden
die een rol spelen in het handelen. Respect voor de ander staat hierbij
centraal.
Kenmerken van het sociaal werk:
o Kwetsbaarheid van de mensen met wie je werkt
o Werken met gevoelige informatie
o Omgaan met macht
o Krachtenveld met verschillende belangen
o Werken met ouders, kinderen en jongeren
Drie vragen bij normen en waarden (persoonlijke professionaliteit):
1. Wat mag ik?
2. Wat kan ik?
3. Waar sta ik voor?
De overkoepelende deugd van sociaal werkers is professionele wijsheid.
Dit houdt in dat je het vermogen hebt om op basis van argumenten de
juiste praktische keuzes kan maken.
Morele kwesties spelen op verschillende niveaus: micro-, meso- en
macroniveau.
o Micro; individuen, huishoudens
o Meso; groepen, wijken, gemeenschappen
o Macro; samenlevingen, beleid, wet- en regelgeving
Op microniveau zijn er morele vragen over de manier waarop je van mens
tot mens met elkaar om zou moeten gaan. Morele vragen spelen een rol in
alle menselijke relaties (familieleden, vrienden).
Op mesoniveau maken organisaties morele keuzes, die onder meer hun
neerslag vinden in de visie van de instelling. Hierbij gaat het om
opvattingen over de missie van een instelling en de manier waarop ze
daaraan wil werken (kiezen om met vrijwilligers te werken, omdat iemand
waarde hecht aan de zorg van mensen voor elkaar).
Op macroniveau wordt gekeken naar de manier waarop de samenleving
moet worden ingericht. Dit zijn politieke keuzes (kiezen we voor een
verzorgingsstaat of een participatiesamenleving?).
1.2 Signaleren van morele problemen
Als sociaal werker moet je verantwoordelijkheid nemen voor je keuzes en
handelingen.
Verantwoordelijkheid is een plicht om te zorgen dat iets goed gaat en het vermogen
om je te
verantwoorden.
Taakverantwoordelijkheid; verwijst naar afspraken die binnen een
organisatie zijn gemaakt.
Deugdverantwoordelijkheid; gebaseerd op normen en waarden en een
morele plicht die de betrokkene heeft.
Bewust bekwaam; de competenties van het beroep eigen maken.
