Samenvatting hoofdstuk 3
De belaagde persoon: weerstand en veiligheid
Identiteit:
- Het besef van identiteit brengt een gevoel van eigenwaarde met zich mee.
Zelfbevestiging: Het testen en bekrachtigen of bijstellen van de identiteit en van het gevoel van
eigenwaarde. (Iedereen zoekt op zijn eigen manier naar zelfbevestiging).
(Psychische) Bedreiging: Alles wat de identiteit en het gevoel van eigenwaarde of het evenwicht kan
aantasten. Bijv. anderen kwetsen je of je maakt een verandering met tegenstrijdige heden mee.
Kwetsbaarheid: Toestand waarin je evenwicht wordt makkelijker onderuitgehaald. Je kwetsbaarheid
is op het ene moment groter dan op het andere moment.
Weerstand tegen veranderingen: Wie in een bepaalde situatie of op een bepaald moment moeite
heeft om bij wijze van spreken zichzelf bij elkaar te houden, is niet snel bereid of in staat om te
veranderen. Een inbreuk op het psychosociale evenwicht wordt dan ervaren als een bedreiging,
schermt zich hierdoor snel af.
Afweermechanisme: Beschermingsmethode waarvan het ego zich bedient. (Volgende paragraaf
meer uitleg.)
Veiligheid (Psychische): Afwezigheid van (psychische) bedreigingen, daardoor een toestand waarin
men zich kwetsbaar kan opstellen.
- Een agoog zorgt altijd voor veiligheid, oordeelt niet en zorgt dat de client zelf controle houdt
en hij geeft mee.
Niet- veroordelen:
- Een situatie waarin je jezelf mag zijn en waarin je gerespecteerd wordt, biedt het beste
uitgangspunt voor verandering en ontplooiing.
De belaagde persoon: afweermechanisme
- Ook al is er genoeg motivatie, toch is me geneigd weerstand te bieden tegen verandering. De
kracht van de weerstand verschilt per mens en is afhankelijk van tijd en situatie.
Afweermechanisme/ Verdedigingsmechanisme: Psychische reactie waarmee psychische
bedreigingen meer of minder effectief wordt afgewend, daarmee ook een bron van weerstand tegen
verandering.
Verschillende afweermechanismes:
- Rationalisatie: Afweermechanisme waarmee een situatie of beslissing aanvaardbaar wordt
gemaakt met behulp van verstandelijke argumenten. (Weinig likes krijgen maar als excuus
gebruiken dat je dingen op internet niet mooier maakt dat wat het is)
- Verdringing: Afweermechanisme waarmee bedreigende gevoelens, waarnemingen en
herinneringen buiten het bewustzijn worden gezet en gehouden. (Twijfels over een relatie
niet gespreken omdat je bang bent voor de gevolgen)
- Ontkenning: Afweermechanisme waarmee bedreigende gevoelens, waarnemingen en
herinneringen actief worden tegengesproken. (Een weduwe dekt de tafel nog steeds voor 2)
- Agressie: Afweermechanisme waarmee men op bedreiging reageert met uitingen van
boosheid. (Je wordt door iemand aangesproken, hierna reageer je dit op iemand anders af)
- Verschuiving: Afweermechanisme waarbij een bedreigende emotie dan wel de aanleiding tot
het object van die emotie wordt vervangen door een andere. (Een gast wordt boos omdat
het eten niet warm genoeg is, de woede is een uiting van eerder of elders.)
- Vermijding: Afweermechanisme dat eruit bestaat dat bedreigende situaties uit de weg
worden gegaan. (Ontlopen van feestjes, excuus bedenken om niet te gaan)
De belaagde persoon: weerstand en veiligheid
Identiteit:
- Het besef van identiteit brengt een gevoel van eigenwaarde met zich mee.
Zelfbevestiging: Het testen en bekrachtigen of bijstellen van de identiteit en van het gevoel van
eigenwaarde. (Iedereen zoekt op zijn eigen manier naar zelfbevestiging).
(Psychische) Bedreiging: Alles wat de identiteit en het gevoel van eigenwaarde of het evenwicht kan
aantasten. Bijv. anderen kwetsen je of je maakt een verandering met tegenstrijdige heden mee.
Kwetsbaarheid: Toestand waarin je evenwicht wordt makkelijker onderuitgehaald. Je kwetsbaarheid
is op het ene moment groter dan op het andere moment.
Weerstand tegen veranderingen: Wie in een bepaalde situatie of op een bepaald moment moeite
heeft om bij wijze van spreken zichzelf bij elkaar te houden, is niet snel bereid of in staat om te
veranderen. Een inbreuk op het psychosociale evenwicht wordt dan ervaren als een bedreiging,
schermt zich hierdoor snel af.
Afweermechanisme: Beschermingsmethode waarvan het ego zich bedient. (Volgende paragraaf
meer uitleg.)
Veiligheid (Psychische): Afwezigheid van (psychische) bedreigingen, daardoor een toestand waarin
men zich kwetsbaar kan opstellen.
- Een agoog zorgt altijd voor veiligheid, oordeelt niet en zorgt dat de client zelf controle houdt
en hij geeft mee.
Niet- veroordelen:
- Een situatie waarin je jezelf mag zijn en waarin je gerespecteerd wordt, biedt het beste
uitgangspunt voor verandering en ontplooiing.
De belaagde persoon: afweermechanisme
- Ook al is er genoeg motivatie, toch is me geneigd weerstand te bieden tegen verandering. De
kracht van de weerstand verschilt per mens en is afhankelijk van tijd en situatie.
Afweermechanisme/ Verdedigingsmechanisme: Psychische reactie waarmee psychische
bedreigingen meer of minder effectief wordt afgewend, daarmee ook een bron van weerstand tegen
verandering.
Verschillende afweermechanismes:
- Rationalisatie: Afweermechanisme waarmee een situatie of beslissing aanvaardbaar wordt
gemaakt met behulp van verstandelijke argumenten. (Weinig likes krijgen maar als excuus
gebruiken dat je dingen op internet niet mooier maakt dat wat het is)
- Verdringing: Afweermechanisme waarmee bedreigende gevoelens, waarnemingen en
herinneringen buiten het bewustzijn worden gezet en gehouden. (Twijfels over een relatie
niet gespreken omdat je bang bent voor de gevolgen)
- Ontkenning: Afweermechanisme waarmee bedreigende gevoelens, waarnemingen en
herinneringen actief worden tegengesproken. (Een weduwe dekt de tafel nog steeds voor 2)
- Agressie: Afweermechanisme waarmee men op bedreiging reageert met uitingen van
boosheid. (Je wordt door iemand aangesproken, hierna reageer je dit op iemand anders af)
- Verschuiving: Afweermechanisme waarbij een bedreigende emotie dan wel de aanleiding tot
het object van die emotie wordt vervangen door een andere. (Een gast wordt boos omdat
het eten niet warm genoeg is, de woede is een uiting van eerder of elders.)
- Vermijding: Afweermechanisme dat eruit bestaat dat bedreigende situaties uit de weg
worden gegaan. (Ontlopen van feestjes, excuus bedenken om niet te gaan)
