samenvatting h1 en h9 anatomie en fysiologie

Hst 1: Het menselijk lichaam; een introductie
1.1 De begrippen anatomie en fysiologie
1.1.1 Anatomie
Anatomie (hoe het lichaam is opgebouwd) is de studie van de structuur en vorm
van het lichaam, de verschillende lichaamsdelen en hun onderlinge relaties.

- Grove anatomie: de grotere structuren, met het oog te zien (bijv. hart en
botten)
- Microscopische anatomie: microscoop nodig om het te zien (weefsels en
cellen)


1.1.2 fysiologie
Fysiologie (hoe het lichaam werkt) is de studie van de werking en het
functioneren van het lichaam en de verschillende lichaamsonderdelen.

Verschillende specialismen fysiologie:

- Neurofysiologie  verklaart de werking van het zenuwstelsel
- Cardiofysiologie  bestuurd de functies van het hart


1.1.3 relatie tussen anatomie en fysiologie
De relatie tussen deze twee zijn losmakend van elkaar verbonden. De structuur
bepaald over welke functies er allemaal mogelijk zijn. Al de lichaamsdelen
werken mee aan het geheel.



1.2 Opbouw van het menselijk lichaam.
1.2.1 van atomen tot organismen
Lichaam van klein naar groot:
moleculen  cellen  weefsels  organen  orgaanstelsels  organisme

Een grote groep moleculen (bijv. suikers, eiwitten) noemen we cellen.

- Alle cellen hebben het aantal structuren en functies gemeenschappelijk,
maar individuele cellen verschillen sterk in functie, grootte, vorm en hun
specifieke rol in het lichaam.

Groep cellen met dezelfde functie  weefsel (4 basisweefsels, zie hst 4)

Orgaan: een structuur die uit 2+ weefseltypes bestaat en die een specifieke
functie voor het lichaam vervult.
orgaanstelsel: groep organen die samenwerken om een gemeenschappelijk
doel te bereiken. Alle orgaanstelsels vormen het organisme (levend wezen)

, 1.2.2 Overzicht orgaanstelsels
De huid
 De huid is (Inc. haar en nagels) de uitwendige bedekking van het lichaam.
Functie:
- Beschermd de diepere weefsels tegen verwondingen
- Maakt lichaam waterdicht
- Produceert (met behulp van zonlicht) vitamine D
- Scheidt zout uit, in het zweet
- Reguleren van lichaamstemperatuur (zweten/trillen)
- Sensorische receptoren waarschuwen wat er aan het lichaamsoppervlak
gebeurt.
Beenderstelsel
 Botten, kraakbeen en gewrichten
Functie:
 Ondersteund lichaam
 nodig voor de skeletspieren om te bewegen
 beschermend
 opslagplaats voor mineralen en vetcellen
 in binnenste van beenderen zitten mergholtes voor bijv. aanmaak
bloedcellen
spierstelsel
 3 soorten:
1. Skeletspieren (dwarsgestreepte spieren)
*Zorgt ervoor dat lichaam kan bewegen
*Handhaven je lichaamshouding
*Stabiliseren gewrichten
*Genereren warmte
2. Gladde spieren
* Zorgt voor verplaatsing van (vloei)stoffen langs een specifieke weg in
lichaam.
3. Hart spierweefsel
*Zorgt voor verplaatsing van (vloei)stoffen langs een specifieke weg in
lichaam.
Zenuwstelsel
 Het snelwerkende controlesysteem in het lichaam
 Bestaat uit: hersenen, het ruggenmerg, zenuwen en zintuigelijke
receptoren.
 Signalen van buiten (temp, licht) en binnen (zuurstofgebrek) het lichaam.
Zintuigelijke receptoren vangen verandering op  sturen naar centrale
zenuwstelsel
via elektrische signalen, zenuwimpulsen
vervolgens beoordeeld centrale zenuwstelsel de situatie en reageert hierop door
de juiste spieren of klieren (produceren secreet) te activeren.
Hormoonstelsel
 Regelt (net als zenuwstelsel) lichaamsactiviteit.
 Werkt langzamer