5 The individual within the group
De aanwezigheid van anderen kan verschilende effecten op on hebben:
● Social facilitation
● Social loafing
● Deindividuation
Sociale facilitatie (= Social facilitation)
De aanwezigheid van anderen zorgt ervoor dat we makkelijke taken beter doen dan wanneer we alleen zijn.
Tegenovergestelde daarvan:
Sociale inhibitie (= Social inhibition)
De aanwezigheid van anderen zorgt ervoor dat we moeilijke taken slechter doen dan wanneer we deze
uitvoeren als we alleen zijn.
Triplett Wielrennen Hoe beïnvloedt de De aanwezigheid van anderen leidt tot
1x alleen tegen klok aanwezigheid van anderen snellere prestaties; sociale druk verhoogt
1x competitie de prestaties? de motivatie en prestaties.
Allport 2x Woorden taak Hoe beïnvloedt sociale De aanwezigheid van anderen kan leiden
1x alleen aanwezigheid de prestaties tot slechtere prestaties bij complexe taken,
1x in groep op complexe taken? wat duidt op verhoogde zenuwachtigheid.
De impact heet ook wel het audience effect.
The Zajonc Solution
● Laat zien wanneer het sociale facilitatie of sociale inhibition is.
● De impact van anderen op gedrag en prestaties is afhankelijk van de moeilijkheidsgraad van de taak
Aanwezigheid Fysiologische Facilitation dominante correct/incorrect of
van anderen → opwinding → reactie → verbeterde/verslechterde
automatisch biologisch prestatie.
Social facilitation Social Inhibition
verbetering van eenvoudige verslechtering van complexe
taken taken
De verhoogde opwinding en betere prestaties. angst & nervositeit
alertheid in een sociale context slechtere prestaties
leiden tot:
Dominante impuls: correct incorrect
Zajonc effect
Betere prestaties op simpele taken die de dominante respons vereisen, en verminderde prestaties op
complexe taken die de minder dominante respons vereisen.
, Theorieën social facilitation
Drive-theorie / mere-presence theorie - Zajonc - lichamelijk
De fysieke aanwezigheid van anderen (zonder interactie) verhoogt de fysiologische opwinding, wat leidt tot
sociale facilitatie bij makkelijke taken en sociale inhibitie bij moeilijke taken.
Vb: Mensen die geblinddoekt waren en oordoppen hadden, en er geen interactie was met het publiek, was er
sociale facilitation. Fysieke aanwezigheid is al genoeg voor lichamelijke arousal.
Mere presence is de aanwezigheid zonder interactie.
Blascovich’s theorie - lichamelijk
De aanwezigheid van anderen veroorzaakt lichamelijke veranderingen.
Makkelijke taak Challenge response: ze lijken klaar te zijn voor een uitdaging
Moeilijke taak Threat response: ze zijn gestrest
- Wordt minder door een kalmerende aanwezigheid, zoals een vriend.
Evaluatie-Apprehension Theorie - Cotrell - niet-lichamelijk
De aanwezigheid van anderen veroorzaakt arousal, omdat de persoon bang is voor negatieve evaluatie door
anderen.
Makkelijke taken → social facilitation
Moeilijke taken → social inhibition
Kritiek op Zajonc: Aanwezigheid is niet genoeg, want ze moeten ons kunnen beoordelen.
Self-presentation theory - Goffman - niet-lichamelijk
Mensen willen niet dat anderen denken dat ze negatieve kwaliteiten hebben, dus doen we extra ons best. We
gedragen ons naar hoe we door anderen gezien willen worden. We voeren actief controle uit over hoe anderen
ons waarnemen, waardoor we ook bepaald gedrag gaan tonen om dit sociale imago te behouden.
Social orientation theory - cognitief
Mensen verschillen in hun oriëntatie mbt sociale situaties, en deze verschillen voorspellen wie social
facilitation zal uiten in de aanwezigheid van anderen, en wie social inhibition.
Positieve oriëntatie op aanwezigheid → social facilitation
Negatieve oriëntatie op aanwezigheid → social inhibition
De aanwezigheid van anderen kan verschilende effecten op on hebben:
● Social facilitation
● Social loafing
● Deindividuation
Sociale facilitatie (= Social facilitation)
De aanwezigheid van anderen zorgt ervoor dat we makkelijke taken beter doen dan wanneer we alleen zijn.
Tegenovergestelde daarvan:
Sociale inhibitie (= Social inhibition)
De aanwezigheid van anderen zorgt ervoor dat we moeilijke taken slechter doen dan wanneer we deze
uitvoeren als we alleen zijn.
Triplett Wielrennen Hoe beïnvloedt de De aanwezigheid van anderen leidt tot
1x alleen tegen klok aanwezigheid van anderen snellere prestaties; sociale druk verhoogt
1x competitie de prestaties? de motivatie en prestaties.
Allport 2x Woorden taak Hoe beïnvloedt sociale De aanwezigheid van anderen kan leiden
1x alleen aanwezigheid de prestaties tot slechtere prestaties bij complexe taken,
1x in groep op complexe taken? wat duidt op verhoogde zenuwachtigheid.
De impact heet ook wel het audience effect.
The Zajonc Solution
● Laat zien wanneer het sociale facilitatie of sociale inhibition is.
● De impact van anderen op gedrag en prestaties is afhankelijk van de moeilijkheidsgraad van de taak
Aanwezigheid Fysiologische Facilitation dominante correct/incorrect of
van anderen → opwinding → reactie → verbeterde/verslechterde
automatisch biologisch prestatie.
Social facilitation Social Inhibition
verbetering van eenvoudige verslechtering van complexe
taken taken
De verhoogde opwinding en betere prestaties. angst & nervositeit
alertheid in een sociale context slechtere prestaties
leiden tot:
Dominante impuls: correct incorrect
Zajonc effect
Betere prestaties op simpele taken die de dominante respons vereisen, en verminderde prestaties op
complexe taken die de minder dominante respons vereisen.
, Theorieën social facilitation
Drive-theorie / mere-presence theorie - Zajonc - lichamelijk
De fysieke aanwezigheid van anderen (zonder interactie) verhoogt de fysiologische opwinding, wat leidt tot
sociale facilitatie bij makkelijke taken en sociale inhibitie bij moeilijke taken.
Vb: Mensen die geblinddoekt waren en oordoppen hadden, en er geen interactie was met het publiek, was er
sociale facilitation. Fysieke aanwezigheid is al genoeg voor lichamelijke arousal.
Mere presence is de aanwezigheid zonder interactie.
Blascovich’s theorie - lichamelijk
De aanwezigheid van anderen veroorzaakt lichamelijke veranderingen.
Makkelijke taak Challenge response: ze lijken klaar te zijn voor een uitdaging
Moeilijke taak Threat response: ze zijn gestrest
- Wordt minder door een kalmerende aanwezigheid, zoals een vriend.
Evaluatie-Apprehension Theorie - Cotrell - niet-lichamelijk
De aanwezigheid van anderen veroorzaakt arousal, omdat de persoon bang is voor negatieve evaluatie door
anderen.
Makkelijke taken → social facilitation
Moeilijke taken → social inhibition
Kritiek op Zajonc: Aanwezigheid is niet genoeg, want ze moeten ons kunnen beoordelen.
Self-presentation theory - Goffman - niet-lichamelijk
Mensen willen niet dat anderen denken dat ze negatieve kwaliteiten hebben, dus doen we extra ons best. We
gedragen ons naar hoe we door anderen gezien willen worden. We voeren actief controle uit over hoe anderen
ons waarnemen, waardoor we ook bepaald gedrag gaan tonen om dit sociale imago te behouden.
Social orientation theory - cognitief
Mensen verschillen in hun oriëntatie mbt sociale situaties, en deze verschillen voorspellen wie social
facilitation zal uiten in de aanwezigheid van anderen, en wie social inhibition.
Positieve oriëntatie op aanwezigheid → social facilitation
Negatieve oriëntatie op aanwezigheid → social inhibition
