Biologie samenvatting thema 6, gaswisseling en uitscheiding.
Gaswisseling is verplaatsing van zuurstof en co2 in het interne en externe milieu door middel van
diffusie.
Ademhalingsstelsel bestaat uit longen en luchtwegen. Dit bestaat uit de neusholte, mondholte,
keelholte, strottenhoofd, luchtpijp, bronchiën, longen en het middenrif.
In de neus zit veel neusslijmvlies. Neusslijmvlies bestaat uit trilhaarcellen, slijm en slijmproducerende
cellen. Dit samen heet trilhaarepitheel. Slechte stofjes blijven hier in hangen en gaan dus niet de
longen in. Het slijm gaat naar de keelholte. En slikt het door. De lucht die naar binnen gaat word
vochtig gemaakt door het slijm en warm gemaakt door het bloed. Het reukzintuig checkt of het
goede geurtjes zijn.
Er zijn nauwe openingen met holtes. Deze holtes heten bijholten.
In het strottenhoofd liggen de stembanden. Zijn vliezen die geluid maken als er lucht doorheen gaat.
Andere tonen maak je door tong, lippen, tanden en vorm van mondholte.
De luchtpijp heeft kraakbeenringen. De twee bronchiën ook en die vertakken zich ook weer in
bronchiolen maar ie hebben geen kraakbeenringen maar spierweefsel zodat het dan soepeler is. Bij
astma is dit gedeelte vernauwd.
Onder het hormoon adrenaline worden de bronchiolen verwijd.
Binnenwand van de bronchiën, bronchiolen en de luchtpijp is bekleed met slijm. Bestaat ook weer uit
trilhaarepitheel.
Aan uiteinde van de kleinste bronchiën zitten longblaasjes. Die zijn van binnen gevuld met laagje
vocht aan de wand en de wand is 1 cellaag dik. De longhaarvaatjes zitten hieraan aangesloten.
De zuurstof uit de longblaasjes lost eerst op in het vocht, nu vind diffusie plaats en verplaatst het
zuurstof zich in de longhaarvaatjes. Er kan niet zo heel veel zuurstof opgenomen worden. Het
zuurstof word gebonden aan hemoglobine (Hb) in de rode bloedcellen.
Hemoglobinemolecuul:
Bestaat uit het eiwit globine en vier heemgroepen die elk een ijzeratoom bevatten.
Hb bindt met zuurstof oxyhemoglobine (HbO2). Deze reactie gaat twee kanten op, als dat niet zo
was, dan ontstaat er roest. Als Hb tot oxyhemoglobine is gevormd is Hb verzadigd.
, In omgevingen waar hoge zuurstofspanningen zijn, verloopt de reactie naar rechts. (zoals in de
longhaarvaten) In omgevingen waar lage zuurstofspanningen zijn, verloopt de reactie naar links.
(zoals in de haarvaten van organen) Dus dan word oxyhemoglobine omgezet in zuurstof en
hemoglobine. De hoeveelheid vrijgekomen O2 ligt aan de pO2 die in dat weefsel aanwezig is. Hoe
lager de p02 hoe meer er vrijkomt.
Bloed met veel HbO2 ziet er lichtrood uit
Bloed met veel Hb ziet er donkerrood uit
Die diffusie vindt plaats doordat er een verschil in co2 is tussen de longhaarvaatjes en de
longblaasjes. In de longhaarvaatjes zit namelijk meer co2 in he bloedplasma.
De longen hebben ongeveer 750 miljoen longblaasjes.
De p staat voor druk. Dus stikstofdruk is pN2.
Als de Hemoglobine volledig is verzadigd met zuurstof kunnen de zuurstofspanningen gelijk aan
elkaar worden van het bloedplasma en aan het vocht in de longblaasjes. Als dit dus gelijk is dan is er
in 100 ml bloed, 20ml zuurstof aan hemoglobine gebonden.
Diffunderen= het verplaatsen van deeltjes van een hogere concentratie naar lagere concentraties.
Doorsnede van borstholte met longen:
Tussenribspiertjes:
Gaswisseling is verplaatsing van zuurstof en co2 in het interne en externe milieu door middel van
diffusie.
Ademhalingsstelsel bestaat uit longen en luchtwegen. Dit bestaat uit de neusholte, mondholte,
keelholte, strottenhoofd, luchtpijp, bronchiën, longen en het middenrif.
In de neus zit veel neusslijmvlies. Neusslijmvlies bestaat uit trilhaarcellen, slijm en slijmproducerende
cellen. Dit samen heet trilhaarepitheel. Slechte stofjes blijven hier in hangen en gaan dus niet de
longen in. Het slijm gaat naar de keelholte. En slikt het door. De lucht die naar binnen gaat word
vochtig gemaakt door het slijm en warm gemaakt door het bloed. Het reukzintuig checkt of het
goede geurtjes zijn.
Er zijn nauwe openingen met holtes. Deze holtes heten bijholten.
In het strottenhoofd liggen de stembanden. Zijn vliezen die geluid maken als er lucht doorheen gaat.
Andere tonen maak je door tong, lippen, tanden en vorm van mondholte.
De luchtpijp heeft kraakbeenringen. De twee bronchiën ook en die vertakken zich ook weer in
bronchiolen maar ie hebben geen kraakbeenringen maar spierweefsel zodat het dan soepeler is. Bij
astma is dit gedeelte vernauwd.
Onder het hormoon adrenaline worden de bronchiolen verwijd.
Binnenwand van de bronchiën, bronchiolen en de luchtpijp is bekleed met slijm. Bestaat ook weer uit
trilhaarepitheel.
Aan uiteinde van de kleinste bronchiën zitten longblaasjes. Die zijn van binnen gevuld met laagje
vocht aan de wand en de wand is 1 cellaag dik. De longhaarvaatjes zitten hieraan aangesloten.
De zuurstof uit de longblaasjes lost eerst op in het vocht, nu vind diffusie plaats en verplaatst het
zuurstof zich in de longhaarvaatjes. Er kan niet zo heel veel zuurstof opgenomen worden. Het
zuurstof word gebonden aan hemoglobine (Hb) in de rode bloedcellen.
Hemoglobinemolecuul:
Bestaat uit het eiwit globine en vier heemgroepen die elk een ijzeratoom bevatten.
Hb bindt met zuurstof oxyhemoglobine (HbO2). Deze reactie gaat twee kanten op, als dat niet zo
was, dan ontstaat er roest. Als Hb tot oxyhemoglobine is gevormd is Hb verzadigd.
, In omgevingen waar hoge zuurstofspanningen zijn, verloopt de reactie naar rechts. (zoals in de
longhaarvaten) In omgevingen waar lage zuurstofspanningen zijn, verloopt de reactie naar links.
(zoals in de haarvaten van organen) Dus dan word oxyhemoglobine omgezet in zuurstof en
hemoglobine. De hoeveelheid vrijgekomen O2 ligt aan de pO2 die in dat weefsel aanwezig is. Hoe
lager de p02 hoe meer er vrijkomt.
Bloed met veel HbO2 ziet er lichtrood uit
Bloed met veel Hb ziet er donkerrood uit
Die diffusie vindt plaats doordat er een verschil in co2 is tussen de longhaarvaatjes en de
longblaasjes. In de longhaarvaatjes zit namelijk meer co2 in he bloedplasma.
De longen hebben ongeveer 750 miljoen longblaasjes.
De p staat voor druk. Dus stikstofdruk is pN2.
Als de Hemoglobine volledig is verzadigd met zuurstof kunnen de zuurstofspanningen gelijk aan
elkaar worden van het bloedplasma en aan het vocht in de longblaasjes. Als dit dus gelijk is dan is er
in 100 ml bloed, 20ml zuurstof aan hemoglobine gebonden.
Diffunderen= het verplaatsen van deeltjes van een hogere concentratie naar lagere concentraties.
Doorsnede van borstholte met longen:
Tussenribspiertjes:
